“હોમીઓપેથી એક અસરકારક ચિકિત્સા પદ્ધતી” … (વિડીયો શ્રેણી ભાગ-૭) … વિશ્વ હોમિઓપેથી દિન નિમિત્તે …

“હોમીઓપેથી એક અસરકારક ચિકિત્સા પદ્ધતી”…. ‘સ્વાસ્થ્ય નો મીઠો સ્વાદ હોમીઓપથી – રૂબરૂ’ …(વિડીયો શ્રેણી ભાગ-૭) …

– ડૉ. પાર્થ માંકડ MD(HOM)MD(AM)PGCHFWM

ડૉ.ગ્રીવા છાયા માંકડ … M.D. (A.M.)BHMS; DNHE.

 

 

 

 world homeopeth day

“હોમીઓપેથી એક અસરકારક ચિકિત્સા પદ્ધતી છે જે આડઅસર  વિના,ઝડપી કોઈ પણ રોગને મટાડીને સાચા અર્થમાં સ્વાસ્થ્ય આપવા સક્ષમ છે. હોમીઓપેથીમાં આજે લગભગ 20000 થી પણ વધારે પુરેપુરી પ્રમાણભૂત થયેલી દવાઓ છે જે આજના સમયના કોઈ પણ રોગની સામે રામબાણ ઈલાજ તરીકે કામ કરે છે.”

 

 

Homeopethy video episode

 

 
હોમીઓપથી વિષે વધુ જાણતા પહેલા સ્વાસ્થ્ય અને રોગ વિષે આટલું જરૂર જાણી લો…

 homeopeth quote by gandhi

સ્વાસ્થ્ય એ આધ્યાત્મિકતા,તત્વજ્ઞાન અને વિજ્ઞાન આ ત્રણેય નું મિશ્રણ છે, એ માત્ર ને માત્ર શરીર પર થતા રોગ અને તેના ચિન્હો પુરતું મર્યાદિત નથી.

 

સ્વસ્થ મન એ સ્વસ્થ તનની અને સ્વસ્થ તન એ સ્વસ્થ મનની પૂર્વ જરૂરિયાત છે.

 

રોગ ક્યારેય કોઈ એક જ શરીરના તંત્ર પુરતો મર્યાદિત નથી હોતો, કારણ આપણું શરીર એ અલગ અલગ તંત્રો ની બારીક ગૂંથણી છે અને એમાં જો કોઈ એક તંત્ર બગડે તો એની અસર અન્ય તંત્રો પર પણ પડે જ આથી ચિકિત્સા એવી હોવી જોઈએ એ વ્યક્તિ ને સમગ્રતા થી સ્વસ્થ કરે.

 

રોગ એ વ્યક્તિની અસ્વસ્થ જીવન ઉર્જાનો અવાજ છે, ચિન્હો માત્ર નિર્દેશ કરી આપે છે કે આપને અસ્વસ્થ છીએ, માટે માત્ર ચિન્હો અનુભવતા બંધ થાય એવી જ  દવા ઓ  કરવી એ સારવાર માટે નો અધુરો અભિગમ છે. 

 

 

 

હોમીઓપેથીની વિશેષતાઓ  – ‘હોમીઓપેથ પાસે જતા પહેલા આટલું ચોક્કસ જાણો :

 

૧.]  હોમીઓપેથીમાં રોગની દવા નથી પરંતુ રોગીની દવા છે. એટલે કે એક વ્યક્તિના રોગની સાથે સાથે એના પ્રકૃતિના પણ તમામ લક્ષણો –ચિન્હો દવામાં સાથે આવરી લેવાય છે જેથી તે ખુબ અકસીર નીવડે છે.

 

૨.]  હોમીઓપેથીમાં દવા મૂળ કુદરતી તત્વો એટલે કે વનસ્પતિ કે ધાતુઓમાંથી જ બનાવાય છે જેથી તેની આડઅસરની શક્યતા નહીવત હોય છે.

 

૩.]  હોમીઓપેથીમાં દવામાં રહેલું તત્વ એના અર્ક સ્વરૂપે રહેલું હોવાથી તે ખુબ જ અસરકારક  રહે છે. જેમકે ચામાં ૨૫૦ ગ્રામ આદું એમ જ નાખી એને બદલે ૧૦ ગ્રામ આદુંને વાટીને તેમાંથી નીકળેલા રસનું એક ટીપું નાખીએ તો તે ખુબ વધુ અસરકારક હોય છે.  હોમીઓપેથીમાં પ્રત્યેક દવા આ રીતે તૈયાર થાય છે.

 

૪.]  હોમીઓપેથીની દવાની જેટલી અસર શરીર પર છે એટલી જ મન પર પણ છે. એટલે આ દવાથી વ્યક્તિની શારીરિક બીમારીઓ તો દુર થાય જ છે પણ સાથે સાથે વધુ પડતો ગુસ્સો, વધારે પડતો લાગણીશીલ સ્વભાવ, દુઃખ, depression-ખિન્નતા, જેવી સ્વભાવગત તમામ વિષમતાઓ દુર થઇ emotional stability – ઉર્મિલ સ્થિરતા ઉત્પન થાય છે.

 

૫.]  હોમીઓપેથી પ્રમાણે પ્રત્યેક રોગનું મૂળ વ્યક્તિ માં રહેલી અસ્વસ્થ ઉર્જા ના પરિણામે ઉદ્દભવે છે, શરીર કે મન પર દેખાતા લક્ષણો એ તો માત્ર અંદર ની અસ્વસ્થ ઉર્જા ના પ્રતિબિંબ છે માટે જ માત્ર ચિન્હો દુર કરવા એ હોમીઓપેથ નું ટાર્ગેટ નથી, હોમીઓપેથ પ્રયત્નશીલ છે એ અસ્વસ્થ ઉર્જા ના મૂળ ને ઓળખી ને તેને સ્વસ્થ કરવા માટે.

 

૬.]  હોમીઓપેથી વ્યક્તિની પ્રકૃતિને એકદમ અનુરુપ હોવાથી પણ આડઅસર અને ધીમી અસર આ બંને કરતી નથી. જો રોગ થયા પછી તાત્કાલિક હોમિઓપેથનો સંપર્ક  કરવામાં આવે તો  રોગ તરત જ દુર થાય છે.

 

૭.]  મોટેભાગે હોમીઓપેથીની દવાઓ તો પ્રવાહી સ્વરૂપમાં હોય છે પણ એનો dose –દવાની માત્રા ખુબ જ ઓછો આપવાનો હોવાથી એક ટીપાના વધુ ભાગ ના કરી શકાય. એટલે અપાતી ગળી (મીઠી) ગોળી તો માત્ર વાહક છે જેમાં દવાના ટીપા નાખેલા હોય છે.

 

૮.]  વ્યક્તિની પ્રકૃતિ અને એના મનને જાણવું એ પૂર્ણ સારવાર માટેની અગત્યની જરૂરીયાત છે, માટે હોમીઓપેથ આપને દવા લેતી વખતે આપના વિષે બધું જ વિસ્તાર પૂર્વક અને ઝીણવટથી પૂછે છે ।

 

૯.]  કેટલાક રોગ એવા હોય છે જેમાં જે એલોપથીની સારવાર ચાલતી હોય એ તાત્કાલિક બંધ કરવી બિલકુલ હિતાવહ નથી હોતી , આવા બધા જ કિસ્સા માં હોમીઓપથી અને એલોપથી કે હોમીઓપથી, એલોપથી અને આયુર્વેદ આવી સારવાર એકસાથે લઇ જ શકાય.

 

 

હોમીઓપેથ પાસે જતા પહેલા આટલું મન માં થી બિલકુલ ખંખેરી  નાખશો આ પૂર્ણ અસત્ય છે/ ભ્રામક છે :
 

 

  1. હોમીઓપેથીક દવા ધીમે અસર કરે છે.

 

  1. હોમીઓપથી માં સ્ટીરોઇડ હોય છે.

 

  1. હોમીઓપથી માં દર્દ પહેલા બધું જ બહાર આવે છે, વધે છે.

 

  1. હોમીઓપથીમાં દવા જેવું કઈ નથી ખાલી પ્લેસીબો ઈફેક્ટ છે.

 

જો આટલું હોય તો, આપના અથવા નજીકના સેન્ટરમાં હોમીઓપેથની મુલાકાત અચૂક લો:

 

  1. આપને કોઈ તકલીફ વારંવાર / ફરીફરી ને થયા કરતી હોય.

 

  1. આપને કોઈ એવી તકલીફ હોય જેમાં આપ જે  દવા લઇ રહ્યા હો તેની અસર રહે ત્યાં સુધી જ આપને સારું રહેતું હોય પછી પાછા હતા ત્યાં ના ત્યાં !!

 

  1. આપને કોઈ પણ તકલીફ અમુક પ્રકારના માનસિક ટેન્શન માંથી પસાર થયા પછી કે જીવનની ગંભીર ઘટનામાં  થી પસાર થયા પછી શરુ થઈ હોય.

 

  1. કોઈ પણ દવાની આડઅસરના પરિણામો આપ ભોગવી રહ્યા હો.

 

  1. ઓપરેશન કરાવ્યા પછી પણ ફરી થશે જ એવું આપના ડોકટરે જણાવ્યું હોય.

 

  1. આપને કોઈ એવી તકલીફ હોય જેમાં ડોકટરે કાયમ માટે દવા લેવાનું કહ્યું હોય.

 

  1. કોઈ એવી બીમારી જેમાં તમામ પ્રકારના રીપોર્ટસ નોર્મલ આવ્યા હોવા છતાં આપ જાત ને સ્વસ્થ ન અનુભવતા હો.

 

  1. અજાણ્યા ડર, અકારણ ચિંતા, ઊંઘની સમસ્યા સ્વભાવગત કે વર્તન ને લગતી મનની તકલીફો રહેતી હોય.

 

  1. આપનું બાળક વારંવાર બીમાર પડતું હોય.

 

 

 

શુભમ ભવતુ !!

 

Have a Healthy time further

Regards,

 

Dr. Parth Mankad

Dr. Greeva Chhaya Mankad
Mob: 097377 36999
www.homeoeclinic.com
 

 
તો ચાલો, આજે ફરી એક વખત આપણેડૉ. પાર્થ માંકડ તેમજ ડૉ. ગ્રીવા છાયા માંકડ (બન્નેને) ને  આજે વિડ્યો શ્રેણી દ્વારા મળીએ અને વિશ્વ હોમિઓપેથી દિન નિમિત્તે હોમિપેથી ની અગત્યતા અને ઉપયોગીતા વિષે રૂબરૂ જાણકારી મેળવીએ ….  ‘સ્વાસ્થ્ય નો મીઠો સ્વાદ હોમીઓપથી – રૂબરૂ ‘ (ભાગ – ૭) …

 

 

 

 

આજની પોસ્ટ ૧૦ એપ્રિલના વર્ડ હોમિયોપેથી ડે ને દિવસે પ્રસિદ્ધ કરવાની હતી, પરંતુ આપણા કમનસીબે તે દિવસ દરમ્યાન આપણી વેબ સાઈટ ઉપર, ટ્રાફિક ઓવરલોડ ને કારણે, થોડા સમય માટે પ્રતિબંધ લાગવામાં આવેલ, જેથી અમો બ્લોગ પર પ્રસિદ્ધ કરી શકેલ નહી, જે બદલ દિલગીર છીએ.

  

આજની પોસ્ટ ‘દાદીમા ની પોટલી’ પર પ્રસિદ્ધ કરવાની તક આપવા બદલ અમો ડૉ. પાર્થ માંકડ તેમજ ડૉ. ગ્રીવા છાયા માંકડ (અમદાવાદ) ના અંતરપૂર્વકથી આભારી છીએ.

 
બ્લોગ લીંક : http://das.desais.net
email : [email protected]
 

‘સ્વાસ્થ્ય નો મીઠો સ્વાદ -રૂબરૂ શ્રેણી’   (ભાગ-૭)વિડીયોક્લીપીંગ – બ્લોગ પોસ્ટ પર આપના અમૂલ્ય પ્રતિભાવ દ્વારા આપના મંતવ્યો જરૂર જણાવશો. આપના દરેક પ્રતિભાવનું બ્લોગ પર સ્વાગત છે.

  

આપના પ્રતિભાવ દ્વારા આપના સુચન અને સ્વાસ્થ્ય અંગેના આપના ઉદભવતા પ્રશ્નો પણ મોકલતા રહેશો તેવી નમ્ર વિનંતી સાથે અમે આશા રાખીએ છીએ….

 

 
ડૉ.પાર્થ માંકડ તેમજ ડૉ. ગ્રીવા છાયા માંકડ ના સંપર્ક ની વિગત :

dr.parth mankadડૉ. પાર્થ માંકડ MD(HOM)MD(AM)PGCHFWM

‘હોમીઓક્લીનીક’
Dr Mankads ‘ Homeo clinic , E 702, Titanium City Center, Near Sachin Towers, 100ft. Anandnagar Road , Satellite, Ahmedabad 380015
મોબાઈલ : +9197377 36999; +9194288 99282
E mail : [email protected]
Web add : www.homeoeclinic.com

dr.greeva.newડૉ. ગ્રીવા છાયા માંકડ
M.D. (A.M.)BHMS; DNHE.
email : [email protected]

‘હોમીઓક્લીનીક’
Dr Mankads ‘ Homeo clinic , E 702, Titanium City Center, Near Sachin Towers, 100ft. Anandnagar Road , Satellite, Ahmedabad 380015.
મોબાઈલ : +9197377 36999; +9194288 99282

“સ્તનપાન – એક જીવનામૃત ” અને હોમિયોપેથી …

“સ્તનપાન – એક જીવનામૃત ” …– અને  હોમિયોપેથી  

ડૉ. ગ્રીવા છાયા … M.D. (A.M.)BHMS; DNHE.

 

 indian women breast feeding.3

 

માતાનું ધાવણ એ જન્મેલા બાળક માટે અત્યંત ગુણકારી છે. જે જન્મતા જ બાળકને જન્મદાતા સાથે મન શરીરથી જોડી આપે છે. જન્મ્યા પછી બાળક માટે સ્તનપાન એ આપોઆપ તેમજ  સહજ  થતી ઘટના છે.

 

breast feeding.1

ગર્ભાવસ્થાના છેલ્લા સમયમાં તેમજ બાળક જન્મ્યા પછીના થોડા સમયમાં સ્તન દ્વારા થોડું જાડું, પીળાશ પડતું દૂધ સ્ત્રવે છે જેને કોલોસ્ટ્રમ કહે છે.  આ પ્રવાહી અતિશય ઉપયોગી પોષકતત્વોસભર તેમજ રોગ પ્રતીકારકતા બક્ષે છે. જે બાળક જન્મ્યાના 3 થી 5 દિવસમાં પૂર્ણ દૂધ સ્વરૂપે બની જાય છે.

સ્તનપાન – મુલ્યવાન પોષણ …

યોગ્ય પોષણ જો બાળકને એના શારીરિક વિકાસના શરૂઆતના ગાળામાં જ સ્તનપાન દ્વારા મળી જતું હોય તો તેના ભવિષ્યમાં આરોગ્ય સંબંધી બાબતો પર સીધી સારી અસર પડે છે.

સ્તનપાનમાં રહેલા અમૃત રૂપી પોષક્તત્વો કયા છે એ સમજીએ :

પાણી 90%

પ્રોટીન્સ

લિપિડ્ઝ

વિટામિન્સ

મિનરલ્સ

અંતઃસ્ત્રાવો

ઉત્સેચકો

વિકાસ માટે જરૂરી કેટલાક દ્રવ્યો

રક્ષણ માટે જરૂરી કેટલાક દ્રવ્યો

શક્તિ માટે જરૂરી કેટલાક પદાર્થો

 

 breast feeding.2a

સ્તનપાન કરાવતી વેળાની આદર્શ સ્થિતિ સમજીએ:

સ્તનપાન સમયે બાળક તેમજ માતા બંનેને અનુકૂળ હોય તેમજ બાળક પૂરતું ધાવણ યોગ્ય રીતે લઇ શકે એ સ્થિતિમાં બાળક ગોઠવાય  તે જરૂરી છે. શરૂઆતમાં માતાએ એ સમજવું પડે એ પછીથી તે ટેવાઈ જતી હોય છે.

જેમાં માતાનો ખોળો એ બાળક માટે ઘોડિયું બને –  કોણી દ્વારા બાળકનું માથું ટેકવાય તેમજ હાથ વડે તેનું શરીર .

બાળકનું નાક સ્તનને ના અડકે તેમ, માતાના નીપ્પલની આજુબાજુનો વર્તુળ વિસ્તાર એ બાળકના ખુલેલા મો દ્વારા ઘેરાઈ જાય.

 

સ્તનપાનનો સમયગાળો :

શરૂઆતમાં તો સ્તનપાન બાળક જયારે ઈચ્છે ત્યારે આપી શકાય છે. WHO એ પણ  એવી જ ભલામણ કરી છે કે પહેલા 6 મહિના ફક્ત માતાનું ધાવણ જ, બીજું કશું નહિ.

