હર્બલ ચાનો મસાલો …

હર્બલ ચાનો મસાલો …

 

 

સામન્ય સંજોગમાં મોટાભાગના લોકો ને ‘ચા’ પીવાની આદત સવારે હોય જ  છે., અને આપણામાં એક લોક વાયકા  પણ છે, કે જેની સવારની ‘ચા’ બગડી તેનો પૂરો  દિવસ બગડ્યો.  દરરોજ ઉપયોગીમા આવતી ‘ચા’ જો લહેજતદાર બની જાય તો આપણી ખુશી જ વધુ હોય છે.  તો ચાલો આજે આપણે ‘ચા’ માટે  ઉપયોગી મસાલો અને તે પણ ‘હર્બલ’ ચા મસાલો કઈ રીતે બનાવી શકાય તે જાતે શીખીએ… ‘દાદીમા ની પોટલી’ પર હર્બલ ચા મસાલા ની પોસ્ટ મોકલવા બદલ અમો પૂર્વી મોદી- મલકાણ યુ.એસ.એ. ના અંતરપૂર્વકથી આભારી છીએ..

 

હર્બલ ચા નો મસાલો ….

 

સામગ્રી :

 

૧ ચમચો – કાળા મરીનો પાવડર 

૨ ચમચા – સૂંઠનો પાવડર 

૩ ચમચા – એલચીનો પાવડર 

૧ ચમચો – તજ પાવડર

૨ ચમચા – સુકાયેલી તુલસીના પાનનો પાવડર 

 

૧ ચમચો – સુકાયેલા કરી લિવ્સ અથવા મીઠા લીમડાના પાનનો પાવડર 

૨ ચમચા – સુકાયેલા ફુદીનાના પાનનો પાવડર 

૧/૨ ચમચો – પીપરી મૂળનો પાવડર 

૧/૪ ચમચો – જાયફળ પાવડર 

 

રીત :

 

આ તમામ પાવડરને મિક્સ કરી ઉપયોગમાં લેવું

નોંધ: સામાન્ય રીતે મરી, સૂંઠ, તજ, એલચીના પાવડરને મિક્સ કરી ચા માટે ઉપયોગમાં લેવાય છે.,  પરંતુ કરી લિવ્સ, તુલસી, ફુદીના, જાયફળ અને પીપરીમૂળનું મિક્ષણ ચાના મસાલાને એક અનોખો રંગ દઈ જાય છે.  વળી તુલસી, ફૂદીનો અને કરીલિવ્સ એ ત્રણેય હર્બ પણ છે તેથી તેની સુગંધ સાથેનો આ મસાલો આપની ચાના ગુણતત્વોને વધારી દે છે.

 

પૂર્વી મોદી – મલકાણ  – યુ એસ એ. 

 

આપને હર્બલ ચા ના મસાલા ની પોસ્ટ પસંદ આવી હોય તો જરૂર આપના અમૂલ્ય પ્રતિભાવ બ્લોગ પોસ્ટ પર મૂકશો, જે સદા અમોને પ્રેરણાદાયી બંને રહે છે અને લેખક ની કલમને બળ પૂરે છે.  આભાર … !

‘દાદીમા ની પોટલી’

 

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net
email : [email protected]

વિશેષ નોંધ :

તુલસી, ફૂદીનો અને કરીલિવ્સ એ ત્રણેય હર્બની પણ ચા બને છે. આ ત્રણ સાથે અમુક વસ્તુઓ add કરીએ તો કાવો બને જે વિન્ટરમાં પીવાય. આ કાવા ઉપર જ હાલમાં હું છું. કોઈપણ સ્વરૂપમાં હર્બ હોય પરંતુ ફાયદો તો મળે જ છે. આ ત્રણ વસ્તુઓને ચા સાથે મેળવી with or without મિલ્ક લઈ શકાય છે. હવે કાવા માટે જોઈએ. આ ત્રણ વસ્તુઓનાં સિવાય એમાં બીજી અમુક વસ્તુઓ add કરી છે.

ફૂદીનો ૫-૬
કરીલિવ્સ -૫-૬
તુલસી ૫-૬
નાગરવેલનાં પાન ૨-૩
આખા સૂકા ધાણા 2 સૂપ સ્પૂન,
સૂંઠ ૧/૨ ચમચી
તજ ૧ ટુકડો
લવિંગ ૧ -૨
વરિયાળી ૧ ચમચી
એલચી ૧
આખું જીરું ૧ ચમચી
સુવા દાણા ૧ ચમચી
મરી ૨-૩ દાણા
મેથી દાણા ૧ ચમચી

આ વસ્તુઓને પાણીમાં ઉકાળવી અને તે પાણી પીવા માટે લેવું. પાણી ખલાસ થાય ત્યારે આજ પલળેલી સામગ્રીમાં વધુ પાણી નાખી રાખી મૂકવું અને ફરીથી ગરમ કરી તેનો ઉપયોગ કરવો. આ પલળેલી સામગ્રીઓ ૩-૪ દિવસ ચાલે છે. આ તમામ હર્બનો તમામ રસ નીકળે ત્યાં સુધી આ સામગ્રીમાં પાણી નાખી ગરમ કરી આ કાવાનો ઉપયોગ કરવો. આ કાવાથી થતાં ફાયદાઑ.
(સ્વ અનુભવ)

પેટમાં રહેલો વાયુ દૂર થઈ જાય છે અને ડ્રાય કફ રહેતો હોય તો તે દૂર થાય છે. આ કાવાનો ઉપયોગ લગભગ ૬ મહિના કર્યા બાદ આ જૂનો કફ દૂર થઈ ગયો. આ ઉપરાંત આ કાવો લેવાથી પિનટ, ખજૂર અને ગાજરની પણ એલર્જી જે મને હતી તે આજે હવે દૂર થઈ ગઈ છે.

પૂર્વી મોદી મલકાણ (યુ એસ એ)

સ્વાદ અને સુગંધના રાજા ભારતીય મરીમસાલા …

સ્વાદ અને સુગંધના રાજા ભારતીય મરીમસાલા …

 

આજ ની પોસ્ટ દ્વારા  આપણે રસોડામાં વપરાતા મસાલા ની ઓળખ મેળવીશું, ઉપરોક્ત પોસ્ટ  ‘દાદીમા ની પોટલી’ પર મોકલવા બદલ અમો પૂર્વીબેન મલકાણ – મોદી (યુ.એસ.એ.) ના  અંતરપૂર્વકથી આભારી છીએ …

 

 

 

ભારતીય વાનગીઓની લાક્ષણિકતા જાળવી રાખવા વિવિધ પ્રકારના મસાલાનો ખૂબ ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. સ્વાદ વધારનાર આ મસાલાઓએ ઔષધિ તરીકે પણ પોતાનું સ્થાન આયુર્વેદમાં દ્રઢ કર્યું છે. રોજેરોજ આપણી રસોઈને રૂચિકર બનાવનાર આ મસાલાઓ તરફ એક નજર કરીએ.

 

ખસખસ …

 

ખસખસ એ અફીણના છોડના બીજ હોવાથી તેને ડ્રગ્ઝ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. ખસખસ સફેદ અને કાળા રંગ એમ બંને રંગોની હોય છે, પરંતુ ભારતીય રસોઈમાં મોટાભાગે સફેદ ખસખસ વધુ વપરાય છે. તદ્પરાંત ખસખસનાં આ ઝીણાં દાણાનું ગરમ મસાલામાં પણ મહત્ત્વનો ભાગ ભજવે છે. ખસખસ વાનગીના સ્વાદમાં અને સુગંધમાં વધારો કરે છે. ખસખસનો ગુણ શીતળતા આપવાનું છે તેથી તે તીખા ગુણવાળા ગરમ મસાલાની અસરને સંતુલિત કરે છે.

 

આદું …

 

પ્રાચીન સમયથી આપણાં દેશમાં સર્વત્ર આદુંનો ઉપયોગ થતો આવ્યો છે. આદું એ આ છોડનું મૂળ છે. તાજું આદું આદુંઅને સુકવેલ આદુ સૂંઠકહેવાય છે. તેની તીખાશને કારણે આ મસાલો વાનગીઓ ઉપરાંત દવા તરીકે પણ વપરાય છે. આદુંમાં ગરમી લાવવાનો ગુણ હોવાથી ઠંડીની ઋતુમાં તેનો વપરાશ વધુ કરવામાં આવે છે.  

 

લસણ …

 

આ ઔષધિનું મૂળ વતન મધ્ય એશિયા છે. પ્રાચીન સમયથી લસણ ઈજિપ્ત, આફ્રિકા, યુરોપ અને ભારતમાં વપરાતું આવ્યું છે. લસણને જો કાચું ખાવામાં આવે તો તેમાંથી અણગમતી તીવ્ર વાસ આવે છે. પરંતુ કાચું લસણ અનેક રોગોને મટાડવા સક્ષમ હોવાથી જો સવારે નરણે કોઠે ખાવામાં આવે તો તે વધુ સારું રહે છે આથી આયુર્વેદે લસણને તેની ઔષધિમાં મહત્વનું સ્થાન આપ્યું છે.

