આંસુ – પવિત્ર જલધારા …

આંસુ – પવિત્ર જલધારા …

 

 

 
tears
 

 

 

હેમલતાબેન, ઉંમર ૮૦ વર્ષ, બી.એ. એમ.એડ. ના અભ્યાસ બાદ શિક્ષિકા નો વ્યવસાય સ્વીકાર્યો અને (મુંબઈ) મેથ્સ અને સાઈન્સ સિવાયના લગભગ દરેક વિષયો શીખવતા. અનેક શાળાઓ વ્યવસાય દરમ્યાન બદલી અને શિક્ષિકા તરીકે સેવા આપ્યા બાદ, નિવૃત્તિનો સમય પસાર કરવા અને જીવનનો શેષ સમય વિતાવવા માથેરાનના પહાડોની તળેટીમાં આવેલ નેરલ માં Senior Citizen માટેની Dignity Lifestyle Township માં રેહવાનું પસંદ કર્યું. હાલ આ સુંદર, શાંત, નયનરમ્ય અને સગવડમય વાતાવરણમાં શેષ જીવન પસાર કરે છે. બચપણ થી વાંચવાનો અને લખવાનો શોખ તેમને રહ્યો હતો. ખૂબજ સીધું –સાદું અને સરળ જીવન વિતાવે છે, ખાસ કોઈ જીવનમાં મેળવવાની તમન્ના ધરાવતા નથી. બધાનો પ્રેમ અને સહકાર આજ સુધી મેળવ્યો છે અને જેમને જિંદગી પ્રત્યે કોઈ જ ફરિયાદ પણ નથી. આજે આ જૈફ ઉંમરે પણ જીવનને પર્વૃતિમય રાખી અને અગાઉ વાંચેલા – અનુભવેલા અને દિલમાં ઉભરાતા ભાવોને કાગળ પર શબ્દો દ્વારા કંડારવા કોશિશ કરે છે.

 

(આ અગાઉ આપણે હેમલતાબેન અને તેમના નાના બેન બંસરીબેન પારેખ ના  લેખ અહીં બ્લોગ પર માણેલ,

 

ચાલો ફરી આજે  એક વાર  હેમલતાબેન દ્વારા મોકલાવેલ પોસ્ટ ‘ આંસુ – પવિત્ર જલધારા … – ‘  ને અહીં જાણીએ અને લેખને માણીએ …

 

 

થોડા દિવસ પહેલાં એક સુંદર જૂની ફિલ્મ – “ધર્મ”  જોવાની તક મળી.  ફિલ્મનો નાયક એક વિદ્વાન કર્મકાંડી બ્રાહ્મણ, જેનો સમય ફક્ત શાસ્ત્રાભ્યાસ, પૂજાપાઠ અને વિદ્યા દાનમાં જ પસાર થતો હતો.  સમાજમાં તેનું સ્થાન એક પ્રકાંડ તેજસ્વી પંડિતના રૂપમાં હતું.  કર્મકાંડને કારણે વર્ણ અને વર્ગના ભેદ મક્કમતાથી માનતા હતા.  એક દિવસ એની એકની એક પુત્રી એક અનાથ બાળકને પોતાના ઘેર લઇ આવી.  પિતાના વિચારો જાણતી હતી તેથી તેણે એ બાળક બ્રાહ્મણ કૂળનો છે એવું જણાવ્યું.  પંડિતજીની ઈચ્છા વિરુદ્ધ મા-દીકરીએ બાળકની દેખરેખ રાખવા માંડી.  પંડિતજી પોતાને તે બાળકથી દૂર રાખતા.  એક દિવસ પંડિતજી પૂજા કરતાં હતા અને બાળકે જોરજોરથી રડવા માંડ્યું, બાળકના રુદનથી વિચલિત પંડિતજી પૂજા અધૂરી છોડી તે બાળકને બાળકને શાંત કરે છે.  ધીમે ધીમે પંડિતજીને પણ આ બાળક માટે લગાવ થવા માંડે છે અને તે બાળકને અપનાવી લે છે.  (આંસુની શક્તિ)  અત્યાર સુધી નામ વગરના બાળકને નામ મળ્યું કાર્તિકેય.

 

હવે કાર્તિકેય ખૂબ લાડ-પ્યાર મેળવે છે.  થોડો મોટો થાય છે.  ત્યાં આવે છે કાર્તિકેયની મુસ્લિમ મા, જેને કારણે બાળકને હિન્દુ-મુસ્લિમ હુલ્લડના ડરથી બાળકને પંડિતજીના આંગણામાં મૂકી દીધું હતું.  રડી – કકળીને તે પુત્ર મુસ્તફા –કાર્તિકેયને પંડિતજીને ત્યાંથી પોતાની સાથે લઇ જાય છે.  પંડિતજીની વિદ્વતાને કારણે બીજા ઈર્ષ્યાળુ બ્રાહ્મણો તેમને કંઈ આડુંઅવળું કહે તે પહેલા પંડિતજી પોતે જ પ્રાયશ્ચિત રૂપે વ્રત-ઉપવાસ –પૂજા – ઉપાસના વગેરે કરી પોતાનું સ્થાન જમાવી રાખે છે.  પણ કાર્તિકેયની યાદ તો તેમને વારે ઘડીએ સતાવે છે.  એવામાં શહેરમાં હુલ્લડ થાય છે અને કારણ હવે તેમની ધર્મની વ્યાખ્યા બદલાઈ ગઈ હતી.  આંખોમાં વહેતી અશ્રુધારા સાથે તે ધર્માંધ હિન્દુઓની એ ભીડને ધર્મનું સાચું સ્વરૂપ સમજાવે છે.  તેમાં તે સફળ થયા છે અને તેમની પાસે શસ્ત્ર – ત્યાગ કરાવે છે.