સ્તનપાન કેટલો સમય ચાલુ રાખવું એનો કોઈ નિશ્ચિત સમયગાળો નથી. પરંતુ, તે સમય, સંજોગ અનુસાર બાળકની ઈચ્છા, પોષણની જરૂરિયાત, માતાની અનુકૂળતા વગેરે જેવા પરિબળો પર પણ આધારિત છે. આમ તો એવું કહેવાય કે માતાનું દૂધ છોડવા કે છોડાવવા માટે બાળક તથા માતા બંનેની તૈયારી કે અનુકૂળતા સ્વાભાવિકપણે જ સહજ રીતે ગોઠવાય ત્યારે એ સમય જ યોગ્ય રહેશે.

સામાન્ય રીતે સરેરાશ સવા થી દોઢ  વર્ષ જેટલા સમય સુધી બાળક સ્તનપાન કરતુ હોય છે. ફરીથી કહું આ સમયગાળો દરેક બાળક માટે અલગ હોઈ શકે.   6 મહિના સુધીતો ફક્ત સ્તનપાન જ બાળકનો યોગ્ય અને પૂર્ણ આહાર છે.   6 મહિના પછી ધીમે ધીમે સ્તનપાન સિવાય ના આહાર તરફ જઈ શકાય.  પણ હા, 6 મહિના પછી પણ જયારે બાળક બહારનું દૂધ તેમજ અન્ય લીક્વીડ ખોરાક પચાવી શકવા સક્ષમ હોય એ સાથે પણ માતાનું દૂધ તો ચાલુ જ રાખી શકાય છે. પછી જેમ જેમ બાળકની વિકાસ માટેના આહારની જરૂરિયાત વધતી જાય તેમ તેમ તેને અનુકૂળ પૌષ્ટિક આહાર ચાલુ કરી શકાય છે તેમ તેમ સ્તનપાનની બાળકની ઈચ્છા તેમજ જરૂરિયાત બંને ઓછા થતા જાય છે.

સ્તનપાનના અમૂલ્ય ફાયદા:

બાળકને થતા ફાયદા:

વિવિધ પ્રકારના ચેપજન્ય  રોગો સામે  સુરક્ષા આપે છે.

ખૂબ સુપાચ્ય છે.

ધાવણમાં રહેલા અંતઃસ્ત્રાવો, વિવિધ ચેપ સામે સુરક્ષિત રાખનાર દ્રવ્યો (એન્ટીબોડીઝ ) વગેરે તમામ બાળકની રોગ પ્રતીકારકતા મજબૂત કરી આપે છે.

બાળકમાં કાનને લાગતો ચેપ, ઝાડા થવા, ફેફસાને લગતા ચેપ વગેરે સામે પ્રતીકારકતા આપે છે.

ઉપરાંત, ભવિષ્યમાં મેદસ્વીતા, ડાયબીટીઝ તેમજ અસ્થમા જેવી બીમારીઓ જેમણે માં નું દૂધ નથી પીધું એવા બાળકમાં થવાની સંભાવના વધી જાય છે.

ખાસ કરીને બાળકોમાં થતું લ્યુકેમિઆ (બ્લડ કેન્સર ), કે અટોપીક ડર્મેટાઈટીસ (ચામડીનો રોગ) વગેરે જેવા રોગની સંભાવના  પણ સ્તનપાન કરેલ બાળકમાં થવાની સંભાવના ઘટી જાય છે, એવું એક સર્વે દ્વારા જાણી  શકાયું છે.

 

માતાને થતા ફાયદા :

માતામાં અવિરત રીતે બનતા દૂધ ના પ્રવાહ દ્વારા જન્મદાતા એ તેના બાળક માટે જીવનદાતા બની જાય છે. જે તેના માટે સહુ થી  મોટુ સૌભાગ્ય પણ છે અને ફાયદાકારક પણ.

સ્તનપાન બાળક અને માતા વચ્ચે એક સુરક્ષિત તેમજ હૂંફદાયક સંબંધનો સેતુ બાંધી આપે છે.

માતા માં સ્તન કેન્સર, અંડપીંડનું કેન્સર , વગેરે જેવા રોગો સામે સ્તનપાન રક્ષણ આપે છે.

 

સ્તનપાન અંગેની કેટલીક સમસ્યા:

ઘણી વખત સ્તનપાન અંગે કેટલીક નાની નાની સમસ્યા રહેતી હોય છે. કેટલીક થોડા સામાન્ય અખતરા કરવાથી સુલાજાવી શકાય છે, જયારે અન્ય કેટલીક સમસ્યા સામે યોગ્ય દવા કરાવવી જરૂરી હોય છે. એવી સમસ્યા જેમકે …

 

સ્તનપાન કરાવતી વખતે માતાને નિપ્પલમાં પીડા થવી કે ચીરા પડવા.

નિપ્પલમાં થી બ્લીડીંગ થવું.

માસ્ટાઈટીસ (સ્તનમાં સોજા સાથે પીડા થવી ).

માતાના સ્તન દ્વારા બાળકના મોમાં કે બાળકના મો દ્વારા માતાના સ્તનમાં ચેપ લાગવો.

એગેલેકટીઆ (દૂધનો સ્ત્રાવ ખૂબ ઓછો કે ન થવો ).

 

સ્તનપાન અંગેની સમસ્યાના હોમિયોપેથીક ઉપાય:

અહી ઉપર જાણેલી તકલીફોના સમાધાન માટે હોમીયોપેથીમાં કેટલીક શ્રેષ્ઠ દવાઓ છે. એમાય ખાસ કરીને જયારે માતામાં ને લીધે જયારે માતા બાળકને સ્તનપાન કરાવી શકવાના આનંદથી વંચિત રહી જાય છે ત્યારે આ દવાઓ જાદૂઈ રીતે એ આનંદને જાળવી રાખે છે.

Pulsatilla

Agaricus

Calcarea carb

Agnus castus

Asafetida

Causticum

China

Lac can

Lactuca ver

Lecithinum

Millefolium

Sabal ser

નીપ્પલમાં પડેલા ચીરા, દુખાવા કે બ્લીડીંગ કે માસ્ટાઈટીસ માટે નીચેની દવા તેમજ હોમીઓપેથીક ઓઈન્ટમેન્ટસ ખૂબ અક્ષીર છે.

Silica 30

Castor equorum

Phytolacca

Belladonna

Bryonia

Croton tig

Chamomilla

Calendula ointment

 

પ્લેસીબો:

આજની કેટલીક માતા પોતાના ” જરૂરી કામ “ પર પાછા જવાની ઉતાવળને લીધે પોતાના ‘સ્ત્રીત્વ’ના અપ્રતિમ સંતોષથી વંચિત રહેવાનું પસંદ કરે છે. આને શું કહેવું ?!?!

 

dr.greeva.newડૉ. ગ્રીવા છાયા માંકડ
M.D. (A.M.)BHMS; DNHE.
email : [email protected]
(મો) +૯૧ – ૯૭૩૭૭ ૩૬૯૯૯
www.homeoeclinic.com
New Clinic :Dr Mankads ‘ Homeo clinic@E 702, Titanium City   Center, Near Sachin Tower, Beside IOC petrol pump, 100ft.   Anandnagar Road, Prahladagar, Satellite,  Ahmedabad –380 015

 

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net‘દાદીમા ની પોટલી’

email: [email protected]

 

 

સ્વાસ્થય અંગેના   લેખ પરના આપના અમૂલ્ય પ્રતિભાવ બ્લોગ પોસ્ટ પર મૂકી આભારી કરશો, આપના પ્રતિભાવ  ડૉ.ગ્રીવા માંકડ – (લેખિકા) ની કલમને બળ પૂરે છે,  આપના પ્રતિભાવ જાણી અમોને  સ્વાસ્થ્ય અંગેના વધુ લેખ ભવિષ્યમાં આપવા  માટે પ્રેરણા મળી રહેશે. …. આભાર ..! ‘દાદીમા ની પોટલી’

  

“સર્વે પાઠક મિત્રો ને વિનંતી કે આપ આપના પ્રતિભાવો દ્વારા આપના સ્વાસ્થયને અંગે ઉદભવતા પ્રશ્નો બ્લોગ પોસ્ટ પર લખી જણાવી શકો છો. આપને  રોગ બાબતે    Privacy જાળવવી જરૂરી હોય તો આપની વિગત – [email protected] અથવા  [email protected] અથવા [email protected] ના ઈ મેઈલ દ્વારા મોકલશો. – (જેમાં શક્ય હોય તો વજન, ઉંમર, ઉંચાઈ, સ્વાસ્થ્યની સમસ્યા – (કેટલા સમયથી છે), કોઈ ઉપચાર અગાઉ કરાવેલ હોય તો તે વિગત – સાથે આપના રીપોર્ટ ની જાણકારી મોકલવી) આપને આપના  email ID દ્વારા યોગ્ય માર્ગદર્શન મોકલી આપવા જરૂર કોશિશ કરીશું. ”  ….આભાર !   ‘દાદીમા ની પોટલી’

પૂરક માહિતી :

ગે૨માન્યતા (૧) – સપાટ કે અંતઃસ્થ ડીંટડી ધરાવતી સ્ત્રી સ્તનપાન નથી કરાવી શકતી હકીકત-   પ્રસૂતિ દ૨મ્યાન ૩૩% સ્ત્રીમાં થોડા ઘણાં અંશે સપાટ કે અંતઃસ્થ ડીંટડી જોવા મળે છે જેમાંથી માત્ર ૧૦% સ્ત્રીઓને ડિલીવરી સુધીમાં અંતઃસ્થ ડીંટડી ૨હે છે. વળી, યોગ્ય નિદાનથી બ્રેસ્ટ શેલનાં ઉ૫યોગથી આ આંકડો હજુ ઘટી જાય છે. જો છતાં ૫ણ અંતઃસ્થ ડીંટડી ડિલીવરી ૫છી ૫ણ ૨હી જાય તો ૫ણ યોગ્ય મદદથી શિશુને બરાબ૨ ગોઠવી વળગાડવાથી સ્તનપાન શકય બને છે. માત્ર જુજ કિસ્સામાં ખાસ કરી અધૂરા માસના બાળકો કે નબળી ચૂસ ધરાવતા બાળકોમાં કયારેક મુશ્કેલી નડે છે. જે નિ૫લ શિલ્ડ કે બ્રેસ્ટ પં૫ વા૫૨વાથી દૂ૨ કરી શકાય છે.

 

 

ગે૨માન્યતા (૨) – નાનાં / અલ્પ સ્તન હોય તો સ્તનપાન શકય નથી.

 

હકીકત- સ્તનનું કદ પ્રસૂતિ પૂર્વે અંતઃસ્ત્રાવની અસ૨થી સામાન્ય રીતે ગર્ભાવસ્થા પૂર્વેના કદથી વધે છે અને બાળકને સ્તનપાન કરાવવા જરૂરી સ્તન્યગ્રંથીનો પૂ૨તો વિકાસ થાય છે. આથી દેખાવમાં નાના જણાતા સ્તન ૫ણ શિશુને જરૂરી એટલું ધાવણ ખૂબ આસાનીથી પૂરૂ પાડી શકે છે. સ્તનના આકા૨ કે કદને ધાવણની માત્રા સાથે કોઈજ સંબંધ નથી.

 

ગે૨માન્યતા (૩) – સગર્ભાસ્ત્રીએ પોતાના આગળના બાળકને ધાવણ છોડાવી દેવું જોઈએ હકીકત –  જો માતા અને બાળક ઈચ્છે તો સ્તન૫ાન ચાલુ ૨ાખી શકાય છે. આમાં તબીબી દૃષ્ટિએ કોઈ જ નુકશાન નથી.

 

ગે૨માન્યતા (૪) – સગર્ભાવસ્થામાં જો સ્તનની ડીંટડી મજબૂત ન કરાય તો ૫છી ખૂબ દુઃખાવો થાય છે. 

 

હકીકત- ડીંટડીને મજબૂત ક૨વા કોઈજ પ્રક્રિયા / પ્રયોગ જરૂરી નથી. વળી, પ્રસુતિ ૫છી સ્તનની ડીંટડીમાં ચીરા ૫ડવાનો કે દુઃખાવો થવાનું મૂળ કા૨ણ બાળકને સ્તન સાથે અયોગ્ય રીતે વળગાડવામાં ૨હેલું છે. આમ, ડીંટડી મજબૂત ક૨વા અને પ્રસુતિ ૫છીના સ્તનપાનથી દુઃખાવામાં કોઈ તથ્ય નથી. વળી, આવા ઘ૨ગથ્થુ પ્રયોગો ડીંટડીને તો નુકશાન ૫હોંચાડે છે અને અધૂરા માસે પ્રસુતિ થવા માટેનું જોખમ વધારે છે.

 

ગે૨માન્યતા (૫) – સિઝેરીયન કરાવેલ માતાને શરૂઆતી દિવસોમાં ખોરાક ન લીધેલ હોય ધાવણ ન આવે. 

હકીકત- કોલોસ્ટ્રમ (શરૂઆતી ધાવણ) બનવાની પ્રકિૂયા તો ગર્ભાવસ્થાના છઠૃા માસથી જ ચાલુ છે. તેને એકાદ દિવસના ખોરાક સામે કોઈજ સંબંધ નથી. માતાને સૂતા સૂતા જ રાખીને ૫ણ શિશુને માતાની છાતી ૫૨ ઉંઘુ સુવડાવી ધવડાવી શકમાય છે. ઓછા પ્રમાણમાં ૫ણ ધાવણ આવે છે તે શિશુ માટે અમૃત સમાન પ્રથમ ૨સી છે.

 

ગે૨માન્યતા (૬) – શરૂઆતી ધાવણ (કોલોસ્ટ્રમ) શિશુ ૫ચાવી શકતું નથી. એ કાઢી નાખી દેવું જોઈએ.

 

હકીકત- શરૂઆતી ધાવણ (કોલોસ્ટ્રમ) પીળા રંગનું, ઘેરુ દૂધ છે જેમાં અત્યંત ઉચ્ચ ગુણવતા વાળી રોગ પ્રતિકા૨ક શકિતનો ભંડા૨ ૨હેલ છે. વળી, તેમાં શકિતનું પ્રમાણ ૫ણ શિશુની જરૂરીયાત મુજબ હોય છે. આવું ધાવણ શિશુને સુપાચ્ય છે અને વળી તે બાળકની પ્રથમ રોગપ્રતિકા૨ક ૨સી સમાન છે. જે મહિનાઓ સુધી શિશુનું રોગ સામે ૨ક્ષણ આપે છે. આ ધાવણ ને ફેંકી દેવું એ અંધશ્રઘ્ધા યુકત અને શિશુ પ્રત્યે અજ્ઞાનવશ આચરતા અ૫રાધ સમાન છે.

 

સાભાર : http://www.gujmom.com/  (ગુજમોમ.કોમ)

થાઇરોડ અને હોમીઓપેથી … ‘સ્વાસ્થ્ય નો મીઠો સ્વાદ હોમીઓપથી – રૂબરૂ’ …(વિડીયો શ્રેણી ભાગ-૬) …

થાઇરોડ અને હોમીઓપેથી … ‘સ્વાસ્થ્ય નો મીઠો સ્વાદ હોમીઓપથી – રૂબરૂ’ …(વિડીયો શ્રેણી ભાગ-૬) …

– ડૉ. પાર્થ માંકડ MD(HOM)MD(AM)PGCHFWM

 

 

મિત્રો, છેલ્લા એક માસથી અનિવાર્ય સંજોગવસાત ‘દાદીમા ની પોટલી’ પર અમો અનિયમિત રીતે પોસ્ટ મૂકી શકીએ છીએ, જે કારણે આપ સર્વેને વારંવાર તકલીફ પડતી હોય છે તે બદલ અમો અંતરપૂર્વકથી આપ સર્વેની ક્ષમા ચાહિએ છીએ. ટૂંક સમયમાં જ આ બાબત ફરિયાદ નહિ રહે જે માટે અમારી સતત કોશિશ ચાલુ જ છે. આપ સર્વેના સહકાર બદલ આભાર.

 

 thyroid

 

 

 

વિશ્વભરમાં ૨૫ મે ‘વર્લ્ડ થાઇરોઇડ ડે’ તરીકે ઉજાવવામાં આવે છે. ડોક્ટરના મતે થાઇરોડ શરીરનો વિકાસ કરે છે, પરંતુ શરીરમાં થાઇરોઇડના પ્રમાણ વધવા કે ઘટવાથી તે શરીરને નુકશાન પહોંચાડે છે.

 

 

અનેક પાઠક મિત્રોની  થાઇરોડ અંગેની જાણકારી માટે ,લાંબા સમયની વિનંતી ને ધ્યાનમાં લઇ, ડૉ. પાર્થ માંકડ – (અમદાવાદ) ને અમોએ ખાસ વિનંતી કરેલ, જેને ધ્યાનમાં લઇ તેઓ તરફથી ખાસ વિડ્યો કલિંગ આજ રોજ આપ સર્વે માટે  મોકલવામાં આવેલ છે.  તો આજે આપણે તેમની પાસેથી મળેલ વિડીયો ક્લીપીંગ પોસ્ટ દ્વારા થાઇરોડ અંગે પ્રાથમિક જાણકારી રૂબરૂ મેળવીશું …

  

ઉપરોક્ત વિડીયો શ્રેણી  ‘દાદીમા ની પોટલી’  પર શરૂ કરવા બદલ  ડૉ. પાર્થ માંકડ તેમજ ડૉ. ગ્રીવા છાયા માંકડ નાં અમો અંતરપૂર્વક થી આભારી છીએ.