 

જાયફળ …

 

આ ફળ મૂળ ઇન્ડોનેશિયાનું વતની છે. જાયફળનાં વૃક્ષ ખૂબ ઊંચા હોય છે. આ વૃક્ષોની ઊંચાઈ ૭૦ ફૂટ કે તેનાથી વધારે ઊંચા હોય છે. જ્યારે આ વૃક્ષ યુવાન થઇ દસથી વધારે વર્ષનું થાય છે ત્યારે તેના પર લીંબુ જેટલા કદનાં લીલા રંગનાં ફળો આવે છે. ફળમાં રહેલું અંદરનું મોટું બીજ કે ગોટલી તે જાયફળ અને તેની છાલ જાવંત્રીતરીકે ઓળખાય છે. જાયફળની સુગંધને કારણે મસાલા, મીઠાઈ, દૂધપાક-બાસુંદી, કસ્ટર્ડ, બ્રેડ અને કેકમાં વપરાય છે. જાયફળમાં થોડા ઘણા અંશે કેફિન પણ રહેલું છે જેને કારણે જાયફળનો વધુ પડતો ઉપયોગ નશો પણ કરાવે છે અને તેનાથી વધુ નીંદર પણ આવે છે.

 

મેથી …

 

મેથીનાં કૂણાં પાંદડા અને સુકાયેલા પાંદડાનો ઉપયોગ રસોઈમાં વિવિધ રીતે કરવામાં આવે છે. જેમાં લીલા પાંદડાને ભાજી અને સૂકા પાંદડાને કસૂરી મેથી તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. મેથીના દાણાનો ઉપયોગ મસાલામાં વપરાય છે. ખાસ કરીને વઘારમાં મેથીના દાણાની સોડમ રસોઈને એક અવનવો સ્વાદ દઈ જાય છે. આયુર્વેદ ઔષધીય દૃષ્ટિએ જોઈએ તો મેથી વાયુની તકલીફ અને શરીરના દુઃખાવામાં ઉપયોગી હોવાથી ખાસ કરીને પ્રસૂતા સ્ત્રીઓને વિવિધ સ્વરૂપે મેથી ખવડાવવામાં આવે છે. 

 

આમલી …

 

આમલીના વૃક્ષો મોટાં અને ઊંચા હોય છે. આમલીના બીજયુક્ત કાતરા ઝૂમખામાં થાય છે. આ કાતરા કાચા લીલા હોય ત્યારે ફળ તરીકે બાળકો અને સ્ત્રીઓ ખાસ કરીને પસંદ કરે છે. પરંતુ જ્યારે આ કાતરા પાકા થઈ કથ્થાઇ રંગ પકડે છે ત્યારે તે આંબલી તરીકે મસાલામાં એક મહત્વનું સ્થાન પ્રાપ્ત કરી લે છે. આમલીના ઝાડના પાન, છાલ, ગર, બીજ વગેરે તમામ ભાગો કે એક કે બીજી રીતે ઉપયોગી છે. આમલીનો ગર રસોઈમાં ખટાશ લાવવા વપરાય છે. આમલી પિત્તજનક હોવાને કારણે પિત્ત અને વાયુ પ્રકૃતિ ધરાવનારે આમલીના બદલે લીંબુ કે કોકમનો ઉપયોગ વધુ કરવો જોઈએ કારણ કે લીંબુ અને કોકમ આંબલી જેટલાં પિત્તવાયુ ઉત્પન્ન નથી કરતાં. આમલીના બીજ કચૂકાને શેકીને ખાઈ શકાય છે. ઉનાળાની ગરમીથી બચવા માટે ગોળ અને આંબલીનું પાણી શરબત તરીકે ઉપયોગમાં લેવાય છે જે શરીરને ઠંડક પહુંચાડે છે.

 

કોકમ …

 

ભારતના ગોવા કોંકણ પ્રાંતમાં કોકમના વૃક્ષો મોટા પ્રમાણમાં ઊગે છે તેથી કોકમનો ઉપયોગ ગોવાનીઝ અને કોંકણી ખાનપાનમાં સૌથી મહત્વનું ઘટકતત્વ છે. દાળ શાકમાં થોડો ખાટો મીઠો સ્વાદ લાવનાર કોકમએ એક પ્રકારના ફળ પ્લમની છાલનો ભાગ છે. આ પ્લમને ઘણા લોકો મેંગોસ્ટીમ તરીકે પણ ઓળખે છે. તાજા કોકમની છાલને છૂટી પાડીને મીઠામાં આથીને થોડા ઘણા અંશે સૂકવવામાં આવે છે, તે ભીના કોકમ કહેવાય છે અને કોકમ ને સંપૂર્ણ રીતે તડકામાં સૂકવીને સૂકા કોકમ બનાવવામાં આવે છે. આમલીની જેમ વાનગીઓમાં ખાટો સ્વાદ લાવનાર કોકમમાં પણ થોડા ઘણા અંશે પિત્તજનક અંશ રહેલો છે પરંતુ તેમ છતાંયે આયુર્વેદમાં કોકમનું એક અલગ સ્થાન રહેલું છે. કોકમનું શરબત, પાણી, અને કઢી એક સ્વાસ્થ્યવર્ધક પાચક પીણું છે. કોંકણમાં નાળિયેરના દૂધ સાથે કોકમની બનાવેલી કોકમ સાલમ કરી ખૂબ પ્રખ્યાત છે.

 

ગરમ મસાલો …

 

ગરમ મસાલો એ ભારત અને દક્ષિણ એશિયામાં વપરાતા અનેક મસાલાઓનું મિશ્રણ છે. મસાલાઓમાં મસાલો તે ગરમ મસાલો પરંતુ ગરમ મસાલો આ નામ મસાલાઓની તીવ્રતા દર્શાવે છે. પરંતુ આ મસાલો તે ગરમ છે કે મસાલો ખાનારની પ્રકૃતિને ગરમ પડે છે તે સંદર્ભમાં થતો નથી. પરંતુ આ મસાલાઓના મિશ્રણમાં રહેલા અમુક મસાલાઓના ગુણ ગરમ હોવાથી તેને ગરમ મસાલા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ મસાલો સૂકા લાલ મરચાં, તમાલ પત્ર, કાળા મરી, વિંગ, નાગકેસર, શાહજીરું, કથ્થાઇ જીરું, તજ, મોટા એલચા, લીલી એલચી, જાયફળ, જાવંત્રી, બાદિયાન ફૂલ (એટ્લે કે સ્ટાર અનિસ સિડસ )અને આખા ધાણા ને મિકસ કરી શેકીને આ મસાલાને બારીક પાવડર રૂપે બનાવવામાં આવે છે. અન્ય મસાલાઓ સાથે આ મસાલાનો ઉપયોગ એ વાનગીને અનેરો સ્વાદ અને સુગંધ દઈ જાય છે.

 

પાઉંભાજીનો મસાલો …

 

પાંઉભાજીને સ્વાદિષ્ટ બનાવવામાં આવતો આ મસાલો અન્ય એક પ્રકારે ગરમ મસાલાનો જ એક પ્રકાર છે. જે આખા ધાણા, આખું જીરું, સૂકા મરચાં, આમચૂર પાવડર, એલચી, મરી, તજ, લવિંગ વગેરેના મિશ્રણથી બનાવવામાં આવે છે. આ મસાલાનો ઉપયોગ પાઉંભાજી ઉપરાંત નાળિયેરનાં દૂધ સાથે મિકસ કરીને અન્ય પ્રકારની કરી બનાવવામાં આવે છે.

 

જીરું …

 

વરિયાળી જેવા દેખાતા જીરુંના બીજ તેમ જ જીરા પાવડરનો મસાલા તરીકે બહોળા પ્રમાણમાં ઉપયોગ થાય છે. ગુણમાં તીખું, ગરમ, તીક્ષ્ણ, રૂચિકારક જીરું પુષ્પીય વર્ગની વનસ્પતિ છે. આખા જીરુનો વઘાર એ તમામ ભારતીય વાનગીઓને રૂચિકર અને સ્વાદિષ્ટ બનાવી જાય છે. ખું જીરાને શેકીને બનાવેલ પાવડર એ મસાલિયાનાં ડબ્બામાં મહત્વનું સ્થાન રાખે છે.

 

તજ …

 

રસોઈમાં, મીઠાઈમાં અને, ચોકલેટસમાં તજ એ એક એવું હર્બ છે જે પોતાના સ્વાદ સાથે પોતાની તીક્ષ્ણ સુગંધ પણ છોડી જાય છે. આ મસાલાનો ગુણ તીખો છે તજ એ મૂળ તો તેના વૃક્ષના થડનો એક ભાગ છે. તજ બે રંગ અને બે પ્રકારમાં જોવા મળે છે. જેમાં કથ્થાઇ રંગનાં સીધા સપાટ તજની ગુણવતા વધુ હોય છે અને ગોળ વળેલા ભૂંગળી જેવા દેખાતા લાલ તજ ગુણવતામાં ઉતરતા હોય છે, પરંતુ તજ આખા હોય કે તજનો પાવડર હોય કોઈપણ સ્વરૂપે તજનું સ્થાન રસોડામાં મહત્વનું છે.