 

આ ફિલ્મ જોઈ આંસુની શક્તિનો પરિચય થયો.  ખરેખર આંસુ ઈશ્વરની દેન છે – અણમોલ.  આંસુ ફક્ત આંખોમાંથી નીકળતું પાણી નથી પણ મનનો અવાજ છે.  હૃદય-સાગરમાં જ્યારે ઉથલપાથલ થાય છે ત્યારે આંખોને કિનારેથી જે મોજા બહાર આવે છે તે આંસુ સમુદ્રના પાણીને જેમ તેમાં પણ ખારાશ હોય છે.

 

ખરેખર હૃદયમાંથી નીકળેલા આંસુ સૌથી સારા આંસુ છે.  હર્ષ અથવા શોકમાં નીકળેલા દરેક આંસુ કિંમતી છે.  મોટા-મોટા શસ્ત્રોથી પણ ન બનતી વાત આંસુના બે ટીપાથી બની જાય છે.  મા ના આંસુ, પત્નીના આંસુ, પ્રિયજનના આંસુ, બાળકના આંસુ, કન્યા વિદાય વખતે માતા-પિતાના આંસુ, અરે ભક્તના આંસુ પોતપોતાની ભાવનાઓ પ્રગટ કરવાનું માધ્યમ બની જાય છે.  સંવેદનશીલતાની નિશાની છે.

 

આંસુ એટલે તો કહેવાય છે કે આંસુ બહાર આવે છે ત્યારે મનનો તણાવ દૂર થાય છે.  મનનું હલકું થઇ જાય છે.  હાઈ બ્લડ પ્રેશર, ડીપ્રેશન દૂર થાય છે.  ઘણી વાર ઊંઘ પણ સારી આવી જાય છે અને વ્યક્તિ જાગે છે ત્યારે સ્ફૂર્તિમય હોય છે.  આંસુ શબ્દોની કસર દૂર કરે છે.  કોઈક વાર શબ્દોથી ન થતું કામ આંસુથી થાય છે.  પ્રસંગ આનંદનો હોય કે શોકનો, હરખના આંસુ હોય કે શોકના પણ એમાં ચમત્કાર સર્જવાની શક્તિ છે.  ખરેખર આંસુ પ્રકૃત્તિનો એક ચમત્કાર જ છે.  કદાચ તેથી જ વરસાદને “ઈશ્વરના આંસુ”  કહ્યા છે.  વૈજ્ઞાનિક સત્ય ભલે કંઈ જૂદું જ હોય પણ ખેડૂતોને મન તો વરસાદના બૂંદ એટલે ઈશ્વરની કરુણાનું પાણી.

 

આંસુ તો આંસુ જ છે.  ભલે પછી તે ગરીબના હોય કે અમીરના, સબળના હોય કે દુર્બળના, પુરુષના હોય કે સ્ત્રીના.  હા તે નકલી પણ હોય – મગરના આંસુ જેના વડે લોકો પોતાનો સ્વાર્થ સાધી લેતાં હોય છે.  પ્રાયશ્ચિતના આંસુમાં પણ મહાન શક્તિ હોય છે.

 

કવિ કલાપીએ કહ્યું છે ને …
 

 
tears.1
 

 

“હા,પસ્તાવો વિપુલ ઝરણું સ્વર્ગથી ઉતર્યું

જેમાં ડૂબકી મારી પાપી પણ પુણ્યશાળી થાય ||

 

કેટલું સહેલું હોય છે દર્દથી ઉમટેલા તે આંસુઓને સહન કરવાનું જયારે તેમાં કોઈ ભાગ પડાવે છે?  જીવનની સાર્થકતા આવી સહ-અનુભૂતિમાં વર્તાય છે.  કબર કે સમાધિ પર અંખોમાંથી ટપકેલા બે બુંદ આંસુ પણ આપોઆપ પૂર્ણ શ્રધ્ધાંજલિ બની જાય છે.

 

 

– હેમલતા પારેખ

 

 

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net
email: [email protected]

 

 

‘દાદીમા ની પોટલી’ પર મોકલવામાં આવેલ આજની પોસ્ટ બદલ અમો હેમલતાબેનનાં અંતરપૂર્વકથી આભારી છીએ.

 

આજ ની પોસ્ટ પસંદ આવી હોય તો  આપના અમૂલ્ય પ્રતિભાવ પોસ્ટ સાથેના કોમેન્ટ્સ બોક્ષમાં મૂકશો., જે લેખિકાની કલમ ને બળ પૂરે છે અને અમોને પ્રેરણાદાયી અને માર્ગદર્શક બની રહે છે. .

 

 

You can  contact /follow us on :

twitter a/c : @dadimanipotli

 

facebook at : dadimanipotli