 

શુભમ ભવતુ !!
Have a Healthy time further

Regards,

 

 

Dr. Parth Mankad
Mob: 097377 36999
www.homeoeclinic.com

 

 

તો ચાલો, આજે ફરી એક વખત ડૉ. પાર્થ ને  વિડ્યો શ્રેણી દ્વારા મળીએ અને શ્રેણી માણીએ ….  ‘સ્વાસ્થ્ય નો મીઠો સ્વાદ હોમીઓપથી – રૂબરૂ ‘ (ભાગ – ૬) …

 

માત્ર થોડો સમય ફાળવી … થાઇરોડ અંગેની સ્વાસ્થ્ય ની જાણકારી અંગેનો વિડીઓ અહીં માણશો …

 

 થાઇરોડ અંગેની વિડ્યોક્લીપ માણવા નીચે દર્શાવેલ લીંક પર ક્લિક કરશો…

 

 

 

 

 

 

બ્લોગ લીંક : http://das.desais.net
email : [email protected]

 

‘સ્વાસ્થ્ય નો મીઠો સ્વાદ -રૂબરૂ શ્રેણી’   (ભાગ-૫)વિડીયોક્લીપીંગ – બ્લોગ પોસ્ટ પર આપના અમૂલ્ય પ્રતિભાવ દ્વારા આપના મંતવ્યો જરૂર જણાવશો. આપના  પ્રતિભાવનું બ્લોગ પર સ્વાગત છે.

 

 

 આપના પ્રતિભાવ દ્વારા આપના સુચન અને સ્વાસ્થ્ય અંગેના આપના ઉદભવતા પ્રશ્નો પણ મોકલતા રહેશો તેવી નમ્ર વિનંતી સાથે અમે આશા રાખીએ છીએ….

 

 
ડૉ.પાર્થ માંકડ ના સંપર્ક ની વિગત :

dr.parth mankadડૉ. પાર્થ માંકડ MD(HOM)MD(AM)PGCHFWM

‘હોમીઓક્લીનીક’
6, નંદનવન ચેમ્બર્સ, ટાઉનહોલ સામે, એલીસબ્રીજ, અમદાવાદ.
મોબાઈલ : +9197377 36999; +9194288 99282
E mail : [email protected]
Web add : www.homeoeclinic.com

 
પૂરક માહિતી ….

 

 thyroid

 

વિશેષ માહિતી …

 

એક રીતે મિત્ર અને બીજી રીતે દુશ્મન થાઇરોઈડ ગ્રંથી …

ફિટનેસ – મુકુંદ મહેતા

 

 

થોડા વખત પહેલાં આ કોલમમાં આખા શરીરની જુદી જુદી હોર્મોન્સ ગ્લેન્ડ્‌ઝ (અંતસ્ત્રાવી ગ્રંથિઓ) વિષે સામાન્ય વાત કરી હતી. આજે ‘થાઇરોઇડ’ ગ્રંથી વિશે વાત કરીએ. મોટા ભાગે ‘થાઇરોઇડ’ની તકલીફ સ્ત્રીઓમાં વિશેષ કરીને થાય છે. જો સમયસર આ ગ્રંથીને કારણે થનારી તકલીફોની સારવાર કરવામાં ના આવે તો આરોગ્યના ઘણા પ્રોબ્લેમ થાય. એક રીતે મિત્ર અને બીજી રીતે દુશ્મન એવી થાઇરોઇડ ગ્રંથી અને તેને કારણે થનારા રોગોની વાત કરીશું.

 

 

૧. થાઇરોઇડ એટલે શું ? તેના વિકારો કયા કયા રોગ કરે ?

થાઇરોઇડ ગ્રંથી તમારા ગળાના મઘ્ય ભાગમાં ટેકરા જેવી થાઇરોઇડ કાર્ટીલેજ, જેને ‘આદમ્સ એપલ’ કહે છે તેની સહેજ જ નીચે પતંગીઆના આકારની (ચિત્ર જુઓ) અન્નનળીના ઉપરના ભાગમાં આવેલી છે. આ ગ્રંથી થાઇરોઇડ હોર્મોન (ટી-૩ અને ટી-૪) ઉત્પન્ન કરે છે જે લોહીમાં મળી શરીરના દરેક અંગોમાં પહોંચે છે. તમારા ઘરમાં એ.સી. મશીન ચાલે છે તે રીતે થાયરોઇડ ગ્રંથી કામ કરે છે. રૂમ ખૂબ ઠંડી થાય ત્યારે થર્મોસ્ટેટને કારણે એ.સી.ઓટોમેટિક બંધ થાય અને ઉષ્ણતામાન વધે ત્યારે થર્મોસ્ટેટના કારણે એ.સી. ઓન થાય તે જ રીતે થાઇરોઇડ ગ્રંથીમાંથી નીકળતા હોર્મોન શરીરની બધી જ ક્રિયાનું નિયમન કરે છે. જ્યારે શારીરિક ક્રિયાનો વેગ ઓછો થાય ત્યારે થાઇરોઇડ ગ્રંથી ઓછો હોર્મોન ઉત્પન્ન કરે, જ્યારે વધારે શક્તિ જોઈએ ત્યારે વધારે હોર્મોન નીકળે. થાઇરોઇડ ગ્રંથીનું થર્મોસ્ટેટ બધી જ ગ્રંથીને કંટ્રોલ કરનાર ‘પિચ્યુટરી ગ્રંથી’ છે. પિચ્યુટરી ગ્રંથી ‘થાઇરોઇડ સ્ટિમ્યુલેટંિગ હોર્મોન’ (ટી.એસ.એચ.) ઉત્પન્ન કરે છે, જે થાઇરોઇડ ગ્રંથીમાંથી નીકળતા ટી-૩ અને ટી-૪ના પ્રમાણને કાબૂમાં રાખે છે. કોઈકવાર થાઇરોઇડ ગ્રંથિમાંથી ટી-૩ અને ટી-૪ વધારે પડતા નીકળે તો તે પરિસ્થિતિને ‘હાઇપર થાઇરોઇડઝસ’ કહેવાય. કોઈ વખત ટી-૩ અને ટી-૪ ઓછા નીકળે તો તે પરિસ્થિતિને ‘હાઇપોથાઇરોડિઝમ’ કહેવાય. પહેલામાં શરીરની બધી ક્રિયા ઝડપથી થાય, બીજામાં એકદમ ધીમી પડી જાય. જ્યારે પિચ્યુટરી ગ્રંથી જેને ‘માસ્ટર ગ્રંથી’ કહેવાય છે તેનો કંટ્રોલ થાઇરોઇડ ગ્રંથી પરથી જતો રહે ત્યારે આવું બને. આ સિવાય થાઇરોઇડ ગ્રંથીમાં ચેપ લાગ્યો હોય (થાઇરોઇડાઇટીસ) અથવા તો થાઇરોઇડ ગ્રંથિની વૃદ્ધિ થઈ હોય (ગોઇટર) ત્યારે અને ‘ગ્રેવ્સ ડીસીઝ’ હોય ત્યારે આવું બને.

 

 

‘હાઇપર થાઇરોડીઝ’ એટલે શું ?

‘હાઇપર’ એ શબ્દ ગ્રીક ભાષાનો છે જેનો અર્થ ‘વધારે’ થાય. ૨૪ કલાકમાં એક પાઉન્ડના ૫૦ હજારમાં ભાગ જેટલો થાઇરોઇડ હોર્મોન (ટી-૩ અને ટી-૪) જો વધારે પ્રમાણમાં નીકળે તો શરીરની બધી જ ક્રિયા ઝડપથી થાય. દા.ત. હૃદયના ધબકારા વધી જાય ૨. નર્વસનેસ આવે (ગભરામણ થાય) ૩. ખૂબ પરસેવો થાય, ૪. સ્નાયુ ઢીલા પડી જાય, ૫. હાથ ઘુ્રજવા માંડ, ૬. વજન ઘટી જાય, ૭. વાળ ઓછા થઈ જાય, ૮. ચામડી પાતળી પડી જાય અને સુકાઈ જાય, ૯. ખૂબ ગરમી લાગે, ૧૦ વારેવારે ઉલટી થાય અને ટોઇલેટ જવું પડે, ૧૧ માસિક ધર્મમાં પ્રમાણ અને નિયમિતતા ઘટી જાય, ૧૨. થાઇરોઇડ ગ્રંથિ મોટી થાય, ૧૩. આંખો બહાર નીકળી હોય તેવું લાગે, ૧૪. ભૂખ ખૂબ લાગે પણ વજન ઘટે, ૧૫. ખૂબ ગુસ્સો આવે. એક વાત યાદ રાખો આ બધા લક્ષણ એક સાથે ન થાય પણ જો એક કે બે લક્ષણો ચાલુ રહે તો ડોક્ટરને બતાવવું યોગ્ય ગણાશે.

 

 

હાઇપોથાઇરોડીઝમ એટલે શું ?

આ પરિસ્થિતિમાં થાઇરોઇડ ગ્રંથિમાંથી ટી-૩ અને ટી-૪ હોર્મોનનું પ્રમાણ ઓછું (હાઇપો) નીકળે ત્યારે શરીરની બધી ક્રિયાઓ ધીમી પડી જાય. દુનિયામાં ૫ લાખ વ્યક્તિઓને આ તકલીફ હોય છે જેમાંના મોટા ભાગના લોકોને આની ખબર હોતી નથી. આ તકલીફ સ્ત્રીઓમાં વિશેષ પ્રમાણમાં જોવા મળે છે. દર ૪૦૦૦ નવા જન્મેલા બાળકોમાંથી ૧ બાળકને આ તકલીફ હોય છે. જો આ બાળકની સારવાર તાત્કાલીક કરવામાં ના આવે તો તેનો વિકાસ થતો નથી અને મંદબુદ્ધિ થઈ જાય છે. આવું ના થાય તે માટે અગમચેતી તરીકે દરેક નવા જન્મેલા બાળકના ટી-૩ અને ટી-૪ હોર્મોનની તપાસ કરાવી લેવી જરૂરી છે. હાઇપો થાઇરોડીઝમના લક્ષણોમાં ૧. શરીરની બધી ક્રિયા- ચાલવાની, ઉભા થવાની, વાતો કરવાની ધીમી પડી જાય ૨. દરદી જલદી થાકી જાય, વારેવારે સૂઈ જાય અથવા સૂવાનું પસંદ કરે ૩. તેને ખૂબ ઠંડી લાગે, ૪. રાત્રે પૂરી ઊંઘ લીધી હોય તો પણ દિવસે ઉંઘમાં જ (ઉઘરેટો- ડ્રાઉઝી) લાગે, ૫. હૃદયના ધબકારા ધીમા પડી જાય, ૬. યાદશક્તિ ઓછી થઈ જાય, ૭. એકાગ્રતા જતી રહે, ૮ વારેવારે ક્રેમ્પસ (નસ ચઢી જવી) એટલે કે સ્નાયુ ખેંચાઈ જાય, ૯. ભૂખ ઓછી લાગે પણ વજન વધી જાય, ૧૦. અવાજ ભારે થઈ જાય, ૧૧ વાળ પાતળા થઈ જાય, ૧૨. ચામડી સુકાઈ જાય અને ખરબચડી થાય, ૧૩. ખૂબ ડિપ્રેશન આવે, ૧૩ માસિક ધર્મનું પ્રમાણ વધારે આવે, ૧૪. સ્તનમાંથી દૂધ જેવો પદાર્થ નીકળે, ૧૫ નપુંસકતા આવે, ૧૬. ગોઇટર (ગ્રંથીની વૃદ્ધિ) થાય, ૧૭ કબજીયાત થાય, ૧૮ કોલેસ્ટ્રોલ વધી જાય, ૧૯ લોહી ઓછું (એનીમીઆ) થાય. અહીં આટલું યાદ રાખશો કે મોટી ઉંમરે ઉપરના લક્ષણોમાંથી ઘણાં થાય. લેબોરેટરીમાં તપાસ કરાવી અને ‘હાઇપો થાઇરોડીઝમ’ નક્કી કરવું જોઈએ.

 

 

થાઇરોઇડની ઉપર જણાવેલી બન્ને પરિસ્થિતિનું નિદાન કેવી રીતે થાય ?

 

 

૧. લેવલ ટી-૩ અને ટી-૪ની તપાસ લેબોરેટરીમાં કરાવી અને તેનું પ્રમાણ નોર્મલથી ઓછુ કે વધારે હોય તે જાણીને ‘હાઇપો’ કે ‘હાઇપર’ થાઇરોડિઝમ છે તે નક્કી થાય. આ તપાસને (‘આરઆઇએ’) રેડિયો ઇમ્યુન એસે તપાસ કહેવાય. નોર્મલ નીચે પ્રમાણે ગણાય.
ટી-૩ (આર.આઇ.એ.) – ૪.૨થી ૧૩.૧ એનજી/ એમએલ
ટી-૪ (આર.આઇ.એ.)- ૭૦થી ૨૦૦ એનજી/ ૧૦૦ એમલએલ

૨. ઉપર જણાવેલ બન્ને પ્રકાર (ટી-૩ અને ટી-૪)ના પ્રમાણનો આધાર અગાઉ જણાવ્યા પ્રમાણે થાઇરોઇડ સ્ટીમ્યુલેટીંગ હોર્મોન (ટીએસએચ) જે પિચ્યુટરી ગ્રંથિમાંથી નીકળે છે તેની ઉપર છે. માટે તેની તપાસ કરવી પણ જરૂરી છે જેનું નોર્મલ પ્રમાણ નીચે પ્રમાણે છે.
ટી.એસ.એચ. (આર.આઇ.એ.) – ૦.૨૫થી ૫.૧ માઇક્રો આઇક્યુ/ એમએમ

૩. ખાસ સૂચના યાદ રાખો. હાઇપર કે હાઇપો થાયરોડિઝમના લક્ષણ હોય કે ના પણ હોય દરેક વ્યક્તિ (ખાસ કરીને સ્ત્રીઓએ) ૪૦ વર્ષ પછી ઉપરની ત્રણે તપાસ પ્રમાણિત લેબોરેટરીમાં કરાવી લેવી જરૂરી છે અને આગળ જણાવ્યું તે પ્રમાણે નવજાત બાળકની પણ આ તપાસ કરાવી લેવી જરૂરી છે.

 

 

‘થાઇરોઇડાઇટીસ’ એટલે શું ?

થાઇરોઈડાઇટીસ એટલે થાઇરોઇડ ગ્રંથિનો સોજો જે કોઈ ચેપ લાગવાથી થયો હોય. આગળ જણાવેલ હાઇપર થાઇરોડીઝમનું મુખ્ય કારણ ‘થાઇરોડાઇટીસ’ છે. આ રોગના જે કોઈ લક્ષણો છે તે ‘હાઇપર થાઇરોડીઝમ’ના છે. શરૂમાં આ રોગમાં થાઇરોઇડ ગ્રંથી મોટી થાય પછી સંકોચાય. આને ‘હાઇથોમોથાઇરોડાઇટીસ’ કહે છે જે વારસાગત છે. કોઈકવાર ૧૫થી ૪૫ વર્ષમાં શરીરના બીજા કોઈ ચેપથી થાય અથવા કોઈને બાળકના જન્મ પછી પણ પણ થાય પણ આ કાયમ રહે નહીં, મટી જાય.

 

 

ગોઇટર (થાઇરોઇડ ગ્રંથીની વૃદ્ધિ) એટલે શું ?

આખી દુનિયામાં ગમે તે ઉંમરે આ રોગ થવાનું કારણ ખોરાકમાં ‘આયોડીન તત્ત્વ’ની ઉણપ છે. ‘આયોડીન’ ખોરાકમાં પૂરતું ન હોય તો થાઇરોઇડ ગ્રંથિ ટી-૩, ટી-૪ બનાવી શકે નહિ. ગોઇટરથી પરેશાન થવું ના હોય તો જે મીઠામાં આયોડિન હોય એટલે કે ‘આયોડાઇઝ્‌ડ સોલ્ટ’ ખોરાકમાં લેવું જોઈએ. થાઇરોઇડના આગળ ગણાવ્યા તે બધા જ રોગોમાં ‘ગોઇટર’ થઈ શકે.

 

 

થાઇરોઇડના રોગોની સારવાર શું ?

૧. નિષ્ણાત એન્ડોક્રાઇનોલોજીસ્ટની સારવાર એકવાર ‘થાઇરોઇડ’ની તકલીફની ખબર પડે ત્યારે કરવી જોઈએ જે સમયાંતરે નિયમિત લેબોરેટરી તપાસ કરાવી અને થાઇરોઇડના હોર્મોનની વધઘટ જોઈને થાઇરોડ હોર્મોનની ગોળીઓ એટલે કે દવાની ફેક્ટરીમાં બનાવેલી ‘સિન્થેટિક હોર્મોન’ની ગોળીઓ આપે. એલોપથીમાં આ સિવાય બીજો કોઈ ઉપાય નથી. આખી જંિદગી ગોળી લેવી પડે અને દર ત્રણ ચાર મહિને તપાસ કરવી જોઈએ.

૨. ગોઇટર (થાઇરોઇડ ગ્રંથિની વૃદ્ધિ)માં રેડીઓએક્ટીવ આયોડિન આપવાથી વધેલી ગ્રંથિ સંકોચાઈ જાય અને આવા કેસમાં પણ ટી-૩ અને ટી-૪ની તપાસ અવારનવાર કરાવી ‘થાઇરોઇડ હોર્મોન’ની સીન્થેટિક ગોળી આપવી પડે.