 

સાભાર : પૂર્વી મલકાણ – મોદી  (યુ.એસ.એ)

 

મિત્રો, આપને ઉપરોક્ત પોસ્ટ પસંદ આવી હોય તો આપના પ્રતિભાવ બ્લોગ પોસ્ટ પર મૂકી આભારી કરશો.  આપના દરેક પ્રતિભાવ અમોને પ્રેરણાદાયી બની રહે છે. … આભાર !

 

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net
email:[email protected]

ફાફડા … (ગાંઠીયા … રેસિપી) …

ફાફડા … (ગાંઠિયા) …

 

ફાફડા..  ગાંઠીયા ગુજરાતી પ્રજા માટે અગત્યનો અને પસંદગીનો ખોરાક છે. સૌરાષ્ટ્ર તેમજ ગુજરાતમાં જ નહિ પરંતુ વિશ્વમાં અનેક મોટા દેશોમાં જ્યાં જ્યાં  ગુજરાતીઓ વસે છે ત્યાં ફાફડા જોવા મળશે. જેમ કે લંડન માં વેમ્બલી- સાઉથ હોલ, લેસ્ટર, વેલિંગબરો જેવા મોટા એરીયામાં પણ ફાફડા ગરમા ગરમ ખાવા મળે છે.

 

સૌરાષ્ટ્રમાં મોટેભાગે  ફાફડા – જલેબી તેમજ ગાજરનું ખમણનો સંભારો, કોબી મરચાનો સંભારો સાથે તળેલા મરચાં પસંદ કરવામાં આવતા હોય છે. જ્યારે ગુજરાતમાં જીણી મરચી, તેમજ ક્ફ્ત ચણાના લોટની બનાવેલી જાડી કઢી પીરસવામાં આવતી હોય છે,  કોઈ કોઈ જગ્યાએ પપૈયાનું ખારીયું-સંભારો પણ આપવામાં આવતો હોય છે. ચણાના લોટની કઢી હળદર, મીઠું, લીમડાના પાન (કરી પતા) લીલા મરચાં સાથે આખા ધાણા નો વઘાર કરી બનાવવામાં આવતી હોય છે.

 

 

ચાલો આજે ઘેર આપણે ફાફડા બનાવીએ …

 

 

સામગ્રી :

 

૨૫૦ ગ્રામ ચણાનો લોટ (૨-કપ)

૧/૨ ટે..સ્પૂન મીઠું – સ્વાદ અનુસાર

૧/૨ ચમચી ખાવાનો સોડા

૧/૪ ચમચી થી જરા ઓછું લાલ મરચું (જેને પસંદ હોય તેના માટે)

૧/૨ ટે.સ્પૂન અજમો

૨ ટે.સ્પૂન તેલ

ફાફડા તળવા માટે જરૂરી તેલ

 

 

રીત:

 

એક વાસણમાં ચણાના લોટ ને ચારણીમાં ચારી લેવો અને અલગ રાખવો. ત્યારબાદ, ચણાના લોટમાં મીઠું, ખાવાનો સોડા, લાલ મરચાનો પાઉડર (પસંદ હોય તો જ) અજમો અને ૨ – ટે.સ્પૂન તેલ નાંખી અને હાથની મદદ વડે તેને સારી રીતે મિક્સ કરવું.

 

ત્યારબાદ, હુંફાળા ગરમ પાણીની મદદથી લોટને નરમ  રહે તેમ ગુંથવો. લોટને સતત ઊઠાવતા રહેવું અને નીચે પટકાવતા  રેહવું ., આમ ૭-૮ મિનિટ માટે સતત મસળવો અને નરમ લોટ ગુંથવો. (લોટને ગુંથવા માટે લગભગ ૧/૨ કપ પાણી ની જરૂર પડશે.)  લોટ ગુંથાઈ ગયા બાદ, ૧/૨ કલાક માટે ઢાંકીને અલગ રાખી દેવો.

 

 

 

 

૧/૨ કલાક બાદ થોડું જરૂર લાગે તો ગરમ તેલ લગાડી અને ફરી મસળવો અને મુલાયમ બનાવવો. ફાફડા માટે લોટ તૈયાર છે. લોટના નાના નાના લુઆ (ગોઈણા) બનાવવા.

 

ફાફડા વણવા (બનાવવા) માટે એક લીસી સપાટી વાળુ લાકડાનું બોર્ડ લેવું. બોર્દ્પર હાથની હથેળી નીચે એક લુઆ ને રાખવો અને   લોટના લુઆ ની લાંબી પતલી બે ઈંચ થી થોડી પહોળી  પટ્ટી થાય તેમ હથેળી દ્વારા ભાર/વજન આપી અને ખેંચવો. ફાફડાને  ત્યારબાદ પતલી છરી  તે માટે ખાસ હોય છે તેના દ્વારા લોટની નીચેથી છરી સરકાવી અને ફાફડા  ને બોર્ડ પરથી અલગ કરી  અને  ગ્રીસ કરેલી થાળીમાં ફાફડા ને મૂકવો.

 

આમ ધીરે ધીરે બધાજ ફાફડા વણી લેવા (બનાવી લેવા) અને થાળીમાં અલગ રાખવા.

 

 

 

 

એક કડાઈમાં તેલ લઇ અને તેને ગરમ કરવા મૂકવું. તેલ ગરમ થાય એટલે કડાઈ ની સાઈઝ ને ધ્યાનમાં લઇ ૧-૨-૩ ફાફડા ને તળવા માટે કડાઈમાં નાખવો અને ધીરે ધીરે ઝારા ની મદદથી પલટાવતાં જવું અને આછો બ્રાઉન કલર થાય ત્યાં સુધી તળવો અને ત્યારબાદ, થાળીમાં અલગથી રાખી દેવા. ધીરે ધીરે બધાજ ફાફડા તળી લેવા.

 

જો તમારી સ્પીડ/ઝડપ ફાફડા વણવામાં સારી હોય તો તેલ ગરમ કરી અને જેમ જેમ ફાફડા  વણાતા  જાય તેમ તેમ તેલમાં નાંખી અને તળવા  જોઈએ. પરંતુ તે  રીત અનુકુળ ના આવે તો બધાં ફાફડા વણી લીધાં બાદ જ કડાઈમાં તળવા.

 

ફાફડા તૈયાર છે.   ઉપર થોડી કે સ્વાદ મુજબ હિંગ નો છંટકાવ કરી  અને જલેબી જો ઘરમાં તૈયાર મંગાવી ને રાખી હોય તો તેની સાથે, અથવા   લીલી કોથમીર મરચાની ચટણી સાથે કે  લીલાં તળેલા મરચાં , કોબી મરચાં કે ગાજર મરચાં ટામેટા ના સંભારા સાથે પીરસવા અને ખાવા.

ફાફડાનો  ઉપયોગ કરી લીધાં બાદ પણ ફાફડા વધે તો તેને એર ટાઈટ ડબ્બામાં રાખી દેવા અને જ્યારે ઉપયોગમાં લેવા હોય ત્યારે તેને ડબ્બામાંથી કાઢી અને ગરમ – ગરમ ચા સાથે ખાવાના ઉપયોગમાં લઇ શકાય છે. ફાફડાનો ઉપયોગ યોગ્ય જાળવણી કરવાથી લાંબો  સમય સુધી કરી શકાય છે, તે બગડતા નથી.

 

સુજાવ: ફાફ્ડાને  બોર્ડ પરથી  ઉઠાવવા  માટે પતલી ખાસ છરી નો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે.  આજ લોટમાં તમે આખા કાળા મરી ને ખાંડી અને નાંખી લોટમાં મિક્સ કરી અને વણેલા ગાંઠીયા પણ બનાવી શકો છો.  

 

નોંધ : આપને ફાફડાની પોસ્ટ પસંદ આવી હોય તો જરૂર ઘરે એક વખત બનાવશો અને આપના અનુભવ, અભિપ્રાય દ્વારા બ્લોગ પોસ્ટ પર જણાવશો, જે સદા અમોને પ્રેરણાદાયી બની રહે છે.

 

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net
Email: [email protected]

પૌવા ની કટલેસ (રેસિપી) …

પૌવા ની કટલેસ … (રેસિપી)

 

 કટલેટ-કટલેસ તો તમે બનાવતાં જ હશો, પરંતુ કટલેસ માં પણ થોડું વૈવિધ્યતા લાવીએ તો તે સ્વાદિષ્ટ અને પૌષ્ટિક પણ  બની શકે છે અને બાળકો તેમજ મોટા સૌ  ઘરમાં પસંદ કરે છે.  આજે આપણે એક સરસ અને સ્વાદિષ્ટ પૌવા ની કટલેસ (વ્યંજન) ની રેસિપી માણીશું.  