૩. જ્યારે થાઇરોડ ગ્રંથિ વધી ગઈ હોય (ગોઇટર) ત્યારે બાયોપ્સી કર્યા પછી થાઇરોઇડ ગ્રંથીનું કેન્સર નીકળે તો ઓપરેશનથી આ ગાંઠ કાઢી નાંખવી પડે. ત્યારે પણ થાઇરોઇડ હોર્મોનની ગોળી આપવી પડે.

૪. ગોઇટર હોય ત્યારે આંખો આગળ આવી હોય ત્યારે મોટે ભાગે સારવારની જરૂર નથી પડતી. સારવારથી ગોઇટરનો ઉપાય કર્યા પછી આગળ આવી ગયેલી આંખો પાછી ઠીક થઈ જશે. કારણ ગાંઠના દબાણથી આવી હતી. આંખોની તકલીફ માટે ‘મીથાઇલ સેલ્યુલોઝ’ના ટીપા નાખવા અને આંખોમાંથી (પોપચા બંધ ન થવાથી) પાણી નીકળ્યા કરતું હોય તો કાળા ગ્લાસ (ગોગલ્સ) પહેરવા.

 

 

થાઇરોઇડ માટેના થોડા સવાલ- જવાબ

 

 

સ.: ટી-૩ અને ટી-૪ એટલે શું ?

જ.: ટી-૩ એટલે ટ્રાઇઓયોડોથાયરોનીન જ્યારે ટી-૪ એટલે થાયરોક્ષીન. તંદુરસ્ત થાઇરોઇડમાં આ બંને હોર્મોન આગળ જણાવ્યું તે પ્રમાણે જરૂર લાગે તે પ્રમાણે નીકળે અને જરૂર કેટલી છે તે પીચ્યુટરી ગ્રંથી નક્કી કરે એટલે શરીરને જેટલું એક્ટીવ કરવું હોય કે ધીમું તે પ્રમાણે પીચ્યુટરી ટી.એસ.એચ. (થાઇરોઇડ સ્ટિમ્યુલેટીંગ હોર્મોન) ઉત્પન્ન કરે.

 

 

સ.: ‘હાઇપર થાઇરોઇડ ક્રાઇસી’ એટલે શું ?

જ.: ભાગ્યે જ થનારી આ તકલીફમાં થાઇરોઇડ હોર્મોન વધારે નીકળવાથી તાવ આવે, ગભરામણ થાય, હાર્ટના ધબકારા વધી જાય અને હાર્ટ બંધ થઈ મૃત્યુ થાય.

 

 

સ.: થાઇરોઇડની ગોળીઓ આખી જિંદગી લેવી પડે ?

જ.: હા, અવારનવાર તપાસ કરી થાઇરોઇડ હોર્મોનનું પ્રમાણ નક્કી કરી આજીવન લેવી પડે.

 

 

સ.: થાઇરોઇડના કિસ્સા કેમ વધવા માંડયા છે ?

જ.: મૂળ મગજની ગરબડ છે. નાની મોટી બાબતમાં માનસિક તનાવ (ટેન્શન), નારાજગી, ગુસ્સો, ભવિષ્યની ખોટી ચંિતા, ભૂતકાળને યાદ કરવાની ખરાબ ટેવ, નાની નાની બાબતોમાં મૃત્યુનો ડર, ભય, ભ્રમણા, અહંકાર આ બધા કારણથી પીચ્યુટરી ગ્રંથી ફક્ત થાઇરોઇડ ગ્રંથી પરનો કાબુ નહી પણ બધી ગ્રંથીઓ પર તેનો કાબૂ રહેતો નથી.

 

 

સ.: થાઇરોડની તકલીફમાં ખોરાક કે કસરત મદદ કરે ખરા ?

જ.: રોગ થતા પહેલાં ૪૦ મિનિટ નિયમિત ગમતી કસરત કરવાથી શરીરની મુખ્ય ગ્રંથિ પિચ્યુટરી તંદુરસ્ત રહેશે, જેથી થાઇરોઇડ પણ તંદુરસ્ત રહેશે. કસરતથી આત્મવિશ્વાસ વધશે, તનાવ ઓછો થશે, મન શાંત થશે આ જ રીતે લીલા શાકભાજી ખાવાથી કેલ્શ્યમ અને મેગ્નેશ્યમ મળશે જેથી થાઇરોઇડની તકલીફ નહીં થાય. પણ આ બઘું થાઇરોઇડની તકલીફ થાય તે પહેલાં કરવાનું છે એ યાદ રાખશો. રોગ થયા પછી તો દવા લેવી પડે. કેટલાક કિસ્સામાં આ રોગમાં હોમીયોપેથીક સારવારથી રોગ તદ્દન જતો રહ્યો છે એવો દાવો હોમિયોપેથીવાળા કરે છે ખરા.

 

 

સાભાર : મુકુંદ મહેતા (ગુજરાત સમાચાર દૈનિક)

 

 

વિશ્વભરમાં ૨૫ મે ‘વર્લ્ડ થાઇરોઇડ ડે’ તરીકે ઉજાવવામાં આવે છે. ડોક્ટરના મતે થાઇરોડ શરીરનો વિકાસ કરે છે, પરંતુ શરીરમાં થાઇરોઇડના પ્રમાણ વધવા કે ઘટવાથી તે શરીરને નુકશાન પહોંચાડે છે.

થાઇરોઇડથી શરીર વિકસે : થાઇરોઇડની વધ-ઘટ નુકસાન કારક

‘વર્લ્ડ થાઇરોઇડ ડે’ના દિવસે સયાજી હોસ્પિટલના મેડીસીન વિભાગના અધિક પ્રધ્યાપક ડો.રૂપલ દોશીએ જણાવ્યું હતું કે, ભારતમાં સવા ચાર કરોડ લોકો થાઇરોઇડથી થતા વિવિધ રોગોથી પીડાય છે. દુનિયાભરમાં દરવર્ષે થાઇરોઇડના નવા દર્દીઓનો ઉમેરો થાય છે. જ્યારે વિવિધ રોગ થયાના ૬૦ ટકા કેસોમાં તેઓનું યોગ્ય નિદાન થતું નથી. થાઇરોઇડ ગ્રંથી ગળાના આગળના ભાગે આવેલી હોય છે. જેનો અંતસ્ત્રાવ શરીરના દરેક અંગોને અસર કરે છે. આમ તો થોઇરોઇડ શરીરનો વિકાસમાં મહત્ત્વનો ભાગ ભજવે છે. પરંતુ શરીરમાં થાઇરોઇડનું પ્રમાણ વધે તેને હાઇપર થાઇરોઇડીઝમ અને ઘટે તેને હાઇપો થાઇરોઇડીઝમ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

 

દેશમાં સવા ચાર કરોડ લોકો થાઇરોઇડના વિવિધ રોગોના શિકાર

 

ગળાના ભાગે ગાંઠ, દુખાવો, ગળામાં તકલીફ થઇ હોય છે. પરંતુ થાઇરોઇડ હાઇપર થાય તો, ગરમી લાગે, હદયના ધબકારા ઘટે, વજન વધે, ઝાડા થાય, ટુંકમાં શરીરમાં થતી બધી જ ક્રિયાઓ જલ્દી થવા માડે છે. જ્યારે થાઇરોઇડ હાઇપોમાં, શરીર શિથીલ અને સુસ્ત થઇ જાય, વજન વધે તથા શરીરે સોજા આવે, અવાજ જાડો થાય, ઠંડી લાગે, ચામડી સુકી થઇ જાય, કામ કરવાનં મન ન થાય અને માનસિક તણાવનો ભોગ બને તે હાઇપોના લક્ષણો છે. થાઇરોઇડની ખામી હોય તો તેવા બાળકો માનસિક રીતે નબળા હોવાની પણ સંભાવના રહે છે. તેમજ બાળકોનો શારિરીક, માનસીક અને બૌધીક વિકાસ ધીમો થાય છે. થાઇરોઇડના હોર્મોન બને તે માટે આયોડીન યુક્ત ખોરક લેવો અતિઆવશ્યક છે. આયોડીન જેમાંથી બને તે માટે આયોડાઇઝ સોલ્ટ, વેજમાં બટાકા, દૂધ અને દહીં વગેરે, જ્યારે નોનવેજમાં સી ફૂડમાંથી પૂરતા પ્રમાણમાં આયોડીન મળી રહે છે.

સૌજન્ય : સંદેશ દૈનિક

પ્લાસંટા પ્રિવિઆ અને હોમીઓપથી  …

પ્લાસંટા પ્રિવિઆ …– અને  હોમિયોપેથી  

ડૉ. ગ્રીવા છાયા … M.D. (A.M.)BHMS; DNHE.

 

 
સૌપ્રથમ તો સર્વે વાંચકમિત્રોને મારી નવા વર્ષની અઢળક શુભકામના । આ વર્ષ સ્વાસ્થ્ય સંપન્ન, સુખ કારી,તેમજ ઇચ્છિત સફળતા મેળવવાના માર્ગ પર પૂર્ણ પ્રયત્નશીલ બની રહે એવી અભ્યર્થના।

 
વાચકમિત્રો, આપણે આગળના અમુક લેખોમાં સગર્ભા સ્ત્રીને તેની ગર્ભાવસ્થા સમયે વિવિધ ચરણમાં થતી મુશ્કેલીઓ વિષે સમજ્યા…

 
હવે આ વખતે અંતિમ ચરણ એટલેકે ત્રીજા ચરણ (છેલ્લા 12 અઠવાડિયા) દરમિયાન ઉદભવી શક્તિ સમસ્યા પ્લાસંટા પ્રિવિઆ વિષે સમજીશું ।

 
placenta

 
પ્લાસંટા પ્રિવિઆ -આ શબ્દ જરા આપ સર્વે માટે અટપટો અને થોડા અજાણ પણ હશે. અહી પહેલા પ્લાસંટા એટલે શું એ સમજી લઈએ.

 
placenta.1

placenta.2

 

 

.

પ્લાસંટા એટલે સામાન્ય ભાષામાં સમજાવું તો ગર્ભમાં વિકસતા બાળકનું આછાદન, એટલેકે બાળકને ઘેરાયેલું એક એવું આવરણ કે જે માતા દ્વારા બાળક સુધી જરૂરી ઓક્સીજન, પોષક્તત્વો તેમજ અન્તઃસ્ત્રવોનું વહન ઉપરાંત બાળકના વિકાસ દરમિયાન તેમાંથી ઉત્પન્ન થતા ઉત્સર્ગ્દ્રવ્યોનું વહન કરવા માટે જરૂરી છે. વિકસતો ગર્ભ એ પ્લાસંટા સાથે નાળ મારફત જોડાયેલું  રહે છે.

 

હવે સામાન્ય સંજોગોમાં મોટેભાગે આ આવરણ એ ગર્ભાશયની અંદર તેની ઉપરની સપાટી સાથે તેમજ તેના મુખથી થોડે દૂર જોડાયેલ હોય છે. હવે જયારે ક્યારેક જયારે એ આવરણ ગર્ભાશયમાં નીચેની સપાટી સાથે જોડાઈ જાય તો તે ગર્ભાશયના મુખને થોડા કે ઘણા અંશે ઘેરી લે છે – હવે આ રીતની ગોઠવણી સર્જાય ત્યારે તેને પ્લાસંટા પ્રિવિઆ કહે છે.

 

સામાન્ય રીતે જેમ જેમ ગર્ભાશય વિકસતું જાય છે તેમ પ્લાસંટા ઉપર તરફ જાય છે। પરંતુ, આવી પરિસ્થિતિમાં પ્લાસંટા નીચે તરફ જ રહી જતું હોઈ માતામાં વિવિધ સમસ્યાઓ ઉભી કરી શકે છે।

 

પ્લાસંટા પ્રિવિઆ ના ગ્રેડ આ પ્રમાણે સમજી શકાય:

 

ગ્રેડ 1: જેમાં પ્લાસંટા ગર્ભાશયના નીચેના વિસ્તારમાં હોય પણ તેની નીચેની કિનારી સર્વિક્સ ને અડેલી હોતી નથી

 

ગ્રેડ 2: જેમાં પ્લાસંટા ની નીચેની કિનારી સર્વીક્સ ના મુખને અડકેલી  હોય પણ તેને આખું ઘેરી ન વળેલ હોય

 

ગ્રેડ 3: જેમાં પ્લાસંટા સર્વીક્સના અંદરના મુખને થોડા અંશે ઘેરી લીધેલ હોય

 

ગ્રેડ 4: જેમાં પ્લાસંટા એ સર્વીક્સના અંદરના મુખને પૂર્ણતઃ ઘેરી ચૂકેલ હોય

 
પ્લાસંટા પ્રિવિઆના કારણો:

 
આમતો એ શામાટે થાય છે તે ચોક્કસપણે કહેવું મુશ્કેલ છે.

 
પ્લાસંટા પ્રિવિઆ થવા પાછળના જોખમી સંજોગો આ પ્રમાણે સમજી શકાય:

 
જે સ્ત્રીમાં અગાઉની ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન પણ થયેલ હોય

જે સ્ત્રીમાં અગાઉની તમામ ગર્ભાવસ્થાઓ ખુબ ઓછા અંતરે રહેલ હોય

20 થી નાની તેમજ 35 થી મોટી ઉમરની સ્ત્રી માં આ પ્રકારની સમસ્યા રહી શકે છે

જે સગર્ભામાં એક સમયે 2 કે તેથી વધુ બાળક રહેલ હોય

પ્લાસંટામાં જ અગાઉથી જ કોપી ખોડખાપણ હોવી

ગર્ભાવસ્થા સમયે આલ્કોહોલ લેવું

સગર્ભામાં સ્મોકિંગ ની આદત હોવી

 

પ્લાસંટા પ્રિવિઆ ના લક્ષણ:

 

પ્લાસંટા પ્રિવિઆના લક્ષણ તરીકે મુખ્યત્વે સ્ત્રીમાં યોની દ્વારા રક્તસ્ત્રાવ જોવા મળે છે જે મહદઅંશે પીડારહિત હોય છે

આ પ્રકારે રક્તસ્ત્રાવ ગર્ભાવસ્થાના બીજા ચરણ ના અંતમાં અથવાતો 32માં અઠવાડિયા દરમિયાન થઇ શકે છે

શરૂઆતમાં ઓછો થી માધ્યમ રક્તસ્ત્રાવ હોય છે, પ્લાસંટા જેમ જેમ છૂટું પડવાની પ્રક્રિયા આગળ વધે છે તેમ તેમ એ વધુ થઇ શકે છે

મોટેભાગે રક્તસ્ત્રાવ કોઈ ઈલાજ વિના બંધ થઇ જાય છે પરંતુ તે અમુક અઠવાડિયા પછી ચોક્કસ સમયે થઇ શકે છે

 

પ્લાસંટા પ્રિવિઆના જોખમ:

 

બાળકનો વિકાસ ઓછો થવો કે રુંધાવો

ડીલીવરી પહેલાના છેલ્લા સમયગાળા દરમિયાન કે ડીલીવરી સમયે ગર્ભાશયમાં બાળકની સ્થિતિ આદર્શ કરતા વિપરીત હોવી

નિયત કરતા વહેલી પ્રસૂતિ થઇ જવી

જવલ્લે જ જો રક્તસ્ત્રાવ ખૂબ વધુ થઇ ગયો હોય તો માતાના જીવને જોખમ  રહી શકે

 

પ્લાસંટા પ્રિવિઆના ઉપાય:

 

પ્લાસંટા પ્રિવિઆ જેવી પરિસ્થિતિમાં યોગ્ય સમયે નિદાન તેમજ યોગ્ય ગાયનેક તબીબ દ્વારા માતા માટે રખાતી કાળજી, અપાતી સલાહ તેમજ સારવારનો તો ફાળો રહેલો જ છે

ઉપરાંત, આ તકલીફની જાણ થતા જ માતા દ્વારા વિવિધ કાળજી જેમકે બેડ રેસ્ટ, કોઈ ભારે વસ્તુ ન ઉંચકવી, માનસિક તાણગ્રસ્ત ન થઇ જવું વગેરે જેવી બાબતોનું ધ્યાન રાખવું પણ આવશ્યક બની રહે છે.

ઉપરાંત જો યોગ્ય સમયે નિદાન થઇ ગયેલ હોય તો આવી પરિસ્થિતિમાં હોમીઓપેથીક દવાઓ શ્રેષ્ઠ સાબિત  થાય છે.

 માતાના લક્ષણોને સમજીને ચોકસાઈપૂર્વક પસંદ કરેલી હોમિયોપેથીક દવા વારંવાર થતા રક્તસ્ત્રાવ, રક્તસ્ત્રાવને લીધે થતી લોહતત્વની ઉણપ  કે દુખાવામાં જાદુઈ રાહત આપે છે.

એટલું જ નહિ કેટલાક જોખમી કિસ્સામાં જયારે અબોર્શન થઇ શકવાની ભીતિ હોય ત્યારે પણ આ નાની દવા ખૂબ મોટી આકરી પરિસ્થિતિમાં પણ લડાયક રહે છે.

તેમજ માતામાં ગર્ભાવસ્થા તેના પૂરા નવ મહિના સુધી ટકી રહે એટલેકે  કોઈ કોમ્પ્લીકેશન ન સર્જાય એનું પણ ધ્યાન રાખવા પૂરતી સક્ષમ છે.

અને હા, ખાસ કરીને માતામાં આ પરિસ્થિતિના સંદર્ભે ઉદભવેલા ડર, તાણ, ચિંતા કે અન્ય લાગણીઓ સામે છેક સુધી ઝઝૂમતી રાખવામાં એટલે કે તેનું માનસિક સ્વાસ્થ્ય પૂર્ણપણે ટકાવી રાખવામાં હોમિયોપેથીક દવા શ્રેષ્ઠત્તમ ઉપાય બને છે.

 

 

દવાઓ જેવી કે,

 
SEPIA

NUX VOMICA

IPECAC

SABINA

ERIGERON

VERATRUM  ALBUM

SECALE COR

COFFEEA

BELADONNA

FERRUM MET

PHOSPHORUS

ARNICA

ACONITE

CAMPHORA

 

 

ખૂબ અકસીર સાબિત થાય છે.

 

 

 

પ્લેસીબો:

 

placenta.3
dr.greeva.newડૉ. ગ્રીવા છાયા માંકડ
M.D. (A.M.)BHMS; DNHE.
email : [email protected]
(મો) +૯૧ – ૯૭૩૭૭ ૩૬૯૯૯
www.homeoeclinic.com
New Clinic :Dr Mankads ‘ Homeo clinic@E 702, Titanium City   Center, Near Sachin Tower, Beside IOC petrol pump, 100ft.   Anandnagar Road, Prahladagar, Satellite,  Ahmedabad –380 015

 

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net‘દાદીમા ની પોટલી’

email: [email protected]

 

 

સ્વાસ્થય અંગેના   લેખ પરના આપના અમૂલ્ય પ્રતિભાવ બ્લોગ પોસ્ટ પર મૂકી આભારી કરશો, આપના પ્રતિભાવડૉ.ગ્રીવા માંકડ – (લેખિકા) ની કલમને બળ પૂરે છે,  આપના પ્રતિભાવ જાણી અમોને  સ્વાસ્થ્ય અંગેના વધુ લેખ ભવિષ્યમાં આપવા  માટે પ્રેરણા મળી રહેશે. …. આભાર ..! ‘દાદીમા ની પોટલી’

  

“સર્વે પાઠક મિત્રો ને વિનંતી કે આપ આપના પ્રતિભાવો દ્વારા આપના સ્વાસ્થયને અંગે ઉદભવતા પ્રશ્નો બ્લોગ પોસ્ટ પર લખી જણાવી શકો છો. આપને  રોગ બાબતે    Privacy જાળવવી જરૂરી હોય તો આપની વિગત – [email protected] અથવા  [email protected] અથવા [email protected] ના ઈ મેઈલ દ્વારા મોકલશો. – (જેમાં શક્ય હોય તો વજન, ઉંમર, ઉંચાઈ, સ્વાસ્થ્યની સમસ્યા – (કેટલા સમયથી છે), કોઈ ઉપચાર અગાઉ કરાવેલ હોય તો તે વિગત – સાથે આપના રીપોર્ટ ની જાણકારી મોકલવી) આપને આપના  email ID દ્વારા યોગ્ય માર્ગદર્શન મોકલી આપવા જરૂર કોશિશ કરીશું. ”  ….આભાર !   ‘દાદીમા ની પોટલી’

સાઈનુસાઇટીસ .. અને હોમીઓપેથી .. (વિડીયો શ્રેણી-ભાગ- ૫)

સાઈનુસાઇટીસ … અને હોમીઓપેથી …

‘સ્વાસ્થ્ય નો મીઠો સ્વાદ હોમીઓપથી – રૂબરૂ’ … (વિડીયો શ્રેણી ભાગ-૫) …

– ડૉ. પાર્થ માંકડ MD(HOM)MD(AM)PGCHFWM

 

 

sinous

 

 

સાયનસ એ આપણા મસ્તિષ્ક ને આમ તો હળવું રાખવામાં મદદ કરે છે પણ જયારે એમાં કફ ભરાય ને સાઇનુસાઇટીસ થાય ત્યારે એ ભારે પડી જાય છે… સાયનસ છે શું ?  શું કામ એમાં તકલીફ ઉભી થાય છે ?  તકલીફ થાય ત્યારે શું થાય ?  ઓપરેશન કરાવાય ? હોમીઓપથી માં દવા ખરી ? આ બધા સવાલો ના જવાબ માત્ર ૯ (નવ)મિનીટ ના આ વિડીઓમાં મળી રહેશે. તેમ છતાં કઈ પ્રશ્ન રહે તો ની: સંકોચ પૂછશો ।  પ્રતિભાવ ની રાહ જોઇશ ।

 આજે  આપણે  સાઈનુસાઇટીસ … .. વિશે ... ડૉ. પાર્થ માંકડ પાસેથી પ્રાથમિક જાણકારી મેળવીશું અને સાથે સાથે તે માટે ઉપયોગી દવાના નામ પણ જાણીશું.  કોઈપણ  લેખમાં / વિડ્યોમાં સામાન્ય લક્ષણોને આધારે દવાનાં નામ લખવામાં / બોલવામાં આવ્યાં હોય છે, આથી જાતે દવા લેવાને બદલે તમારા ડોક્ટરની સલાહ લેવી  જરૂરી છે. ‘…

ઉપરોક્ત શ્રેણી ‘દાદીમા ની પોટલી’  પર શરૂ કરવા બદલ  ડૉ. પાર્થ માંકડ તેમજ ડૉ. ગ્રીવા છાયા માંકડ નાં અમો અંતરપૂર્વક થી આભારી છીએ.

 

 

શુભમ ભવતુ !!

 

Have a Healthy time further

Regards,

Dr. Parth Mankad 
dr.parth mankadMD(HOM)MD(AM)PGCHFWM
Mob: +91 97377 36999
E mail : [email protected]
www.homeoeclinic.com
New Clinic :Dr Mankads ‘ Homeo clinic@E 702, Titanium City   Center, Near Sachin Tower, Beside IOC petrol pump, 100ft.   Anandnagar Road, Prahladagar, Satellite,  Ahmedabad –380 015

 

 

તો ચાલો, આજે ફરી એક વખત ડૉ. પાર્થ ને  વિડ્યો શ્રેણી દ્વારા રૂબરૂ મળીએ અને વિડ્યો દ્વારા સાઈનુસાઇટીસ … રોગ વિશે પ્રાથમિક જાણકારી માણીએ ….  ‘સ્વાસ્થ્ય નો મીઠો સ્વાદ હોમીઓપથી – રૂબરૂ ‘ (વિડીયો શ્રેણી ભાગ-૫) …    ચાલો આજની વિડ્યો  પોસ્ટ અહીં જ માણીએ …

 

 

 

 

બ્લોગ લીંક : http://das.desais.net
email : [email protected]

 

 

‘સ્વાસ્થ્ય નો મીઠો સ્વાદ -રૂબરૂ શ્રેણી’   (ભાગ-૫) …વિડીયો બ્લોગ પોસ્ટ પર આપના અમૂલ્ય પ્રતિભાવ દ્વારા આપના મંતવ્યો જરૂર જણાવશો. આપના  પ્રતિભાવનું બ્લોગ પર સ્વાગત છે.   તો મિત્રો,  દર ૧૫ દિવસે, માત્ર થોડો સમય ફાળવી … સ્વાસ્થ્ય ની જાણકારી અંગેનો વિડીઓ માણશો …

 

 

બ્લોગ પોસ્ટ પરના આપના પ્રતિભાવ દ્વારા, આપના સ્વાસ્થ્ય અંગેના જો કોઈ પ્રશ્નો ઉદભવતા હોય તો તે અમોને જણાવી શકો છો. અથવા સ્વાસ્થ્ય અંગેના પ્રશ્નો અમારા અહીં દર્શાવેલ ઈ મેઈલ આઈ ડી દ્વારા અમોને મોકલશો, ડૉ.પાર્થ દ્વારા આપને યોગ્ય માર્ગદર્શન જરૂર મળી રહેશે. આ ઉપરાંત, અહીં શરૂ કરેલ સ્વાસ્થ્યની શ્રેણી અંગે આપના કોઈ સૂચન હોય તો તે, બ્લોગ પોસ્ટ પર પ્રતિભાવ દ્વારા અથવા ઈ મેઈલ દ્વારા અમોને જરૂર જણાવશો.. …    

 

 

પૂરક માહિતી :

sinous.1

આપણા શરીરમાં આઠ પેરાનેસલ સાઈનસ હોય છે. તે માથામાં સૂક્ષ્મ છિદ્રો રૂપે કેટલાંક હાડકામાં હોય છે, જેનાથી તે હાડકાનું વજન ઘટે છે, અવાજને ચોક્કસ સ્વર મળે છે તથા ચહેરાને આકાર મળે છે.

પેરાનેસલ સાઈનસ એ માથામાં રહેલા ગીચ હાડકાંના માળખામાં હવા ભરેલા ખાડા છે જેની રચના માથાના વજનને ઘટાડવા માટે થઈ છે. આગળની બાજુના સાઈનસ કપાળના ભાગમાં હોય છે, જડબાના ભાગના સાઈનસ ગાલની પાછળ હોય છે, જ્યારે સ્ફીનોઈડ અને એથિમોઈડ સાઈનસ ખોપરીની અંદરની બાજુ આંખ અને જડબાના સાઈનસની પાછળ હોય છે. આ સાઈનસમાં મ્યુક્સ (ચીકણું પ્રવાહી) ઝરે તેવા કોષો હોય છે. હાડકાંમાં રહેલા સૂક્ષ્મ મુખ દ્વારા હવા સાઈનસમાં આવે છે જે નાસિકા માર્ગ સાથે જોડાણ ધરાવતાં હોય છે અને તેને ઓસ્ટિયા કહેવામાં આવે છે. જ્યારે આમાંથી એકાદું દ્વાર રૂંધાઈ જાય ત્યારે હવા સાઈનસમાં સરખી પસાર થઈ શકતી નથી તે જ પ્રમાણે સાઈનસની આંતઃત્વચા દ્વારા જે મ્યુક્સનું નિર્માણ થાય છે તે પણ બહાર નીકળી શકતું નથી.

સાઈનસ કોઈ પણ એવી બાબતથી થાય જે હવાના માર્ગને અવરોધે અને મ્યુક્સને બહાર આવતા રોકે. સાઈનસનું મુખ જે ઓસ્ટિયા કહેવાય છે તેની આડે કંઈ પણ આવી જાય જેનાથી ઓસ્ટિયાની આંતઃત્વચાના ટિશ્યુઓ સૂજી જાય અને નાસિકાના માર્ગમાં રહેલા ટિશ્યુઓમાં પણ સોજો આવે. ઉદાહરણ તરીકે શરદી, એલર્જી અને ટિશ્યુ ઈરિટન્ટ (ઓટીસી નેસલ સ્પ્રે, સિગારેટનો ધુમાડો, પર્યાવરણીય પ્રદૂષણ). સાઈનસ ઓસ્ટિયાની આસપાસ રહેલી ગાંઠથી પણ સાઈનસીસ અવરોધાય છે. સાઈનસમાંથી નીકળતું મ્યુક્સ એકદમ ઘટ્ટ થઈ જાય, કોઈ રોગને કારણે નીકળતા મ્યુક્સમાં પાણી ઓછું હોય, એન્ટિહિસ્ટામિન્સની દવા અને હવામાં આર્દ્રતા અપૂરતી હોય તો પણ તકલીફ થાય છે. મ્યુક્સનું નિર્માણ કરતા કોષમાં સિલિયા નામના વાળ જેવા પાતળા રેષા હોય છે. જે મ્યુક્સને સાઈનસની બહાર કાઢવા આગળ પાછળ થતા હોય છે. આ સિલિસિયાને હાનિ પહોંચે ખાસ કરીને ધૂમાડાથી તો તે મ્યુક્સને બહાર કાઢવામાં મદદ ન કરે. આથી અટવાઈ ગયેલું મ્યુક્સ બેક્ટેરિયા માટે યોગ્ય વાતાવરણ પૂરું પાડે છે અને કેટલાક સંજોગોમાં તો સાઈનસની બખોલમાં ફંગસ થાય છે. સમય (એક્યુટ, સબ-એક્યુટ અથવા ક્રોનિક) અને સોજાના પ્રકાર (ચેપી કે બિન ચેપી)ના આધારે સાઈનસાઈટિસનું વર્ગીકરણ કરવામાં આવે છે. એક્યુટ સાઈનસાઈટિસ ૩૦ દિવસ કરતાં ઓછા, સબ-એક્યુટ સાઈનસાઈટિસ એક મહિના કરતાં વધુ પણ ત્રણ મહિના કરતાં ઓછા અને ક્રોનિક સાઈનસાઈટિસ ત્રણ મહિના કરતાં વધુ સમય માટે થાય છે. ચેપી સાઈનસાઈટિસ બેક્ટેરિયાની વૃદ્ધિથી અને બિનચેપી પ્રદૂષકો અને એલર્જીને લીધે થાય છે. પરાગરજ જ્વર અથવા નાસિકા માર્ગમાં વાઈરલ ઈન્ફેક્શન થયા પછી એક્યુટ સાઈનસાઈટિસ થાય છે અને એક્યુટ સાઈનસાઈટિસની સારવાર અધૂરી રાખવાને પરિણામે સબ-એક્યુટ અને ક્રોનિક સાઈનસાઈટિસ થાય છે.

લક્ષણોઃ માથાનો દુખાવો, ચહેરા પર દુખાવો અને તાવ જેવાં લક્ષણો જોવા મળે છે. જોકે પચીસ ટકા જેટલા દરદીઓને જ એક્યુટ સાઈનસાઈટિસ સાથે તાવ આવે છે. આ ઉપરાંત નાક ભરાઈ જવું, ગળામાં સોજો, કફ જેવાં લક્ષણો જોવા મળે છે. ઘણા લોકો જ્યારે આગળની તરફ વળે ત્યારે તેમને માથામાં દુખાવો થાય. એલર્જિક સાઈનસાઈટિસ સાથે આંખ ચોળવા અને છીંકો જેવાં એલર્જિક લક્ષણો જોવા મળે છે.

સૌજન્ય : મુંબઈ સમાચાર દૈનિક

એક્લેમ્પ્સિઆ – ‘ ગર્ભાવસ્થા સમયે ખેંચ આવવી ’ -અને હોમિયોપેથી

એક્લેમ્પ્સિઆગર્ભાવસ્થા સમયે ખેંચ આવવી ’ અને હોમિયોપેથી  

ડૉ. ગ્રીવા છાયા … M.D. (A.M.)BHMS; DNHE.

 

 

 eclampsia.1

 

મિત્રો,  ટૂંક  સમયના વિરામ પછી, દિવાળી બાદ આપણી અહીં બ્લોગ પોસ્ટ પર પ્રથમ મુલાકાત હોય,  સહુ પ્રથમ તો આપ સહુને નૂતન વર્ષના હાર્દિક અભિનંદન ।   જીવનમાં દરેક ક્ષેત્રે તમે સર્વે સંતોષ  જનક પ્રગતિ, યશ, કીર્તિ તેમજ  હકારાત્મકતા મેળવતા રહો એવી અભ્યર્થના।

 

અગાઉના લેખમાં આપણે ગર્ભાવસ્થા સમયે હાઈ બ્લડ પ્રેસ્સર પ્રિ  એક્લેમ્પ્સિઆ અંગે સમજ્યા.અહી થોડા આગળ વધતા હાઈ બી પી ના જ એક થોડું જોખમી કહી શકાય એવા કોમ્પ્લીકેશન એક્લેમ્પ્સિઆ ને સમજીશું.

 

સરળ ભાષામાં સમજીએ તો એક્લેમ્પ્સિઆ એટલે ગર્ભાવસ્થા સમયે તેમજ ડીલીવરી પછીના 24 કલાકનાસમયગાળા દરમિયાન માતામાં ખેંચ (આંચકી)આવવી ને કોમમાં સરી જવું તે.

 

આ રીતે આવતી ખેંચનો મગજની કોઈ પ્રવર્તમાન સ્થિતિ સાથે કોઈ સંબંધ હોતો નથી। ઉપરાંત, તે પ્રિ એક્લેમ્પ્સિઆના જોખમી કોમ્પ્લીકેશન તરીકે જોવા મળે છે.

 

આ સ્થિતિ વિશ્વમાં  100 સગર્ભા એ લગભગ 5 માં જોવા મળે છે. જેમાં માતામાં દેખીતી રીતે હાઈ બી પી અને પેશાબમાં પ્રોટીન જતું રીપોર્ટસ દ્વારા જોવા મળે છે। તેમજ બાળકમાં વિકાસ ઓછો થવો, ગર્ભાશયમાં બાળકની આસપાસ ના ખૂબ જરૂરી એવા પ્રવાહીનું પ્રમાણ ઓછું થવું, તેમજ બાળકને ઓક્સીજન પૂરતો ન મળવા જેવી સ્થિતિ સર્જાય છે.

 

આ સ્થિતિ ગર્ભાવસ્થાના ત્રીજા ચરણમાં એટલે કે છેલ્લા 3 મહિના કે 20 અઠવાડીયાના સમયગાળા દરમિયાન જોવા મળે છે.