તમને આ રેસીપી પસંદ આવી હોય તો જરૂર આપના અમૂલ્ય પ્રતિભાવ બ્લોગ પોસ્ટ ના કોમેન્ટ્સ બોક્ષમાં મૂકશો.  આપના દરેક પ્રતિભાવનું બ્લોગ પર સ્વાગત છે.

 

 

 

પૌવા (Rice Flakes) નો ઉપયોગ આપણે સામન્ય સંજોગમાં, બટેટા પૌવા, પૌવાનો ચેવડો કે કોઇપણ વ્યંજન / રેસિપીમાં બાઈન્ડીંગ ના ઉપયોગમાં કરીએ છીએ.  પરંતુ પૌવા માંથી બનતી કટલેસ ખૂબજ સ્વાદિષ્ટ બને છે. પૌવા ની કટલેસ આપણે  સવારે કે સાંજના નાસ્તા માટે બનાવી શકીએ છીએ.

 

સામગ્રી :

 

૧ કપ પૌવા  (Beaten Rice / Rice Flakes)

૨ નંગ બાફેલા બટેટા

૩/૪ – ચમચી મીઠું. સ્વાદાનુસાર

૧ નંગ  ૧” ઈંચ નો આદૂનો ટુકડો

૨ નંગ લીલા મરચાં – બારીક સમારેલા

૨-૩ ટે.સ્પૂન લીલી કોથમીર સમારેલી

૩ નંગ બ્રેડ

૨ ટે.સ્પૂન મેંદો

૧/૪ ચમચી કાળા મરી નો પાઉડર

 

 

રીત:

 

સૌથી પ્રથમ પૌવાને એક ચારણીમાં નાંખી અને પાણીથી પલાડવા, પાંચ મિનિટમાં પૌવા પલળી જશે અને તૈયાર થઇ જશે.

 

બટેટાને મેસ (છૂંદો) કરવા અને તે  મેસ બટેટામાં પલાળેલ પૌવા ને મિક્સ કરવા. ત્યારબાદ, આદું, લીલા બારીક સમારેલ મરચાં, લાલ મરચાનો પાઉડર, અડધી ચમચી મીઠું અને લીલી સમારેલી કોથમીર… આ બધું ભેળવીને સારી રીતે મિક્સ કરવું અને પૂરા મિશ્રણ ને લોટની જેમ ગૂંથવું અને તૈયાર કરવું. કટલેસ બનાવવા માટે મિશ્રણ તૈયાર છે.

 

(નોંધ : આપને ખટાસ અને મીઠાશ બંને પસંદ હોય તો આમચૂર પાઉડર અને થોડી સાકર (ખાંડ) નો પ્રયોગ કરી શકાય છે.  આ ઉપરાંત પૌષ્ટિક વધુ બનાવવા માટે  ગાજર  -મકાઈના દાણા કે બીન્સનો ઉપયોગ પણ કરી શકો છો.)

 

મેંદા માં ૧/૪ – કપ પાણી નાંખી અને તેનું મિશ્રણ બનાવવું, ખ્યાલ રહે કે તે  મિશ્રણમાં ગંઠોડા ના પડે – ગાંઠા ના રહે.  મિશ્રણ પતલુ બનાવાવાનું છે.  કાળા મરી અને મીઠું જે બાકી બચેલ છે તે તેમાં ઉંમેરી અને મિક્સ કરવું.

 

બ્રેડને તોડી અને મિક્સરમાં તેનો ચૂરો/ભૂકો કરવો. (બ્રેડ ક્ર્મ્પસ્ તૈયાર મળે છે તે ઉપયોગમાં લઇ શકાય)

 

કટલેસ ના  મિશ્રણ માંથી થોડું મિશ્રણ હાથમાં લઇ અને (લીંબુના માપ જેટલું) અને તેને ગોળો બનાવી અને હાથની મદદથી તેને ગોળ અથવા ચપટો/ લંબગોળ આકાર આપવા કોશિશ કરવી અને તે આકાર આપ્યા બાદ, કટલેસને મેંદાના મિશ્રણમાં ડૂબાડવી અને બહાર કાઢ્યા બાદ, બ્રેડના ચૂરા/ભૂકામાં મૂકી અને તેને ચારે બાજુથી લપેટવી.  હાથની મદદથી ચારેબાજુ દાબવું અને બ્રેડનો ચૂરો સરખી રીતે લગાડવો અને ત્યારબાદ, તે કટલેસ ને એક પ્લેટમાં અલગથી રાખવી.   (હાથથી દાબવાથી બ્રેડ નો ભૂકો સરખી રીતે કટલેસ પર લાગી જશે/ ચોંટી જશે.)

 

આમ ધીરે ધીરે બધાજ મિશ્રણની  કટલેસ બનાવી લેવી અને પ્લેટમાં અલગ રાખી દેવી. બનાવેલ કટલેસ ને ૧૫ મિનિટ સુધી પ્લેટમાં રાખવી, જેથી બધી કટલેસ સેટ થઇ જશે.

 

કટલેસ ને  બે રીતે બનાવી શકાય છે, ડીપ ફ્રાઈ કરી ને અથવા સેલો ફ્રાઈ કરીને.  આત્યારે આપણે સેલો ફ્રાઈ કરીશું.

સેલો ફ્રાઈ કરવી હોઈ તો એક સમતલ તાવી /કડાઈમાં (નોન સ્ટિક હોય તો વધુ સારું) લેવી અને તેમાં ૨-૩ ટે.સ્પૂન તેલ નાંખી અને તાવીમાં સમાઈ તેટલી કટલેસ મૂકવી અને ધીમા તાપે તેને શેકવી. કદાચ તેલ ઓછું જણાય તો થોડું તેલ ઉપર લગાડી શકાય છે. કટલેસ ને ધીમા તાપે ગોલ્ડન બ્રાઉન કલર આવે તેમ ચારે બાજુ- બંને તરફથી તળવી/ શેકવી.  શેકતી સમયે તેને  વારંવાર પલટાવતાં જવું અને શેકવી.

 

બધી જ કટલેસ આ રીતે ધીમા તાપે શેકવી અને શેકાઈ ગયા બાદ, એક પ્લેટમાં અલગથી રાખવી. ક્રિસ્પી અને સ્વાદિષ્ટ પૌવાની કટલેસ તૈયાર છે.

 

પૌવાની કટલેસ ને લીલી કોથમીરની ચટણી સાથે અથવા આમલી ની મીઠી ચટણી સાથે પીરસવી.

 

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net – ‘દાદીમા ની પોટલી’

email: [email protected]

સુખડી કે ગોળ પાપડી …

સુખડી કે ગોળ પાપડી …

 

બ્લોગ પરના એક પાઠક મિત્ર ગીતાબેન શાહ -પરીખ … દ્વારા તેમની કોમેન્ટ્સ દ્વારા અનુરોધ કરવામાં આવેલ કે ગોળ પાપડી ની રેસિપી  જણાવશો… તેમની વિનંતીને ધ્યાનમાં લઇ ગોળ પાપડી  કે સુખડીની  રેસિપી અમોએ આજે પોસ્ટ રૂપે મૂકવા  નમ્ર કોશિશ કરેલ છે.

 

સુખડી કે ગોળ પાપડી એ ઘી, ગોળ અને ઘઉંના લોટમાંથી બનતી એક પરંપરાગત ગુજરાતી મીઠાઈ છે. આ એક પૌષ્ટિક મીઠાઈ છે અને તે શુભ પ્રસંગે તેમજ વ્યક્તિગત અનુકુળતાએ બનાવાય છે. 

સુખડી એ લાંબા સમય સુધી ટકે તેવી મિઠાઇ છે, આ એક પૌષ્ટીક વાનગી છે આથી પ્રાચીન સમયમાં લોકો જ્યારે કમાવવા માટે લાંબા પ્રવાસે જતાં ત્યારે તેઓ ભાથામાં સુખડી લઈ જતાં. તેઓ સુખડી અને પાણી પીને લાંબો પ્રવાસ કરતાં.

 

આપ પણ બનાવો, દાદીમાની ડિશ ગણાતી ‘સુખડી’  …

 

 

સામગ્રી:

૩/૪ –  કપ ઘઉં નો લોટ (૨૫૦ ગ્રામ )

૩/૪ –  કપ ઘી  (૨૫૦ ગ્રામ )

૩/૪ –  કપ છીણેલો ગોળ  (૨૫૦ ગ્રામ )

ગાર્નિશીંગ માટે

કાચી વરીયાળી

રીત:

-સૌ પ્રથમ એક કડાઈમાં  ઘી  અને ઘઉંનો લોટ  લો અને તેને સેકી લો.

-લોટ લાલ ન થવા દેવો તે વાતનું ધ્યાન રાખવું.  લોટને મધ્યમ તાપ રાખીને શેકવાનો છે.