 

સગર્ભા મહિલા પૈકી અગાઉથી પ્રિ  એક્લેમ્પ્સિઆ ધરાવતી સ્ત્રીમાં કોને એક્લેમ્પ્સિઆ થઇ શકે એ કહેવું જરા મુશ્કિલ હોય છે.

 

એક્લેમ્પ્સિઆન કારણો :


ધમનીને લગતી સમસ્યા હોવી


મજ્જાતંતુ સંબંધી તકલીફ હોવી

 

જીનેટિક સમસ્યા

 

 

એક્લેમ્પ્સિઆના લક્ષણ :

 

એક્લેમ્પ્સિઆને લીધે ઉદભવતા લક્ષણો એ શરીરના કયા તંત્ર ને અસર કરે છે એ પર આધારિત રહે છે।  અસર માતાને, બાળકને કે ઘણુંખરું બંને ને થાય છે.

 

સામાન્ય રીતે બ્લડ પ્રેસર જો 160/110 થી પણ વધુ રહેવા માંડે અને વજન દર અઠવાડિયે 1 કિગ્રા વધે કે મહીને 3 કિગ્રા થી વધુ વધે એ એક્લેમ્પ્સીઆનું આગોતરું લક્ષણ છે.


ખેંચ આવવી 

સ્નાયુઓમાં દુખાવા થવા 

ખૂબ અશાંતિ અનુભવાવી 

બેભાન થઇ જવું 

લોહીના પરીક્ષણમાં અસાધારણ ફેરફારો જોવા મળવા 

માથામાં સતત દુખાવો રહેવો 

આંખે જોવામાં તકલીફ થવી 

બાળકનો પૂરતો વિકાસ ન થવો


 

નીચે મુજબના સંજોગો ધરાવતી સ્ત્રીમાં એક્લેમ્પ્સિઆ થઇ શકે :


ફેમિલીમાં કે પોતામાં જ અગાઉની ગર્ભાવસ્થામાં એક્લેમ્પ્સીઆની હિસ્ટરી હોવી

 

ખૂબ નાની વયે કે 35 વર્ષ પછી ગર્ભ રહેવો

 

એક સમયે એકસાથે એકથી વધૂ ગર્ભ રહેલા હોવા


એક્લેમ્પ્સિઆને ટાળવા માટે નીચે મુજબ કાળજી રાખવી જોઈએ :


સદંતર બેડ રેસ્ટ 

ખૂબ પાણી પીવું 

હળવો વ્યાયામ 

થકવે એવી પ્રવૃત્તિ ટાળવી

માતા તથા બાળક ની સજ્જડ દેખરેખ અતિ આવશ્યક છે 

નિયમિત વજન તેમજ બી.પી.  માપતા રહેવું 

ખોરાકમાં મીઠું (નમક)ઓછું લેવું 

પુષ્કળ પ્રોટીનયુક્ત ખોરાક લેવો

 

 eclampsia.3a

એક્લેમ્પ્સિઆન ઉપાય:


માતામાં જયારે એક્લેમ્પ્સિઆ ના લક્ષણો જણાય ત્યારે તાકીદે જ ગાયનેક ડોક્ટર ની સલાહ થી હોસ્પીટલમાં એડમિટ થવું જરૂરી બની રહે છે;   નહી તો માતા તથા બાળક બંને માટે ડોક્ટરની સલાહ થી જો બાળકનો જન્મ તુરંત થઇ જાય તે જરૂરી હોય, નહિ તો જોખમી સાબિત થઇ શકે.

 

ડોક્ટરની સલાહ થી જો આવા સમયે જો બાળકનો જન્મ તુરંત થઇ જાય તે આવશ્યક હોય તો નિયત કરતા વહેલુ પ્લાન્ડ સીઝીરીએન કરી બાળક તથા માતા બંનેને જોખમથી બચાવી શકાય.

 

હા, એક્લેમ્પ્સિઆ જેવી સ્થિતિ ન સર્જાય એ માટે કઈ કાળજી રાખી શકાય એ આપણે જોયુ.

 

 

ઉપરાંત હોમિયોપેથીમાં  એવી કેટલીક દવાઓ છે જે માતામાં ખેંચ સમયે જ તુરંત જીભ ઉપર મુકવામાં આવે કે સુંઘાડવામાં  આવે તો ગણતરીની મીનીટો માં જ રાહત આપે છે. એટલું જ નહિ આવે સમયે એ દવા બાળકને પણ જરૂરી ઓક્સીજન પૂરો પાડે છે.

 

 

Ignitia

Cicuta virosa

Oenanthe crocata

Nux vomiva

Cedron 

aconite 

Belladonna

Hyocyamus

Cuprum met

Veratrum viride

Gelsemium

 

 

પ્લેસીબો:

 

હળવો વ્યાયામ, સ્ફૂર્તિમય વાંચન, તાણમુક્ત સમય પસાર કરવો એ જ ગર્ભાવસ્થા સમયે સ્વસ્થ રહેવાની દિશામાં મુકાતું અગત્યનું પગલું છે।  સ્વસ્થ શરીર -મન એ બાળકમાં તંદુરસ્તીના બીજ રોપે છે.

 

 
dr.greeva.newડૉ. ગ્રીવા છાયા માંકડ
M.D. (A.M.)BHMS; DNHE.
email : [email protected]
(મો) +૯૧ – ૯૭૩૭૭ ૩૬૯૯૯

Clinic : Dr Mankads ‘ Homeo clinic @ E 702, Titanium City Center, Near Sachin Tower, Anandnagar Road, Prahalladnagar Ahmedabad.

 

 

 

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net‘દાદીમા ની પોટલી’

email: [email protected]

 

 

સ્વાસ્થય અંગેના   લેખ પરના આપના અમૂલ્ય પ્રતિભાવ બ્લોગ પોસ્ટ પર મૂકી આભારી કરશો, આપના પ્રતિભાવડૉ.ગ્રીવા માંકડ – (લેખિકા) ની કલમને બળ પૂરે છે,  આપના પ્રતિભાવ જાણી અમોને  સ્વાસ્થ્ય અંગેના વધુ લેખ ભવિષ્યમાં આપવા  માટે પ્રેરણા મળી રહેશે. …. આભાર ..! ‘દાદીમા ની પોટલી’

  

સર્વે પાઠક મિત્રો ને વિનંતી કે આપ આપના પ્રતિભાવો દ્વારા આપના સ્વાસ્થયને અંગે ઉદભવતા પ્રશ્નો બ્લોગ પોસ્ટ પર લખી જણાવી શકો છો. આપને  રોગ બાબતે    Privacy  જાળવવી જરૂરી હોય તો આપની વિગત – [email protected]  અથવા  [email protected] અથવા [email protected] ના ઈ મેઈલ દ્વારા મોકલશો. – (જેમાં શક્ય હોય તો વજન, ઉંમર, ઉંચાઈ, સ્વાસ્થ્યની સમસ્યા – (કેટલા સમયથી છે), કોઈ ઉપચાર અગાઉ કરાવેલ હોય તો તે વિગત – સાથે આપના રીપોર્ટ ની જાણકારી મોકલવી) આપને આપના  email ID દ્વારા યોગ્ય માર્ગદર્શન મોકલી આપવા જરૂર કોશિશ કરીશું. ”  ….આભાર !   ‘દાદીમા ની પોટલી’

જોન્ડિસ (કમળો) અને હોમિઓપેથી …

જોન્ડિસ (કમળો) અને હોમિઓપેથી  …
ડૉ. અંકિત પટેB.H.M.S

 

 

 joundice.1

વાંચક મિત્રો,  આ અગાઉ હીમેટેમેસીસ (પેટના માર્ગ દ્વારા લોહીનું બહાર વહેવું) … અને હોમીઓપેથી …. વિશેની પ્રાથમિક માહિતી … બ્લોગ પોસ્ટ પર નાં મારા લેખ દ્વારા આપ સર્વેએ મેળવી.   

બ્લોગ પોસ્ટ પર મૂકેલ આપના પ્રતિભાવ બદલ,  અમો આપ સર્વે નાં અંતરપૂર્વકથી  આભારી છીએ.. !.  

 

આજે આપણે જોન્ડિસ એટલે કે કમળા વિશે સમજીશું…

 

ચાલો તો,  હવે આપણે જોન્ડિસ એટલે કે કમળો … તેના વિશે પ્રાથમિક જાણકારી મેળવીએ …

 


આમ તો હોમિઓપથી હઠીલા રોગો ને જ નાબુદ કરી શકે છે એવી માન્યતા પ્રવર્તે છે પરંતુ અચાનક આવેલ તકલીફ મા પણ હોમિઓપથી અસરકારક સાબિત થાય છે.

 

જ્યારે શરીર મા બીલીરુબીન નુ પ્રમાણ વધે ત્યારે આ રોગ થયો એમ કહેવાય.  જેના કારણે શરીર પણ પીળું પડી જાય છે.

 

પ્રકાર …

 

૧) હીમોલાઈટીક જોન્ડિસ.

આ તકલીફમાં  રક્તકણની સંખ્યામાં ઘટાડો જોવા મળે છે.

 

૨) હીપેટોસેલ્યુર જોન્ડિસ

જે લીવર ના કોષો માં થયેલી તકલીફ ના કારણે ઉદભવે છે.

 
૩) ઓબ્સ્ટ્ક્ટીવ જોન્ડિસ

જે પીત્ત ના માર્ગ માં જયારે અડચણ આવે ત્યારે ઉદભવે છે.

 

 

joundice.2

 

લક્ષણો -ચિન્હો   – SYMPTOMS

 

૧) ભુખ ન લાગવી તથા વજન ઘટવુ. 

૨) ઉલટી ઉબકા થવા.

૩) શરીર પીળું પડવું તથા પેશાબ પીળો આવવો. 

૪) પેટમાં દુખાવો રહેવો. 

૫) તાવ આવવો. 

૬) ખંજવાળ આવવી.

 

 

ડાયાગ્નોસીસ – પરીક્ષણ  -તપાસ કરાવવી …

 

બ્લડ ટેસ્ટ – એસ. જી. પી. ટી .

યુરીન ટેસ્ટ – બીલીરુબીન ની હાજરી.

લીવર ફંક્શન ટેસ્ટ.

 

joundice.3

 

 

સારવાર – ઉપચાર …

 

૧) ગ્લુકોઝ વધારે લેવો.

૨) આરામ કરવો.

૩) ચેલીડોલીયમ – જ્યારે પેટ મા તથા પીઠ મા દુખાવો રહેતો હોય તો આ દવા આપી શકાય.

૪) લાઇકોપોડિયમ

૫) કારડસ મેરીડસ

૬) ચાઇના ઓફિસીનાલીસ

 

 

 

dr ankit patel photoડૉ. અંકિત પટેલ …. B.H.M.S
‘ગુરુકૃપા હોમિયોપેથીક ક્લિનીક’ -દેહગામ – ગાંધીનગર
અને
(પેટ અને આંતરડા નો  રોગ વિભાગ)
સ્વાસ્થ્ય હોમિયોપેથીક મલ્ટિસ્પેશ્યલીટી ક્લિનીક – અમદાવાદ
મોબાઈલ : +૯૧ – ૭૪૦ ૫૧૦ ૪૪ ૭૬ અને + ૯૧ – ૯૪ ૨૮૬ ૫૮ ૧૧૮
email : [email protected]

 

 

બ્લોગ લીંક : http://das.desais.net
email : [email protected]

 

 

‘દાદીમા ની પોટલી’ પર ‘પેટ અને આંતરડા’ નાં રોગની શ્રેણી  શરૂ કરવા માટે અમો ડૉ.અંકિતભાઈ ના અંતર પૂર્વક્થી આભારી છીએ.

 

આપ આપના સ્વાસ્થ્ય ને લઈને રોગ કે તેના ઉપચાર વિશે વિશેષ જાણકારી મેળવવા ઈચ્છતા હો તો  ડૉ.અંકિત પટેલ અથવા ‘દાદીમા ની પોટલી’ નાં  અહીં દર્શાવેલ ઈ મેઈલ આઈ.ડી. –   [email protected] [email protected]  દ્વારા અમોને જાણ કરશો … આપને આપના મેઈલ આઈ ડી દ્વારા યોગ્ય માર્ગદર્શન મળી રહે તેવી અમારી કોશિશ રહેશે.

 

 

ચેતવણી : અહીં દર્શાવેલ કોઈપણ પ્રકારના ઉપચાર જાતે કરતાં પહેલા, જે તે ક્ષેત્રના નિષ્ણાંત દ્વારા કે તેમના માર્ગદર્શન હેઠળ જ ઉપચાર કરવો/ કરાવો  જરૂરી છે.

(૧) વાળની સંભાળ … અને (૨) શિયાળામાં કાળજી રાખશો …

(૧)  વાળની સંભાળ …  અને  (૨)  શિયાળામાં કાળજી રાખશો …

 

 

HAIR CARE

 

 

વાળની સંભાળ …

 

નાહતા પહેલાં લીંબુની બે ફાડ કરી ધીમે-ધીમે પાંચ-દસ મિનીટ સુધી માથામાં ઘસો, પછી લીમડાનાં પાન ઉકાળેલા પાણી વડે માથું ધોવાથી માથાનો ખોડો દૂર થશે.

 

કાળી માટીને રાતભર છાશમાં પલાળી રાખી સવારે તેના વડે માથું ધોવાથી વાળ સુંવાળા અને મુલાયમ થશે.  માથાની ખોટી ગરમી પણ તેનાથી દૂર થશે.

 

માથું ધોવા માટે એક બીજું ઉમદા ચૂર્ણ પણ છે.  તલના તેલમાં તળેલાં આમળાનું ચૂર્ણ ૮ તોલા, સૂકું કોપરું ૪ તોલા અને કપૂરકાચલી, સુગંધીવાળો, મોથ, અગર-તગર, સુખડ તથા ગુલાબની સૂકી પાખડીઓ, એ દરેક એક એક તોલો લઇ, બધાંને બારેક વાટીને બારીક ભૂકો કરી રાખવો.  સ્નાન પહેલાં થોડી વારે થોડું પાણી લઇ અર્ધાથી એક તોલો આ ભૂકો તેમાં પલાળવો ને પછી એનાથી માથું ધોવું.

 

આમાંનું કંઈ જ ન બને તો ખાટા દહીંની (મલાઈ ઉતારેલી)  છાશ, એકથી બે ખાટાં લીંબુનો રસ ને થોડું મીઠું લઇ એનાથી વાદ ધોવાથી વાળનો મેલ, ચીકાશ વગેરે દૂર થઇ વાળનાં મૂળ સ્નિગ્ધ બનશે.

 

સવારનો હૂંફાળો તડકો પણ વાળને માટે ઘણો લાભદાયી છે.

 

ઉત્તમ તેલ :  લીલાં આમળાંનો રસ બે પાઉન્ડ, વાળો, મોથ, સુખદ, કપૂરકાચલી, ગુલાબનાં પાન આ દરેક અઢી તોલા અને ડમરો ૨૦ તોલા લો.  પ્રથમ સૂકાં વસાણાંને ખાંડીને ચૂર્ણ કરી, તેમાં ડમરો નાખી આમળાંના રસમાં લસોટી લુગદી નાખી ધીમે તાપે ઉકાળો.  પાણી બળી ગયે નીચે ઉતારી તેમાં એક તોલો કપૂર નાખો ને ઠંડુ પડ્યે ઉપયોગમાં લો.  વાળની અને માથાની માવજત માટે આ એક ઉત્તમ તેલ છે.

 

(ગ.ગુ.૧૦-૧૨/૪૮)

 

પૂરક માહિતી :

લાઈફ સ્ટાઈલ – પલ્લવી મહેતા

 સાભાર : મુંબઈ સમાચાર દૈનિક 
ઇન્સ્ટન્ટ હેર ટ્રીટમેન્ટ ઘરબેઠાં
   

 

ટીવી પર આવતી કમર્શિયલ જાહેરાત જુઓ તો લાગે જાણે ભારતની તમામ મહિલાઓની ફરિયાદ વાળ ખરવાની છે. માથામાં ખોડો થાય છે, સ્પ્લીટ એન્ડ, ઉંદરી ઈત્યાદિ. ઈત્યાદિ. તમામ, સમસ્યાનું એક સમાધાન હોય તેમ કોઈ હેર ઓઈલ કે શેમ્પુની બોટલ દશ્યમાન થાય. પરંતુ આ પૂરતું છે ? જવાબ છે ના. વાળની માવજત માગી લે છે થોડી માહિતી અને જતન.

ખરતા વાળઃ વાળને ખરતા અટકાવવા માટે સૌ પ્રથમ જરૂરિયાત છે સંપૂર્ણ વિટામિનયુક્ત આહારની. વિટામિનની ઉણપને કારણે વાળ ખરવા માંડે છે. દૂધ, ઈંડા, માખણ, લીલા શાકભાજી, ફળ, જ્યુસ કે સેલડ રૂપે લેવા જરૂરી છે.