-આ ઘઉંનો લોટને  તાવેથા ની મદદથી સતત ખૂબ  હલાવતા રહો. (લગભગ ૮-૧૦ મિનિટ  સમય)

-લોટ સેકાઈ જાય એટલે તેમાં છીણેલો ગોળ ઉમેરો તેનો ખૂબ જ હલાવો.

-બાદમાં એક ઘી ચોપડેલી પ્લેટમાં આ સુખડી પાથરો.  અને તેને એક વાટકી ની મદદથી એકસરખી સપાટી કરવી.  ત્યારબાદ, ચપ્પુની મદદથી તેમાં આંકા પાડવા. ( નાના ચકતા બને તમે)

ગાર્નીશીંગ  : -સુખડી ઉપર કાચી વળીયાળી ભભરાવો.

-તેના વ્યવસ્થિત ચકતા કરી એક એર ટાઈટ ડબ્બામાં ભરી લો.

*જો ઈચ્છા હોય તો ૨ ટેબ.સ્પૂન સુંઠ પાવડર ગોળ નાખતી વખતે નાખી શકાય.

સુખડીને વધુ સ્વાદિષ્ટ બનાવવા માટે તેમાં તલ, સુકામેવા, ખજૂર  ઉમેરી શકાય છે અને કોઇક વાર તેના ઉપર વરિયાળી ભભવરાવાય છે.

 

સુખડી માઈક્રોવેવમાં બનાવવાની રીત :

 

સુખડી બનાવવા માટેની  સામગ્રી:

૩/૪ કપ ઘઉં નો લોટ
૧/૪ કપ ઘઉં નો કકરો લોટ
૩/૪ કપ ઘી
૩/૪ કપ છીણેલો ગોળ

 

ગાર્નીશિંગ માટે:

ઈલાયચી પાવડર
બદામ  ની કતરણ
પીસ્તા ની કતરણ

 

સુખડી બનાવવા માટેની રીત:

 

સૌ પ્રથમ એક માઇક્રોવેવ પ્રૂફ બાઉલ માં બંને ઘઉં ના લોટ અને
ઘી ભેગા કરી ૨ મિનીટ માટે માઈક્રો મીડીયમ પર મુકો,વચ્ચે એક
વાર હલાવી લેવું.ચેક કરી લેવું જો લોટ ને વધુ શેકવો હોય તો ૩૦-
૩૦ સેકન્ડ ના ટાઈમ માટે મૂકી હલાવતા રહેવું અને ચેક કરતા રહેવું.
લોટ શેકાઈ ગયેલો લાગે તો બહાર કાઢી ગરમ લોટ માં જ છીણેલો ગોળ
નાખી દેવો.અને બરોબર હલાવી ગ્રીસ કરેલી થાળી માં ઠરી દેવું.(ફરી વાર
માઇક્રોવેવ માં મુકવા ની જરૂર નથી)
ત્યાર બાદ તેની પર ઈલાયચી નો ભૂકો,અને બદામ-પીસ્તા ની કતરણ ભભરાવી
હળવે હાથે દબાવી દેવું.અને કાપા કરી ગરમ ગરમ સર્વ કરવી.

 

*ઘઉં નો ઝીણો લોટ અને કકરો લોટ નું પ્રમાણ મરજી મુજબ બદલી શકાય.
*લોટ ને ઈચ્છા પ્રમાણે વધારે ઓછો શેકી શકાય.
*જો ઈચ્છા હોય તો ૨ ટેબ.સ્પૂન સુંઠ પાવડર ગોળ નાખતી વખતે નાખી શકાય.

 

સાભાર : સંકલિત :  દિવ્યભાસ્કર અને નૈયાસ  રેસીપી ….

આપને સુખડીની પોસ્ટ પસંદ આવી હોય તો જરૂર આપના પ્રતિભાવ બ્લોગ પોસ્ટ પર મૂકી આભારી કરશો…

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net 

email: [email protected]

રાજ કચોરી ….(રાજસ્થાની) …

રાજ કચોરી ….(રાજસ્થાની)…

 

રાજ કચોરીમાં ભરવાનો માવો અનેક સ્વાદોથી ભરેલો હોય છે. જે બનાવવામાં ખૂબજ સરળ અને એક નવું જ સ્વાદિષ્ટ વ્યંજન છે.

 

કચોરી નું પડ બનાવવા માટે :

 

સામગ્રી:

 

૨૦૦ ગ્રામ રવો (૧-કપ)

૨ ટે. સ્પૂન મેંદો

૧/૨ -નાની ચમચી મીઠું (સ્વાદાનુસાર)

તેલ તળવા માટે જરૂરી…

 

કચોરીમાં ભરવાં માટેનો માવો (પુરણ)

 

સામગ્રી:

 

૨-૩ નંગ બટેટા (બાફેલા) (તેને નાના કટકા મા સમારવા)

૧/૨ -કપ મગ – ચણા (બાફેલા)

૨૦ નંગ મેંદાની નાની પુરી

૧૦ નંગ પાણીપુરી ની પાપડી

૪૦૦ ગ્રામ દહીં (૨-કપ) ફેંટી લેવું

૨ નાની ચમચી શેકેલું જીરું

૧ નાની ચામચી કાળા મરી નો ભૂકો

૧ નાની ચામચી લાલ મરચાનો પાઉડર

૧/૨ – કપ મીઠી ચટણી

૧/૨ – કપ લીલી ચટણી

૧/૨ – કપ મિક્સ ફરસાણ (ચેવડો-સેવ-ગાંઠીયા-બુંદી..વગેરે)

૧/૨ -કપ દાડમના દાણા

૧/૨ -કપ લીલી કોથમીર (બારીક સમારેલી)

 

રીત :

 

રવો અને મેંદાને એક વાસણમાં કાઢવા અને તેમાં મીઠું અને એક ટે.સ્પૂન તેલ નાંખી અને સારી રીતે મિક્સ કરવું. ત્યારબાદ, જરૂરી પાણી નાંખી અને કઠણ લોટ બાંધવો.

 

લોટને ૧/૨ કલાક માટે ઢાંકીને અલગથી રાખી દેવો. ત્યારબાદ, તેણે એકદમ મસળીને નરમ બનાવવો. જે કચોરી બનાવવા માટે તૈયાર થઇ જશે.

 

ભારે તળિયાવાળી એક કડાઈમાં તેલ લઇ અને તેને ગરમ કરવા મૂકવું.

 

કચોરી માટે લોટ તૈયાર રાખેલ, તેના નાના – નાના ગોળા એકસરખા બનાવવા. એક ગોળાને લઇ અને તેની લગભગ ૩ ઈંચ ની પૂરી વણવી અને તેલમાં તળવી. પૂરીને તેલમાં નાખ્યા બાદ, ઝારાથી થોડી દબાવતાં રેહવું જેથી તે ફૂલીને દડો થશે. પૂરી ફૂલે કે તૂરત તાપ ધીમો કરી દેવો. અને ઓછા તાપે પૂરીને બ્રાઉન કલરની બંને બાજુ થાય તેમ તળવી. તળેલી પૂરીને એક પ્લેટમાં પેપર નેપકીન પાથરી અલગથી ઠંડી કરવા રાખી દેવી.

 


ધીરે-ધીરે બધીજ પૂરી તળી લેવી. કચોરીની પૂરી તૈયાર છે.,

સુજાવ : જો તમને  પસંદ હોય તો,કાંદા અને લસણ  ઉપયોગમાં લેવા હોય તો લસણની ચટણી અને ઝીણા સમારેલા કાંદા પણ ઉપયોગમાં લઇ શકાય છે. 

 

 

હવે તેમાં ભરવાં માટેની સામગ્રી કે જે આપણી પાસે તૈયાર છે, જે જ્યારે આપણે ખાવા બેસીએ ત્યારે સૌ પ્રથમ પૂરીના પાતળા પળમાં વચ્ચેથી ખાડો કરવો અને તેમાં સૌ પ્રથમ, ૩-૪ નાના પીસ બટેટાના નાખવા, પછી, મગ, અથવા ચણા (જે કઠોળ બનાવેલ હોય તે) , ફરસાણ , ફરસી પૂરીના કટકા, પાણીપુરીની પાપડી પૂરી ને દહીંમા બોળીને નાંખવી. તેની ઉપર શેકેલું જીરું છાંટવું, ત્યારબાદ, મરીનો ભૂકો, લાલ મરચાનો ભૂકો, મીઠી ચટણી, દહીં, લીલી ચટણી, જીણી સેવ, અને સૌથી ઉપર દાડમના દાણા છાંટવા. ત્યારબાદ, ફરી શેકેલું જીરું, દહીં, ચટણી અને લીલી કોથમીર છાંટી અને પીરસવી.


બસ, સ્વાદિષ્ટ રાજ કચોરી તૈયાર થઇ ગઈ, ખાવ અને મઝા કરો.

 

કચોરીમાં ભરવાની સામગ્રીમાં તમે તમારી રીતે ફેરફાર કરી શકો છો. કોઈપણ સામગ્રી વધુ-ઓછી કરી શકો છો, ધારો કે તમારી પાસે પાપડી નથી તો કચોરીની પૂરી ભાંગી શકાય, કોઈપણ કઠોળ લઇ શકો છો. મગ,મઠ, લીલાં વટાણા, ચણા, સફેદ અથવા કાળા.

પૂરી બનાવવાની ઝંઝટમાં પડવું ના હોય તો તમે પાણીપૂરીની પૂરીનો પણ ઉપયોગ કરે શકો છો. જે પૂરીમાં માવો/ પૂરણ બહુજ ઓછું ભરી શકાશે.

 

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net

 

નોંધ: આપને પોસ્ટ પસંદ આવી હોય તો આપના અમૂલ્ય પ્રતિભાવ બ્લોગ પોસ્ટ પરના કોમેન્ટ બોક્ષમાં જરૂરથી મૂકશો, જે સદા અમોને પ્રેરણાદાયી તેમજ માર્ગદર્શક બની રહેશે …

શીરો … (રેસિપી)

શીરો  …

કનૈયાલાલ  પરીખ (કોઇમ્બતુર)

આજે આપણે ગુજરાતી પારંપરિક વ્યંજન  … ‘શિરા’ ની રેસિપી ને જાણીશું અને  શીરો માણીશું. શીરો બનાવવો આસાન હોવા છતાં આપણામાંથી ઘણી જ બહેનો ને શીરો નથી બનાવતા આવડતો અથવા  મારાથી સારો શીરો નથી બનતો તેમ તેઓ  ફરિયાદ કરતાં હોય છે.  મોટે ભાગે શીરો કોઈ શુભ પ્રસંગે કે કે તેહવાર દરમ્યાન બનાવતા હોઈએ છીએ, અને ખાસ તો સત્યનારાયણ ભગવાનની કથા દરમ્યાન શીરા નું માહત્મ્ય / અગત્યતા વધુ આપણામાં જણાય છે.  સત્યનારાયણ ની કથા દરમ્યાન સામગ્રી તરીકે ભોગમાં ભગવાનને આપણે શીરો ધરતા હોઈએ છીએ અને પ્રસાદ સ્વરૂપે આપણે ભાવિકજનો ને આપતા હોઈએ છીએ.

આજે અમો, ‘દાદીમા ની પોટલી’ પરના એક નવા સાથીદાર શ્રી  કનૈયાભાઈ નો ટૂંકો પરિચય આપને અહીં કરાવીશું.

શ્રી કનૈયાભાઈ પરીખ મૂળ મુંબઈમાં જન્મ તેમજ અભ્યાસ પણ મુંબઈ જ પૂર્ણ  કરેલ હોવા છતાં તેમનું કર્મ કોટન અને યાર્નના વેપાર માટે તેને કોઇમ્બતુર લઇ ગયેલ છે અને તેઓ ત્યાં હાલ રહે છે. યુવાનીમાં અભ્યાસ દરમ્યાન એન.સી.સી. કેડેટ  માંથી મેજર ની પદવી તેમણે પ્રાપ્ત  કરેલ. કોઇમ્બતુરમાં   પોતાની કાર્યવાહી  દરમ્યાન તેઓ  કોટન અને યાર્ન  એસોસિયેશન / ચેમ્બરના મેમ્બર તરીકે પણ તેઓ રહી ચુકેલા છે.તેઓનો  શોખ, મુસાફરી કરવી તેમજ રસોઈ  બનાવવી અને ખાસ  અલગ અલગ પ્રકારના  વ્યંજન ની શોધ કરી અને તે બનાવવા. ૨૦૦૩ ની સાલમાં પારંપારિક રસોઈમાં તેઓએ  INTACH દ્વારા આયોજિત રસોઈ  સ્પર્ધામાં ભાગ લઇ અને “Paakanipunashri” નું ટાઈટલ/ ખિતાબ મેળવેલ. તેઓ રોટરી કલબ જેવી સામજિક ઇન્ટરનેશનલ  સંસ્થા સાથે ૨૦૦૫ થી જોડાયેલા છે. અને સંસ્થાની અનેક પ્રવૃતિમાં સક્રિય  છે અને ૨૦૧૧ -૧૨ માં રોટરી પ્રમુખ પદ,પણ તેઓએ શોભાવેલ  છે. તેઓ  ના દેખાતા રમૂજ સ્વભાવ/ ચહેરા પાછળ એક ખૂબજ સમજદાર-ગંભીર  અને જવાબદારી ભરેલ વ્યક્તિત્વ છૂપાયેલું છે.

કનૈયાભાઈ કે  જેમણે આ શીરા ની રેસિપી ‘દાદીમા ની પોટલી’ પર મોકલી છે, તે માટે અમો શ્રીકનૈયાલાલ પરીખ – (કોઇમ્બતુર) ના અંતરપૂર્વક્થી આભારી છીએ. ભવિષ્યમાં પણ તેમના તરફથી આપણને નવી નવી રસોઈની રેસિપી જાણવા મળે અને તેમના પાકશાસ્ત્રના અનુભવી જ્ઞાનનો લાભ મળે તેવી અપેક્ષા રાખીએ છીએ…

આપને આ રેસિપી પસંદ આવી હોય તો જરૂર ઘરે એક વખત શીરો બનાવી અને માણશો. આપના અનુભવ બ્લોગ પોસ્ટ પર આવી અને કોમેન્ટ્સ બોક્ષ દ્વારા અમોને શેર કરશો… આપના પ્રતિભાવ સદા અમોને આવકાર્ય રહેશે…

મિઠાઈ કોને પસંદ ના હોય ? તમો મિઠાઈ પસંદ કરતાં હો તો આજે એક સ્વાદિષ્ટ અને પૌષ્ટિક વ્યંજન  .. ‘ શીરો’ (કેશરી)  કેમ બનાવવો તેની રેસીપી જાણીશું અને માણીશું.

શીરા અને પૂરીને ગુજરાતી પારંપારિક અને ખાસ ભોજન ની ડીશ કહી શકાય.  ગુજરાત માં  જેને આપણે શીરા તરીકે ઓળખીએ છીએ તે દક્ષિણ ભારતમાં કેશરી તરીકે ઓળખાઈ  છે.  ખાસ કરીને શીરો બનાવવા માટે  રવો (સુજી), દૂધ, ખાંડ  અને ઘી નો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. તો ચાલો આપણે આજે ‘શીરા’ ની રેસિપી ગુજરાતી તેમજ મૂળ અંગ્રેજીમાં જે અમોને પ્રાપ્ત થયેલ છે તે બંને રેસિપી જાણીએ ..

 

શીરો :


સામગ્રી :


૧ કપ રવો (સુજી)

૧ કપ  ખાંડ

૨-૧/૨ – કપ દૂધ

૩ ટે.સ્પૂન  ઘી

થોડી પાંખડી કેશર

૧ ટે.સ્પૂન એલચી પાઉડર

સૂકો મેવો.: બદામ, પિસ્તા, કાજુ  (જીણા સમારી લેવા)

 

રીત :


૧]  એક નાની પ્યાલી કે વાટકામાં થોડું દૂધ નવશેકું ગરમ કરી તેમાં કેશરની પાંખડીઓ પલાળી અને તે  અલગ રાખવી.

૨]  એક કડાઈમાં ઘી મૂકી અને તેને મધ્યમ તાપે ગરમ કરવા મૂકવું. ઘી વિજળી / પીગળી જાય એટલે

૩]  રવો તેમાં ઉમેરવો અને તેને મધ્યમ તાપે ચમચાની મદદથી સતત  હલાવતાં જવું અને શેકવો અને તેનો કલર ગોલ્ડન બ્રાઉન થવો જરૂરી.

૪] ત્યારબાદ ખાંડ  ઉંમેરો અને મિક્સ કરો.

૫]  ગરમ  દૂધ તેમાં ઉમેરી અને મિક્સ કરવું. ફરી ચમચાની મદદ વડે રવો અને દૂધ સતત મિક્સ કરવા અને દૂધ  મિક્સ થઇ જતાં ઘી  સાઈડની કિનારી પર અલગથી છૂટું  પડી  દેખાવા લાગશે.

૬]  કેશર, કાજુ, બદામ, પીસ્તા તેમજ એલચીનો પાઉડર ઉમેરો અને તેને મિક્સ કરો.

 

બસ, શીરો તૈયાર  છે. શીરા ને ગરમ ગરમ પીરસવો અને ખાવાના ઉપયોગમાં લેવો.

 

SHIRA :


IF YOU HAVE SWEET TOOTH HERE’S A FEAST AND HEALTHY SWEET

CALLED SHIRA. ( KESRI ) A TRADITIONAL SWEETDISH FROM  GUJARAT.