વાળનો રંગઃ જુદા જુદા દેશની જુદી જુદી આબોહવા પ્રમાણે વાળના પ્રકાર પણ જુદા જુદા હોય છે. ગ્રે, બ્લોન્ડ, બ્રાઉન, કાળા વગેરે જુદા જુદા રંગના વાળ હોઈ શકે છે. ગ્રે કે બ્લોન્ડ હેર સામાન્ય રીતે ગોરી પ્રજામાં જોવા મળે છે. તેનું અનુકરણ કરવા હેર કલર્સનો ઉપયોગ હદ બહાર વધતો ચાલ્યો છે. હેર કલર્સ, સ્ટ્રેઈટર્નિંગ, આયર્નિંગ, પર્મિંગ જેવી ટ્રીટમેન્ટ વાળ ખરવાની સમસ્યાના મૂળમાં છે. વાળને બ્લીચ કરવાથી કે પર્મ કરવાથી એમાં વપરાતાં કેમિકલથી વાળ ખૂબ ઊતરે છે. ક્યારેક માથાનો દુઃખાવો પણ થાય છે.

હેર મસાજની સાચી રીત શું ?

માથામાં તેલ નાખવું આઉટડેટેડ વાત છે. પરંતુ, ગમે કે ન ગમે અઠવાડિયામાં ઓછામાં ઓછું બે વાર તેલ નાંખવું જરૂરી છે. તેલ નાંખ્યા પછી ૨-૪ દિવસ તેલ વાળમાં રાખવાને કારણે રજકણો વાળના તેલ સાથે ચોંટી માથાના મેલમાં વધારો કરે છે. માથાના છિદ્રોને બંધ કરી દે છે. એટલે પરસેવા રૂપે અંદરના ઝેરી તત્ત્વો બહાર નથી આવી શકતા કે સૂર્યનો પ્રકાશ વાળના મૂળમાં નથી જઈ શકતો. તેથી રાત્રે તેલ નાંખ્યા પછી સવારે વાળ ધોઈ નાંખવાથી વાળ સ્વચ્છ રહેશે પણ સ્કેલ્પ પણ સ્વચ્છ રહે.

વાળને ઉપર ઉપરથી કાંસકી વડે ઓળવાને બદલે વાળને મૂળ સૂધી દાંતિયો પહોંચે એ રીતે વાળને ઓળવા જોઈએ. વાળ ધોયા પછી એને સૂર્યનો તાપ મળે તે રીતે ઓળવા જોઈએ. આમ કરવાથી માથામાં ખોડો થવાની શક્યતા નહીંવત્ જ રહેશે. ધોયા પછી પહેલા તડકામાં અને પછી છાંયે પંદરવીસ મિનિટ વાળને ઓળવા જોઈએ.

મ્હેંદીઃ વાળ જો બરછટ હોય તો આઠ કે પંદર દિવસે લીલી મ્હેંદી માથામાં નાંખશો, તો એથી વાળ ચમકદાર અને સુંવાળા બનશે. મ્હેંદી નાંખતા પહેલાં ગરમ હુંફાળું તેલ આંગળીના ટેરવા વડે પાથીએ પાથીએ નાંખી એને હળવે હાથે ઘસી વાળના મૂળમાં ઉતારશો તો વાળને પોષણ તથા મગજને ઠંડક મળશે. મૂળમાંથી વાળ મજબૂત થશે અને ચમકદાર થશે તેલ નાંખ્યા પછી.

માથામાં કાળી મ્હેંદી નાંખશો તો એ નુકસાનકારક છે જ, જે સફેદ વાળને કાળા કરવા વપરાય છે. આવી મ્હેંદીથી ક્યારેક ત્વચા ઉપર રીએકશન આવે છે. ફોડલીઓ થાય છે અને વાળ ખરવા લાગે છે. પહેલા કાનની પાછળના ભાગમાં પાણીમાં પલાળીને લગાડી જોવું પછી જ વાપરવી. બને તો બજારમાં મળતી હલકી વસ્તુનો ઉપયોગ ન કરો તો સારું. રીએકશન નથી આવતું, તેવી ખાતરી થાય પછી જ આવી કાળી મ્હેંદી વાપરવી. ખરેખર તો કાળી મ્હેંદી એ હલકા પ્રકારની હેર ડાય જ છે. લીલી મ્હેંદીના પાઉડરને અથવા લીલી મ્હેંદીના પાનને પીસીને પણ વાળમાં નાંખી શકાય. લોખંડની કડાઈમાં આમળાનો રસ અથવા તો પાઉડર નાંખી ચા અથવા કોફીના પાણીમાં મ્હેંદી પલાળવી. માથામાં નાંખતી વખતે જો ઈંડાનો બાધ ન હોય તો બે ઈંડા પણ ફેંટીને નાંખી શકાય. માથાના વચ્ચેના ભાગની લટ લઈ એને પલાળેલી મ્હેંદી લગાડી ગોળ વાળીને માથા પર મ્હેંદી વડે ચોંટાડી દેવી. ત્યારબાદ આજુબાજુથી એક એક ઈંચની લટો લઈ એને પલાળેલી મ્હેંદી લગાડી, આખા ચોરસ ઈંચમાં વાળ ઉપર મ્હેંદી લગાડીને પહેલી લટની આજુબાજુ વીંટાળી મ્હેંદીથી ચોંટાડતા જવું. આખા માથામાં આ રીતે મ્હેંદી લગાડી હેરડ્રાયરથી તેને તપાવી લેશો તો માત્ર બે કલાકમાં જ વાળ ધોશો, તો ચાલશે. બ્રાઉન કે કાળા વાળ હશે તો એ કેસરી
નહીં થાય. જો એ સફેદ વાળ હશે તો એ કેસરી થશે જ. લાંબા સમય સુધી મ્હેંદી લગાડવાનું જો ચાલુ રાખશો તો નાની વયમાં વાળ સફેદ નહીં થાય. વાળ સુંવાળા અને રેશમ જેવા મુલાયમ બનશે.

આમળાનો રસ અથવા કોપરાનું દૂધ પણ અઠવાડિયે બે વાર માથામાં નાંખવાની ટેવ રાખશો તો પણ વાળ ખરતાં બંધ થશે. કાળા થશે તેમ જ લાંબા મુલાયમ પણ થશે.

હેર ઓઈલઃ બહારથી મોંઘાદાટ હેરઓઈલ લાવવાને બદલે ઘરે બનાવેલું તેલ શ્રેષ્ઠ છે. મ્હેંદી, ગુલાબની પાંખડી, દૂધી, બ્રાહ્મી, સુગંધી વાળો તથા આમળાના રસનો ઉપયોગ કરશો તો તેલ સારું બનશે. આમળાની તૈયાર પડી પણ આ સાથે નાંખવા ઈચ્છો તો નાંખી શકાય. કોપરાનું તેલ વાળ માટે ઉત્તમ છે.

હેર કલર્સઃ

ક્યારેય નહોતું એટલું ગાંડપણ આજકાલ હેર કલર્સ માટે છે. મમ્મી હોય કે ભાભી. તમામને માટે હેરકલર્સ મસ્ટ છે. આ કલર કરેલા વાળનો રંગ ઝડપથી જતો નથી અને મૂળમાંથી જો વાળ નવા આવે છે તે સફેદ હોય છે. તેમ જ હેરડાયને કારણે માથાના વાળને ગરમી પણ લાગે છે અને કેન્સર થવાનો ભય છે. કેન્સર થવાની ઘણી બધી શક્યતામાં હેર ડાયને પણ એક કારણ ગણાવ્યું છે.

ઈમ્પોર્ટેડ હેરડાયથી પણ નુકસાન તો થાય જ છે. માટે ઘરે બનાવેલી આમળા બ્રાહ્મી અને કોફીની હેરડાય વાપરવી. બને ત્યાં સુધી એક જ પ્રકારની વસ્તુ વાળ ધોવા માટે વાપરશો તો નુકસાનમાંથી બચી જશો. એકલા અરીઠાને ઉકાળીને વાળ ધોવાથી પણ વાળ સુંદર થાય છે. ઘરે શેમ્પૂ બનાવશો તો વાળને સુંદર રાખવામાં મદદરૂપ થશે.

 

(૨)  શિયાળામાં કાળજી રાખશો …

 

SKIN CARE

 

 

શિયાળાની ઋતુ સ્વાસ્થય સંબંધિત અનેક સમસ્યા લાવે છે.

 

શિયાળામાં હવામાં ભેજનું પ્રમાણ ઘટવાથી શુષ્કતા વધે છે.  શુષ્કતાને કારણે ત્વચા અને આંખ સૂકાય છે.  હોઠ ફાટે છે, હાથ – પગમાં ચીરા પડે છે.  ડ્રાયસ્કિન ડિસઓર્ડર ધરાવનારને તો શિયાળામાં વધુ તકલીફ થાય છે.

 

ત્વચાના ઘણા સ્તર હોય છે.  છેલ્લા સ્તરને સ્ટ્રેટમ કોર્નિયા કહેવામાં આવે છે.  આ સ્તરમાં મૃતકોષો હોય છે અને તે સાથે જ આ સ્તર નીચે રહેલા જીવંત કોષો દ્વારા ઉત્પન થતું કુદરતી તેલ હોય છે.  આ સ્તર ત્વચાની ભીનાશ ટકાવી રાખે છે.  જ્યારે આ સ્તરમાં રહેલા કુદરતી તેલમાં પાણી જાળવવાની ક્ષમતા ઘટે છે, ત્યારે શુષ્ક અને નિસ્તેજ બને છે.

 

માવજત :  તીવ્ર સુગંધ અને વધુ પડતા રસાયણો ધરાવતા સાબુનો ઉપયોગ કરવો નહીં આવા સાબુમાં રહેલાં રસાયણોથી ચામડી શુષ્ક બને છે.  ગ્લિસરીનવાળો સાબુ વાપરવો.  ચહેરા પર ઓછામાં ઓછો સાબુ લગાડવો.

 

  • ડિટરજન્ટથી પણ ચામડીને હાનિ પહોંચે છે.  આથી સાબુવાળા પાણીમાં હાથ નાખશો નહીં, વાસણ સાફ કરતી વખતે હાથમોજા પહેરવાં.

 

  • નાહયા બાદ શરીર થોડું ભીનું હોય ત્યારે જ પેટ્રોલ્યમ જેલી લગાડવી, શક્ય હોય તો થોડું પાણી ભેળવીને જેલી લગાડવી જેથી સુષ્કતા ઘટે.

 

  • જરૂર લાગે તો દિવસમાં ૨ થી ૬ વખત મોઈશ્ચરાઈઝર લગાડવું.

 

  • દિવસ દરમ્યાન ખૂબ પાણી પીવું.  ઠંડાં પીણાં અને કેફિનયુક્ત પીણાં પીવાં નહીં, શક્ય હોય ત્યાં સુધી સાદું પાણી પીવું.

 

  • ધૂમ્રપાન અને શરાબ સેવનથી પણ ત્વચા શુષ્ક બને છે.  માટે તે ટાળવું.

 

 

હોમિઓપેથી દવા :

 

પેટ્રોલિયમ :  શિયાળામાં તવ્ચા શુષ્ક અને સંવેદનશીલ ખરબચડી થાય અને ચીરા પડે ત્યારે આ દવા કામ લાગે છે.  આમાં ચીરામાંથી લોહી નીકળે છે.

પેટ્રોલિયમ ૨૦૦ (પાવર) ની આ દવાની પાંચ ગોળી દિવસમાં ચાર વખત આપવાથી રાહત થાય છે.

 

સોરીનમ :  શિયાળામાં થતી ત્વચાની સમસ્યા માટે આ દવા અકસીર છે.

સોરીનમ ૨૦૦ (પાવર) ની આ દવાની પાંચ ગોળી દિવસમાં ચાર વખત આપવાથી રાહત થાય છે.

 

શરદી :  શિયાળામાં શરદી અને કફ થાય છે.  જ્યાં ઠંડી ખૂબ પડે ત્યાં મોટે ભાગે લોકોએ ઘરમાં જ રહેવું પડે છે.  આથી શરદીના વાઈરસ પ્રસરે છે.  હવામાં ભેજનું પ્રમાણ ઓછું હોવાથી નસકોરા સુકાઈ છે અને ત્વચામાં ચીરા પડે છે.  આથી શરદીના વાઈરસ સહેલાઈથી શરીરમાં પ્રવેશે છે.

 

સાવધાની અને સારવાર :

 

  • પૌષ્ટિક આહાર, વ્યાયામ અને પૂરતી ઊંઘ દ્વારા રોગપ્રતિકારક શક્તિ જાળવી રાખો.

 

  • શરદી થઇ હોય તેવા લોકોથી દૂર રહેવું, આવા લોકોને મળ્યા બાદ હાથ ધોઈને જ ખાવું તથા તેનાં વાસનો થોડો સમય અલગ રાખવાં.

 

  • શરદી થઇ હોય તો પાણી અને બીજા પ્રવાહી વધારે પીવાં જોઈએ.

 

  • ઠંડી હવાથી બચવા ગરમ કપડાં પહેરવાં અને શરીરને ઢાંકેલું રાખવું.

 

  • શરદી દૂર કરવા એન્ટીબાયોટીકસ લેવાની જરૂર નથી.

 

  • ખૂબ છીંકો આવે, નાકમાંથી પાણી નીકળે, નાકમાં સળવળાટ રહે, ખંજવાળ આવે તથા કોઈ પણ ગંધ ન ગમે ત્યારે આ દવા આપવામાં આવે છે.

 

સબાડિલા : ૨૦૦ (પાવર) ની આ દવાની પાંચ ગોળી દિવસમાં ચાર વખત આપવાથી રાહત થાય છે.

 

એકોનાઈટ ૧ : આ દવાની પાંચ ગોળી દિવસમાં ચાર વખત આપવાથી રાહત થાય છે.

 

ખોરાકનું ઝેર :  શિયાળામાં ઉત્સવો અને લગ્નગાળો આવે છે.  આથી આ દિવસોમાં બહાર ખાવા જવાનું વધે છે.  લગ્નમાં મોટા પાયે ભોજન બનાવવામાં આવે છે તે ખરાબ થઇ જવાની શક્યતા રહે છે.  આથી સરખી રીતે રંધાયેલી વાનગી જ લગ્નમાં ભોજન સમારંભમાં લેવી.  ભાત, દાળ, શાક, સલાડ, ચટણી વગેરે.  ઠંડી વાનગી વિગેરે ન લેવી.

 

પાણી નાખીને બનાવેલા પીણાં કે ફળોનો રસ લેવો નહીં.  તેના બદલે સાદા સોડા અથવા મિનરલ વોટર લેવું.  આઈસ્ક્રીમ કે કૂલફી દૂધમાંથી બનેલી વાનગીઓથી પેટમાં ઇન્ફેકશન થવાની ભીતિ રહે છે.  હોટ ડેઝર્ટ લેવાનો જ આગ્રહ રાખવો.  પ્રવાહી ખોરાક જ લેવો.

 

(ગ.ગુ.(૮)૧૨-૧૨/૪૮)

 

 
બ્લોગ લીંક : http://das.desais.net
email : [email protected]

 

 
બ્લોગ પોસ્ટ પર મૂકેલ આપના પ્રતિભાવ, બ્લોગ પર આવકાર્ય છે.

હીમેટેમેસીસ (પેટના માર્ગ દ્વારા લોહીનું બહાર વહેવું) અને હોમીઓપેથી …

હીમેટેમેસીસ (પેટના માર્ગ દ્વારા લોહીનું બહાર વહેવું)   અને હોમીઓપેથી …
ડૉ. અંકિત પટેB.H.M.S

 

 
hematemesis.2jpg
 

 

આજે આપણે  એક નવી વ્યાધિ … હીમેટેમેસીસ એટલે કે પેટના માર્ગ દ્વારા જ્યારે લોહી બહાર આવે  …. તેના વિશે વાત કરીશું …

 

 

વાંચક મિત્રો,  આ અગાઉ ગુદા માં પડતા વાઢીયા (ફીસર) … અને હોમીઓપેથી …. વિશેની પ્રાથમિક માહિતી … બ્લોગ પોસ્ટ પર નાં મારા લેખ દ્વારા આપ સર્વેએ મેળવી.  

 

બ્લોગ પોસ્ટ પર મૂકેલ આપના પ્રતિભાવ બદલ,  અમો આપ સર્વે નાં અંતરપૂર્વકથી  આભારી છીએ.. !.  

 

ચાલો તો,  હવે આપણે હીમેટેમેસીસ એટલે કે પેટના માર્ગ દ્વારા જ્યારે લોહી બહાર આવે … તેના વિશે સમજીએ …

 

 

hematemesis.3

 

 

પેટ નો ભાગ થી નાના આંતરડા સુધી ના કોઈ પણ ભાગેથી લોહી ઉપર એટલે કે પેટ દ્વારા ઉલટી સાથે બહાર નીકળે છે.

 

જ્યારે લોહી નાના આંતરડા થી નીચેની તરફ એટલે કે મોટા આંતરડા તરફ થી મળ વાટે નીકળે એ પરિસ્થિતિ ને મેલીના કહેવાય છે.

 

 

hematemesis.1

 

કારણ :

અન્નનળી ની તકલીફ …

1. અન્નનળી ની નસો ફુલવી

2. કોઈ વસ્તુ ફસાઈ જવી

3. અન્નનળી નુ કેન્સર

4. ખોરાક પાછો આવવા ના કારણે સોજો આવવો.