IN SOUTHINDIA WE CALL THIS DISH AS KESRI. IT IS AN OFFERRING TO LORD SATYANARAYAN & DISTRIBUTED AS PRASAD TO DEVOTEES.

SHIRA & PURI COMBINATION IS CONSIDERED AS ONE OF THE BEST FEAST IN GUJARAT.

THIS NUTRITUOUS VERSION OF TRADITIONAL RECEIPE OF SHIRA OF RAWA ( SUJI ) , MILK, SUGAR & GHEE IS SURE TO APPEASE YOUR CRAVING. GHEE IS ONE INDGREDIENT WHICH MAKES OUR INDIAN CUISINE STAND OUT FROM THE CUISINES OF OTHER COUNTRIES.

THE RESULTS CERTAINLY WARRANT THE EFFORT INVOLVED AND THE DAINTY SWEETMEATS WILL DELIGHT YOUR FAMILY & GUESTS.

 

INDGREDIENTS:


1 CUP RAWA ( SUJI )

2 ½  CUP MILK

1 CUP SUGAR

3 TBSP. GHEE

A FEW STRANDS OF SAFFRON

1 TSP CARDAMON POWDER

DRYFRUTS – ALMOND, PISTA & CASHEWNUTS CUT INTO TINY PIECES

 

METHOD:


1.    IN A SMALL BOWL, SOAK THE SAFFRON IN A LITTLE WARM MILK & KEEP ASIDE.

2.    HEAT A MEDIUM SIZE KADAI, PUT GHEE & LET IT MELT.

3.    ADD RAWA AND COOK OVER A MEDIUM FLAME TILL IT IS GOLDEN BROWN WHILE STIRRING          CONTINUOUSLY.

4.    NEXT ADD SUGAR AND MIX WELL.

5.    ADD HOT MILK AND STIR WELL UNTIL THE MILK MIXES WELL WITH THE RAVA AND GHEE             LEAVES THE SIDE.

6.    ADD SAFFRON, DRY FRUTS & CARDAMON POWDER AND MIX WELL.

SERVE WARM.

 

સાભાર : કનૈયાલાલ પરીખ (કોઇમ્બતુર)

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net

પાણીપૂરી …

પાણીપૂરી ..

(૧૦-૧૨ વ્યક્તિઓ માટે)



પાણી પૂરીનો આત્મા એનું પાણી જ છે.  પૂરી, મગ, ચણા, બુંદી, બટાટા, મીઠી ચટણી એ બધું જ સામાન્ય છે.  પૂરી જાતે બનાવવી અથવા તૈયાર લઇ લેવી.  પૂરી જાતે બનાવવા નીચે આપેલ લીંક પર ક્લિક કરશો. આપણી આ જ સાઈટ પર તે પોસ્ટ જાણવા મળશે.


પાણીપુરી ( ગોલગપા ) …

પાણી બનાવવાનું શરૂ કરીએ તે પહેલાં થોડીક અગત્યની વાત.


પાણી પૂરી માટેનું પાણી ઠંડું હોય તે સારૂ છે.  પણ ચિલ્ડ નહિ માત્ર કોલ્ડ જોઈએ.  મીઠી ચટણી,ખજૂરની, ગોળ, આંબલી અને જીરૂ (ધાણા જીરૂ નહિ)  લાલ મરચું તથા નમક નાખીને બનાવવાની. આમાં એકપણ વધારાની ચીજ ન જોઈએ અને કોઈની બાદબાકી પણ નહી. કરવાની.

મગ અને ચણાને રાતભર પલાળીને રાખી મુકવાના.  પછી બાફ્વાના.  માગ માટે પ્રેશર કૂકર ન વાપરો તો સારૂ.  મગ, બટેટા અને ચણા ને સહેજ મસાલેદાર બનાવવા નામક, લાલ મિર્ચ, અને થોડું સંચળ તથા જીરૂ ઉપર છાંટવા.

 

સામગ્રી :


૧ કિલો ફૂદીનો  (ચૂંટાયા પહેલાનું વજન)

૨૫૦ ગ્રામ લીલી કોથમીર (ડાળખી સહિતનું વજન)

૫૦ ગ્રામ લીલા મરચાં

૧ મોટી કટોરી (વાટકી) ગોળ

૫૦ મી.લી.  આંબલીનો પલ્પ

૮ ટી.સ્પૂન સંચળ (નાની ચમચી)

૩-૧/૨ ટી. સ્પૂન સિંધવ

૧ ટી.સ્પૂન ચીલી ફ્લેક્સ

૧/૪ ટી. સ્પૂન હિંગ

૫-૧/૪  (સવા પાંચ) લીટર પાણી

૧-૧/૨ ટી. સ્પૂન સૂંઠ

 

રીત :


ફૂદીનો ચૂંટીને બે વાર પાણીમાં ધોઈ નાખવો.  ત્યારબાદ ૧-૧/૨ (દોઢ) લીટર પાણી લઇ મિક્સરમાં વાટીને એક તપેલામાં બાજુએ મૂકી દો.  એજ તપેલામાં વધુ દોઢ લીટર પાણી ઉંમેરો.  આમ ફૂદિનાનું પાણી કુલ ૩ લીટર થશે.

એજ રીતે કોથમીરનું પાણી ૧ લીટર બનાવો અને મરચાનું પાણી ૨૫૦ મી.લી. બનાવો.  મરચાં વાટતી વખતે ૧ નાની ચમચી નામક અને અડધું લીંબુ ઉમેરવું. જેથી તેના રંગ, સ્વાદ અને સુગંધ જળવાઈ રહે.

ખાસ ધ્યાન એ રાખવાનું કે આ સિવાય તમારે ક્યાંય નમક, લીંબુ કે સાકર, લીલાં મરચાનો પાઉડર વાપરવાનો નથી.  આ કામ સિંધવ, સંચળ તથા આંબલી, આમચૂર અને ગોળ તેમ જ લીલાં મરચાં, ચીલી ફ્લેક્સ પર છોડી દેવાનું છે.

 

સુજાવ : ફૂદિનાનું પાણી મોટી ગરણી દ્વારા ગાળી નાખવું.  ગરણીમાં રહેલો ફૂદીનો બહુ ઘસીને, નીચોવીને કે દબાવીને ગાળશો તો સ્વાદ કડવો (કડૂચો) થઈ જશે.

 

ફૂદીનાને હળવા હાથે થપથપાવીને ગાળવું.  તેમાં કોથમીર તથા મરચાનું પાણી ઉમેરવું.  આ થયું સવા ચાર લીટર પાણી.

હવે બીજા એક તપેલામાં ૧ લીટર પાણી લઇ એમાં ગોળ ને ઓગાળો.  ત્યારબાદ, આંબલીનો પલ્પ, મરી, જીરૂ, સિંધવ, સંચળ, ચીલી ફ્લેક્સ, હિંગ, સૂંઠ તથા આમચૂર નાંખી બરોબર મિક્સ કરો.  સરસ સુગંધ આવશે.

હવે આ એક લીટર પાણી ને પેલા સવા ચાર લીટર પાણી સાથે મિક્સ કરી દેવું.

 

આ પાણી ને ૬-૮ કલાક માટે રાખી મૂકવું.  પાણી તૈયાર છે, હવે તેને જમવાના ઉપયોગમાં કે પીરસવાના ઉપયોગમાં લઇ શકાય છે.


 

સુજાવ: પાણી પૂરીનું  પાણી ઠંડું કાર્યા બાદ તમે ખારી બુંદી પણ તેમાં નાંખી શકો છો. જે એક પ્રકારનો શણગાર / ગાર્નિશિંગ છે.

 

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net

એપલ એન ગ્રીન ચીલી સેન્ડવિચ …

એપલ એન ગ્રીન ચીલી સેન્ડવિચ  …
આજે  ફરી એક નવી રેસિપી ‘એપલ એન ગ્રીન ચીલી સેન્ડવિચ’ … સાથે પૂર્વિબેન આવ્યા છે.  ‘દાદીમા ની પોટલી’ પર આ રેસિપી મોકલવા બદલ અમો પૂર્વી  મલકાણ મોદી (યુ એસ એ ) ના  અંતરપૂર્વકથી આભારી છીએ.  પૂર્વિબેન હંમેશા આપ મિત્રો માટે કશુક નવું આપવાની હામભરીને  બેઠા છે અને તેમના સાથ -સહકાર અને મેહનત ના ફળસ્વરૂપ આપણે અનેક સારા લેખક મિત્રોને બ્લોગ પર લાવી શક્યા છે અને સારી પોસ્ટ માણી શક્યા છે. હજુ પણ નવા મિત્રોના સાથ તેઓ દ્વારા આપણે મેળવતાં રહીશું અને નવી નવી પોસ્ટ માણતા રહીશું…
બસ આપે એક જ કામ કરવાનું છે કે બ્લોગ પોસ્ટ માણ્યા બાદ આપના અમૂલ્ય પ્રતિભાવ/કોમેન્ટ્સ બ્લોગ પોસ્ટ પર મૂકવાનું ભૂલશો નહિ, તમારા પ્રતિભાવ અમોને સદા માર્ગદર્શકરૂપ બની રહે  છે સાથે સાથે  લેખક શ્રી ની કલમને પણ જરૂરી બળ પૂરૂ પાળે છે…


સૌને વિચારતા કરી મૂકે તેવી આ અનુપમ સ્વાદ વાળી સેન્ડવિચ તમારી ટી પાર્ટીનો સ્વાદ ન બને તો જ નવાઈ એપ્પલ એન ગ્રીન ચીલી સેન્ડવિચ
એપ્પલ એન ગ્રીન ચીલી સેન્ડવિચ …

 

સામગ્રી :
ગ્રીન ચીલી બારીક સમારેલી (થાઇ ચીલી અથવા લવિંગિયા મરચા)
એપ્પલ છાલ કાઢી બારીક સમારેલા
પેપર જેક ચીઝ ૨ ચમચા
દહીંનો મસ્કો (પાણી વગરનું દહીં)
કાંદા ૧ કપ બારીક સમારેલા
બ્રેડ સ્લાઇઝ
મરી
મીઠું સ્વાદ અનુસાર
માર્ગરિન ૧ ચમચો

રીત:

૧) સૌ પ્રથમ બારીક સમારેલી બધી જ સામગ્રી મિક્સ કરવી
૨) પેપરજેક ચિઝને ખમણી દહીંના મસ્કામાં મિક્સ કરવી
૩) મરી અને મીઠું ઉમેરી બરાબર મિક્સ કરવું
૪) ટોસ્ટર ઓવનમાં થોડું માર્ગરિન નાખી થોડું ગરમ કરવું
૫) બે બ્રેડની સ્લાઇઝ વચ્ચે આ મિશ્રણ મૂકી તેને ગરમ ટોસ્ટરમાં શેકવા મૂકવા
૬) શેકાયા બાદ બહાર કાઢી મસાલા ચા સાથે પીરસવા


આ સેન્ડવિચમાં એપ્પલ અને ગ્રીન ચીલી તથા દહીંના મસ્કા સાથે ચીઝ નો અવનવો સુમેળ છે વળી ટી પાર્ટીમાં આ નવતર સ્વાદ કોઈને ન ભાવે કે  ન પસંદ આવે  તેવું બને જ નહીં.   વળી પુરણ ની તમામ વસ્તુઓ તમને નવો સ્વાદ અને સુગંધ તો આપે જ છે પણ ખાનારા તમને પૂછશે કે શું તમે પનીરની સેન્ડવિચ બનાવી છે?
ત્યારે તેમને  શું જવાબ આપવો તે તમારે વિચારવાનું છે. …….



રસ પરિમલમાંથી
સાભાર : પૂર્વી મલકાણ મોદી (યુ એસ એ)
બ્લોગ લીંક:http://das.desais.net

વેજ ચાઉ મિન … (રેસિપી)

વેજ ચાઉ મિન … (Veg. Chow mein- (Indian style) (રેસિપી) …


આજે આપણે ભારતીય પદ્ધતિથી ચાઈનીસ ડીશ વેજ ચાઉ મિન’ ની  રેસિપી જાણીશું અને માણીશું. જો તમને આ રેસિપી પસંદ આવી હોય તો તમારા પ્રતિભાવ બ્લોગ પર ના કોમેન્ટ્સ બોક્ષમાં જરૂરથી મૂકશો, જે સદા અમોને નવી નવી રેસિપી મૂકવા માટે પ્રેરકબળ પૂરું પાળે છે. તમારી પસંદગી ની રેસિપી જાણવા માંગતા હોય તો કોમેન્ટ્સ બોક્ષમાં જરૂરથી જાણ કરશો., અમારી કોશિશ રેહશે કે તમારી પસંદગીની રેસિપી અમો બ્લોગ પર મૂકી શકીએ…


વેજિટેબલ ચાઉ મિન બાળકોને પ્રિય ડીશ છે, આને  આપણે સૌ પણ પસંદ કરીએ છીએ. તેમાં થોડા શાકભાજી ની માત્રા નો વધારો કરવામાં આવે તો તે સ્વાદિષ્ટ સાથે પૌષ્ટિક ડીશ બની જશે.  સાંજે સામાન્ય ભૂખ લાગી હોઈ ત્યારે વેજ.ચાઉ મિન બનાવવામાં આવે તો તેની મજા જ અલગ આવે છે.


સામગ્રી:


૨૦૦ ગ્રામ નૂડલ્સ ( એક પેક)

૧ નંગ ગાજર (બારીક લંબાઈમાં સમારવા)

૧ નંગ કેપ્સિકમ (શિમલા મિર્ચ) ગ્રીન ( જો તમે કલરફૂલ બનાવવા માંગતા હોય તો અલગ અલગ

કલરના લેવા અને  લંબાઈમાં સમારવા.)

૧ કપ કોબીચ (બારીક લંબાઈમાં સમારવી)

૨ ટે. સ્પૂન તેલ  અથવા માખણ

૧ ચમચી મીઠું સ્વાદ અનુસાર

૧/૪ ચમચી કાળામરી નો પાઉડર

૧ ઈંચ આદુનો ટુકડો  (બારીક છીણી લેવો)

૨ ચમચી ચિલી સોસ

૧ ચમચી સોયા સોસ (ડાર્ક)

૨ ચમચી સિરકો (વ્હાઈટ-સફેદ)

 

રીત:


નૂડલ્સ ને બે ભાગમાં તોડી  લેવા. એક વાસણમાં નૂડલ્સ પૂરા બુડે / ડૂબે એટલું પાણી લેવું અને તે ગેસ પર ગરમ કરવા મૂકવું. તેમાં એક નાની ચમચી મીઠું અને ૧ થી ૧-૧/૨ ચમચી તેલ નાંખી અને પાણી ને ઉકળવા દેવું.  ઉફાળો આવે એટલે તેમાં નૂડલ્સ ને ઉમેરવા અને ફરી ઉફાળો આવે ત્યાં સુધી ઉકાળવા દેવું.  ઉફાળો આવ્યા બાદ ૩-૪ મિનિટ સુધી પકવવા દેવું.  (સામન્ય કુલ સમય ૧૦ મિનિટ જેવો અંદાજે પાકતા લાગશે)  ત્યારબાદ તાપ બંધ કરી દેવો.

 

બાફેલા નૂડલ્સમાંથી વધારાનું પાણી કાઢી લેવા એક ચારણી/ ઝારી એક વાસણ પર ગોઠવી અને તેમાં કાઢી લેવું.  ત્યારબાદ તે નૂડલ્સને એક અલગ વાસણમાં કાઢી  અને તેમાં ઠંડું પાણી ઉમેરવું.   જેથી વધારાનો સ્ટાર્ચ તેમાંથી દૂર થઇ જશે.

 

એક કડાઈમાં તેલ  અથવા માખણ નાંખી અને ગેસ પર ગરમ કરવા મૂકવું.  જો તમે કાંદા પસંદ કરતાં હોઈ તો સૌ પ્રથમ એક કાંદાને બારીક સમારી અને તેમાં નાખવા અને તે આછા ગુલાબી કલરના થાય ત્યાં સુધી સાંતળવા/પકવવા.  ત્યારબાદ, સમારેલા ગાજર, કેપ્સિકમ (શિમલા મિર્ચ), બારીક સમારેલી કોબીચ  અને આદુ નાંખી અને ચમચાની મદદ વડે (બે) ૨ – મિનિટ સતત હલાવતા રેહવું.

 

હવે, અગાઉ ઠંડા પાણીમાં રાખેલ નૂડલ્સ ને ચારણી/ ઝારીમાં નાંખી અને વધારાનું પાણી કાઢી અને તે નૂડલ્સ ને કડાઈમાં નાંખવા અને તેમાં, મીઠું, સિરકો, ચીલી સોસ અને કાળામરીનો પાઉડર નાંખી અને બે ચમચાની મદદ વડે તેજ આગ પર ૨ થી ૩ મિનિટ સતત ચલાવતા રેહવું અને મિક્સ કરવું.

 

વેજ. ચાઉ મિન નૂડલ્સ તૈયાર છે.  ગરમા ગરમ નૂડલ્સ એક કાચના વાસણમાં કાઢી લેવા.  ત્યારબાદ, જેને  તીખું પસંદ હોય તેને ચટણી અથવા ચીલી સોસ સાથે પીરસવા અને જેને તીખાશ પસંદ ના હોઈ તેને ટામેટા કેચપ સાથે પીરસવા અને ખાવા. (બાળકોને ટામેટા કેચપ સાથે પીરસવા)

 

સ્પ્રીંગ ઓનિયન (લીલી ડૂંગળી/કાંદા) પસંદ હોય તો તેના લીલા પાન બારીક સમારીને ઉપર છાંટી અને ગાર્નિશ/શણગારી શકાય છે. જે ખૂબજ સુંદર લાગશે.

 

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net