 

પેટની તકલીફ …

 

1. પેપ્ટીક અલ્સર

2. પેટ ની દીવાલ નો સોજો

3. પેટનુ કેન્સર

 

નાના આંતરડા ની તકલીફ … 

 

1. આંતરડા નો સોજો

2. આંતરડા માં ગાંઠ

 

 

symptoms (રોગના ચિન્હો) …

ઉલટી માં લોહી પડવું.

 

investigation and examination

 

1. છાતી માં બળતરા થવી.

2. પેપ્ટીક અલ્સર ની હીસ્ટરી હોવી.

3. વધારે પડતી દર્દ શામક દવાઓ ખાવી.

 

આ ઉપરાંત નીચે મુજબ ના રીપોર્ટ રોગ ની ગંભીરતા નક્કી કરવા કરાવવા જોઈએ.

 

1. CBC

2. લોહી માં યરીયાનુ પ્રમાણ.

3. પ્રોથોમ્બીન ટાઈમ જે લોહી ગંઠાવા માટે જરૂરી તત્વ છે.

 

hematemesis.4

 

સારવાર …

 

નીચેની સૂચવેલ દવા ઓ આ તકલીફ મા કારગત સાબિત થઈ છે.

 

1. હેમામેલીસ

2. ફેરમ ફોસ

3. ફોસ્ફરસ

4. ઇિપકાક

5. ક્રોટેલસ હોરીડસ

6. કારબો વેજ

7. આરનીકા મોનટાના.

 

 

dr ankit patel photoડૉ. અંકિત પટેલ …. B.H.M.S
‘ગુરુકૃપા હોમિયોપેથીક ક્લિનીક’ -દેહગામ – ગાંધીનગર
અને
(પેટ અને આંતરડા નો  રોગ વિભાગ)
સ્વાસ્થ્ય હોમિયોપેથીક મલ્ટિસ્પેશ્યલીટી ક્લિનીક – અમદાવાદ
મોબાઈલ : +૯૧ – ૭૪૦ ૫૧૦ ૪૪ ૭૬ અને + ૯૧ – ૯૪ ૨૮૬ ૫૮ ૧૧૮
email : [email protected]

 

 

બ્લોગ લીંક : http://das.desais.net
email : [email protected]

 

 

‘દાદીમા ની પોટલી’ પર ‘પેટ અને આંતરડા’ નાં રોગની શ્રેણી  શરૂ કરવા માટે અમો ડૉ.અંકિતભાઈ ના અંતર પૂર્વક્થી આભારી છીએ.

 

આપ આપના સ્વાસ્થ્ય ને લઈને રોગ કે તેના ઉપચાર વિશે વિશેષ જાણકારી મેળવવા ઈચ્છતા હો તો  ડૉ.અંકિત પટેલ અથવા ‘દાદીમા ની પોટલી’ નાં  અહીં દર્શાવેલ ઈ મેઈલ આઈ.ડી. –   [email protected] [email protected]  દ્વારા અમોને જાણ કરશો … આપને આપના મેઈલ આઈ ડી દ્વારા યોગ્ય માર્ગદર્શન મળી રહે તેવી અમારી કોશિશ રહેશે.

 

 

ચેતવણી : અહીં દર્શાવેલ કોઈપણ પ્રકારના ઉપચાર જાતે કરતાં પહેલા, જે તે ક્ષેત્રના નિષ્ણાંત દ્વારા કે તેમના માર્ગદર્શન હેઠળ જ ઉપચાર કરવો/ કરાવો  જરૂરી છે.

ગર્ભાવસ્થા સમયે થતું હાઈ બ્લડ પ્રેશર અને હોમીઓપથી …

ગર્ભાવસ્થા સમયે થતું હાઈ બ્લડ પ્રેશર અને હોમીઓપથી …

ડૉ. ગ્રીવા છાયા … M.D. (A.M.)BHMS; DNHE.

 

 

hyper tention.1

 

ગર્ભાવસ્થા દરમ્યાન થતી અલગ અલગ સમસ્યા ઓ અને તેના ઉપાયો વિષે આપણે છેલ્લા થોડા સમય થી લેખ દ્વારા વાત કરી રહ્યા છીએ. આપના વારંવાર મળતા પ્રતિભાવો પણ મને વધુ ને વધુ લખતા રહેવા ઉત્સાહ આપે છે એ ખાસ.

 

સામાન્ય ભાષા માં બ્લડ પ્રેસર એટલે બ્લડ ને ધમની મારફતે વહેવા માટે જે દબાણ આપવું પડે તે.

 

જે સામાન્ય સંજોગોમાં કોઈ એક વ્યક્તિ માં ઉપરનું 120 અને નીચેનું 80 જેટલું હોય .જેમાં ઉપરનું 140 થી પણ ઉપર રહેવા માંડે કે નીચેનું 90 થી ઉપર રહેવા માંડે ત્યારે તેને હાઈ બ્લડ પ્રેસર કે હાઈપર ટેન્શન રહે છે એવું કહી શકાય.

 

ગર્ભાવસ્થા સમયે બી પી હાઈ રહેવું એ માતા અને વિકસતું બાળક બંને માટે જોખમી સાબિત થઇ શકે છે. વધુ બ્લડ પ્રેસર ની પ્રતિકુળ અસર હળવી થી ભારે માત્રામાં હોઈ શકે.

 

 

ગર્ભાવસ્થા સમયે હાઈપર ટેન્શન ની સમસ્યા ધરાવતી સ્ત્રીઓમાં જરૂરી સાવચેતી રાખતા માતા કે બાળક બંને માં કોઈ ગંભીર સમસ્યા ટાળી શકાય છે.

 

આ લેખ માં આપણે સમજવા પ્રયત્ન કરીશું કે ગર્ભાવસ્થા દરમ્યાન અચાનક જ બ્લડ પ્રેશર શા માટે વધુ આવવા લાગે છે અને એના જોખમો અને ઉપાયો કયા કયા? …

 

અહી હાઈપરટેન્શન ને ટૂકાક્ષર માં હાઈ બી પી તરીકે સમજશું …

 

માતામાં હાઈ બી પી ના પ્રકારો:

 

માતા માં કયા સમયે હાઈ બી પી રહે છે એ પ્રમાણે તેના નીચે મુજબ 3 પ્રકાર પડી શકે:

 

A]  ક્રોનિક હાઇપરટેન્શન :

 

જેમાં માતામાં હાઈ બી પી ગર્ભાવસ્થા પહેલા તેમજ તેના 20 અઠવાડિયા જેટલા સમય પહેલા જ હોય છે અને પ્રસૂતિ થયા પછીના 12 અઠવાડિયા સુધી રહેતું હોય છે.

 

B]  જેસ્ટેશનલ  હાઈપરટેન્શન (જેને પ્રેગનેન્સી ઇન્ડ્યુઝ્ડ હાઈપરટેન્શન પણ કહે છે)

 

જેમાં માતામાં ગર્ભાવસ્થા ના 20 અઠવાડિયા પછી હાઈ બી પી રહે છે તેમજ મોટેભાગે પ્રસૂતિ થયા બાદ તે રહેતું નથી.

 

 

C]  પ્રિએક્લેમ્પસિઆ

 

જેમાં માતામાં ગર્ભાવસ્થાના 20 અઠવાડિયા પછી હાઈ બી પી તેમજ તેના પેશાબમાં પ્રોટીનનું પ્રમાણ  વધુ જોવા મળે છે.

 

જો આ પરિસ્થિતિમાં યોગ્ય સમયે યોગ્ય પગલા ન ભરાય તો માતા તથા બાળક બંને માટે આગળ જતા  જોખમી સાબિત થઇ શકે છે.

 

ગર્ભાવસ્થા સમયે હાઈ બી પી ના કારણો:

 

અહી ક્રોનિક હાઇપર ટેન્શન ના કારણો સમજવા એ આખો અલગ મુદ્દો બની રહેશે .માટે ફરી ક્યારેક અલગથી આ મુદો સમજીશું.

 

આમતો પ્રેગનેન્સી ઇન્ડ્યુઝ્ડ હાઈ બી પી ના કોઈ ચોક્કસ કહી શકાય એવા કારણો નથી. પણ હા, નીચે મુજબ ના પરિબળો થોડા ઘણા અંશે જવાબદાર જરૂર છે.

 

  • ગર્ભાવસ્થા પહેલાથી જ સ્ત્રી માં હાઈ બી પી હોવું

 

  • મૂત્રપીંડ સંબંધી કોઈ રોગ હોવો

 

  • ડાયાબીટીઝ

 

  • અગાઉ ની ગર્ભાવસ્થા સમયે પણ આ તકલીફ હોવી

 

  • માતાની ઉમર 20 થી ઓછી કે 40 થી વધુ હોવી

 

  • એકસાથે એ સમયે એક કરતા વધુ ગર્ભ હોવા

 

માતામાં હાઈ બી પી ના લક્ષણો :

 

 

સતતપણે માથાનો દુખાવો થવો

 

 

  • આંખ દ્વારા જોવાની ક્ષમતા માં ફેરફારો થવા જેમકે જાંખુ દેખાવું, અતિશય ઉજાસ સમયે ન દેખાવું કે તદન ન દેખાવું વગેરે

 

  • માતાના વજનમાં એકદમ વધારો થવો (1 અઠવાડિયામાં સરેરાશ 2 કિ।ગ્રા થી વધુ વજન વધવું)

 

  • ચક્કર આવવા

 

  • નાકમાંથી લોહી પડવું

 

  • થાક લગાવો

 

  • ઉબકા ઉલટી થવા

 

  • શરીરમાં કોઈ જગ્યા એ સોજા આવવા

 

 

માતામાં ગર્ભાવસ્થા સમયે હાઈ બી પી ને પરિણામે સંભવિત જોખમો :

A]  ગર્ભાશયમાં બાળકનું રક્ષણ, ઉછેર તેમજ પોષણ માટે ખૂબ જરૂરી એવા પ્લાસનતા ને મળતા રુધીરનું પ્રમાણ ઘટી જવું.

 

રુધીરનું પ્રમાણ ઘટી જવા ને પરિણામે બાળકના વિકાસ માટે જરૂરી ઓક્સીજન , પોશક્તત્વો વગેરે જરૂરી પ્રમાણમાં મળી શકતા નથી માટે જન્મ સમયે  બાળકનું વજન ઓછું  હોવાનું જોખમ રહે છે.

 

B]  પ્લેસનતા ગર્ભાશયથી છૂટું પડી જઈ શકે પરિણામે બાળકમાં ઓક્સિજનનું પ્રમાણ અવરોધાય છે તેમજ માતામાં ર્વધુ પ્રમાણમાં રક્ત સ્ત્રાવ શરુ થઇ જાય છે જેનું  તાત્કાલિક  ધોરણે નિરાકરણ ન થાય તો વધુ તકલીફ ઉભી થઇ શકે છે.

 

C]  નિયત સમયથી વહેલી પ્રસૂતિ  થઇ શકે

 

 

ઘણી વખત જોખમી સમસ્યા ટાળવા માટે માતામાં યોગ્ય સમયથી વહેલી પ્રસૂતિ કરાવી પડે છે.

 

આટલું જરૂર કરો:

 

ગર્ભાવસ્થા પહેલા   …

 

 

સૌ પ્રથમ તો હું એ વાત ઉપર જ ભાર મુકીશ કે જો કોઈ સ્ત્રી એ જાણતી હોય કે તેને હાઈ બી પી ની સમસ્યા છે તો બાળક કે પ્રેગનેન્સી અંગે વિચારે એ પહેલા જ એણે સાવધ થઇ સમસ્યા નું નિરાકરણ કરવા તરફનું પગલું ભરવું જોઈએ.

 

હવે આવા સમયે યોગ્ય તબીબ પાસે જરૂરી ચેક એપ્સ તેમજ નિયમિત સમયે ફોલ્લો પ્સ જાળવી કાળજી લેવાય એ ખૂબ જરૂરી બને છે.

 

ગર્ભાવસ્થા સમયે …

 

નિયત સમયે યોગ્ય ગાયનેક ડોક્ટર ની સલાહથી દર વિઝીટે જરૂરી રીપોર્ટસ કરાવતા રહેવા, જરૂર પડે તો પેશાબ તેમજ લોહીની તપાસ કરાવવી પણ આવશ્યક છે. ઉપરાંત, બાળક નો વિકાસ દર યોગ્ય જ થઇ રહ્યો છે એ પણ તપાસવું જરૂરી બની રહે છે.

 

ઉપરાંત નીચે મુજબની બાબતોનું માતા ખાસ ધ્યાન રાખે :

 

કારણ વિનાની ચિંતા કે તાણ ના લેવી

 

તકલીફ ના પડે એ રીતે હળવી કસરત કરવી

 

સવારે નિયમિત ચાલવું

 

તાજા ફળો અને શાકભાજીનો આહારમાં ઉપયોગ વધારવો.

 

hyper tention.3hyper 2

 

 

 

 

 

 

 

 

માતામાં ગર્ભાવસ્થા સમયે હાઈ બી પી ના ઉપાયો :

સૌ પ્રથમતો ગર્ભાવસ્થા સમયે નિયમિત ચેક અપ યોગ્ય ગાયનેકોલોજીસ્ટ દ્વારા થતા રહે એ અગત્યનું પગલું છે.

 

એવે સમયે જો માતાનું   બી પી હાઈ રહે છે એવી જાણ થાય કે તુરંત જ એ ડોક્ટર દ્વારા જે પગલા લેવાય એ માતા એ અનુસરવા જોઈએ.

 

આવે વખતે ડોક્ટર માતા દ્વારા ગર્ભાવસ્થા સમયે લઇ શકાય એવી જ બિન હાનીકારક દવા આપતા હોય છે.

 

 

ખાસ કરીને જેમને ગર્ભાવસ્થા પહેલાથી જ આ સમસ્યા રહેતી હોય માતા બનતા પહેલા જો સ્ત્રીની પ્રકૃતિનો સંપૂર્ણ અભ્યાસ કરીને યોગ્ય દવા આપવામાં આવે તો હાઈ બી પી જેવી સમસ્યા કે અન્ય કોઈ પણ સમસ્યા સામે હોમિયોપેથી એક અગત્યની ઉપચાર પદ્ધતિ બની રહે છે. 

hyper tention.4

 

 

 

 

 

 

 

 

ગાયનેકોલોજીસ્ટની સલાહ થી લેવાતી દવા ઉપરાંત હોમિયોપેથીની પણ ઘણી દવાઓ છે જે માતામાં બી પી સાથે સંબંધિત તમામ લક્ષણોને દૂર કરવામાં એકદમ અગત્યનો ફાળો ભજવે છે.

 

જેમ કે,

Natrum mur

Nux vom

Lachesis

Coffea

Cortisone

Adrenalin

Glonoine

Digitalis

Crategus

Baryta mur

Veratrum viride

Viscum alb

 

 

વગેરે દવાઓ ખૂબ રાહત આપે છે.

 

 

ઉપરાંત,

 

 

Apis melifica

Arsenicum alb

Acetic acid

apocynum

 

જેવી દવાઓ પગે કે શરીરમાં બીજે ક્યાય આવેલા સોજા મા જાદૂઈ કામ કરે છે.

 

 

પ્લેસીબો:   

 

 

Before you were born I carried you under my heart. From the moment you arrived in this world until the moment I leave it, I will always carry you in my heart.

Mandy Harrison
 

 

 


dr.greeva

 
ડૉ. ગ્રીવા છાયા માંકડ
M.D. (A.M.)BHMS; DNHE.
email : [email protected]
(મો) +૯૧ – ૯૭૩૭૭ ૩૬૯૯૯

 
 ૬- નંદનવન ચેમ્બર્સ, ટાઉન હોલ સામે,

અમદાવાદ –૩૮૦૦૦૬ (ગુજરાત)

 

 

 

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net‘દાદીમા ની પોટલી’

email: [email protected]

 

 

સ્વાસ્થય અંગેના   લેખ પરના આપના અમૂલ્ય પ્રતિભાવ બ્લોગ પોસ્ટ પર મૂકી આભારી કરશો, આપના પ્રતિભાવડૉ.ગ્રીવા માંકડ – (લેખિકા) ની કલમને બળ પૂરે છે,  આપના પ્રતિભાવ જાણી અમોને  સ્વાસ્થ્ય અંગેના વધુ લેખ ભવિષ્યમાં આપવા  માટે પ્રેરણા મળી રહેશે. …. આભાર ..! ‘દાદીમા ની પોટલી’

  

સર્વે પાઠક મિત્રો ને વિનંતી કે આપ આપના પ્રતિભાવો દ્વારા આપના સ્વાસ્થયને અંગે ઉદભવતા પ્રશ્નો બ્લોગ પોસ્ટ પર લખી જણાવી શકો છો. આપને  રોગ બાબતે    Privacy  જાળવવી જરૂરી હોય તો આપની વિગત – [email protected]  અથવા  [email protected] અથવા [email protected] ના ઈ મેઈલ દ્વારા મોકલશો. – (જેમાં શક્ય હોય તો વજન, ઉંમર, ઉંચાઈ, સ્વાસ્થ્યની સમસ્યા – (કેટલા સમયથી છે), કોઈ ઉપચાર અગાઉ કરાવેલ હોય તો તે વિગત – સાથે આપના રીપોર્ટ ની જાણકારી મોકલવી) આપને આપના  email ID દ્વારા યોગ્ય માર્ગદર્શન મોકલી આપવા જરૂર કોશિશ કરીશું. ”  ….આભાર !   ‘દાદીમા ની પોટલી’