સુવિચારોનું વૃંદાવન …(૧૫) …

સુવિચારોનું વૃંદાવન … (૧૫) …

 

 

suvichar

 

 

નૈતિક મહત્વની સૂક્તિઓ …

 

  • પોતાના ઘરમાં મેલાં કપડાંનો ગાંસડો ધોબી રાખે છે પણ, એ કપડાં ધોવાતાં એનો ઓરડો ખાલી થઇ જાય છે.  પોતાના મૌલિક ચિંતન વગરનો મનુષ્ય આ ધોબી જેવો છે.  તમારા ચિંતાનોમાં ધોબી ન બનો.

 

  • બીજા જેમ કરે તેમ, પણ તમે જેમ ઇચ્છતા હો તેમ કરો.

 

  • ભીખ માગીને મનુષ્ય નાનો થાય છે.  બલિ પાસે માગવા જતી વેળાએ ભગવાનને પણ વામનરૂપ લેવું પડ્યું હતું.  આનાથી આપણે સમજવાનું કે, કોઈની પાસે કંઈ માગીએ ત્યારે આપણે આપણી જાતને હલકી પાડીએ છીએ.

 

  • માનવી માટે સ્તુતિ કરવી કે નિંદા કરવી સરળ છે; માટે તમારે વિશે બીજાઓ શું કહે છે એની દરકાર નહીં કરો.

 

  • શાંતિ અને સદ્દગુણનું જીવન હોય તો, લોકોની સ્તુતિનિંદા બેઉની ઉપેક્ષા કરો.

 

  • જેણે મૂળા ખાધા હોય તેને મૂળાની ગંધવાળા ઓડકારો આવે, કાકડી ખાનારને કાકડીના એ જ રીતે, કેટલીક વાર, જે હૈયે હોય તે જ હોઠે આવે છે.

 

  • મનુષ્ય જેવા વર્તુળમાં રહેતો હોય તેવા સંસ્કાર તેનામાં જન્મે; અને, માણસના જેવા સંસ્કાર હોય તેવી મિત્રમંડળી એ શોધે.

 

  • કેટલાકનો સ્વભાવ સર્પના જેવો હોય છે; એ ક્યારે કરડે તે કહી ન શકાય.  એના ઝેરનો પ્રતિકાર કરવા માટે તમારે ખૂબ પરિશ્રમ કરવો પડે.  નહીં તો, તમે વેર વાળવા જેટલા ગુસ્સે થઇ જાઓ.

 

  • ક્રોધ તરસની નિશાની છે.  ક્રોધમાં મનુષ્ય બધો વિવેક ગુમાવી બેસે છે.  હનુમાને લંકાને આગ લગાડી પણ, એ વખતે એને ભાન ન રહ્યું કે, સીતા રહેતાં હતાં ત્યાં પણ એ આગ ફેલાશે.

 

  • જૂની કહેવત છે કે, ‘ગુરુઓ તો સેંકડો ને હજારો મળશે પણ, ચેલો એલ નહીં મળે.’  એનો અર્થ એ કે, સારી સલાહ આપી શકે એવા ઘણા છે પણ, એનો અમલ કરનારા ઓછા છે.

 

–     શ્રી રામકૃષ્ણદેવ

 

 

–     (રા.જ.૧૦-૨૦૦૨(૨૭)૨૮૯)

 

 

 

  • ઈશ્વરને પામવા ઇચ્છનારે કે, ભક્તિ સાધના કરનારે કામકાંચનની જાળથી જાતને બચાવવી જોઈએ.  નહીં તો તેઓ કડી પૂર્ણતા પ્રાપ્ત નહીં કરી શકે.

 

  • નિત્યાનંદે શ્રીચૈતન્યને પૂછ્યું : ‘લોકોને પ્રેમભક્તિની આટલી વાત હું કરું છું છતાં કેમ એની અસર નથી થતી ?’  શ્રી ચૈતન્યએ કહ્યું : ‘કારણ, સ્ત્રીસંગને કારણે એ લોકો ઉચ્ચજ્ઞાન ગ્રહણ કરી શકે નહીં સાંભળો, ભાઈ નિત્યાનંદ, સંસારી બુદ્ધિવાળાની મુક્તિ નથી.’

 

  • ત્રાજવાની દાંડી સીધી રેહવાને બદલે એક કોર ક્યારે નામે ?  એક પલ્લું બીજાના કરતાં વધારે ભારે હોય ત્યારે.  એ જ રીતે માનવીના મન પર કામિની – કાંચનનો બોજ આવે તો, એ સમતુલા ગુમાવી બેસે અને ઈશ્વરથી દૂર ચાલી જાય.

 

  • પાણીના ઘડાના તળિયામાં નાનું છિદ્ર હોય તો, બધું પાણી વહી જવાનું.  એ જ રીતે સાધકમાં વિષયાસક્તિનો નાનો અંશ પણ હોય તો, એના બધા યત્નો નકામા જવાના.

 

  • વાસનાવૃત્તિ ઉપર સંપૂર્ણ કાબુ મેળવવા કોશિશ કરો.  આમ કરવામાં સફળતા સાંપડે તો, એની ભીતરની મેઘા નામની એક સૂક્ષ્મ નાડી વિકાસ પામે છે.  એનું કાર્ય નિમ્નગામી શક્તિને ઊર્ધ્વગામી બનાવવાનું છે.  આ મેઘા નાડીના વિકાસ પછી જ ઊર્ધ્વતર પરમાત્માનું જ્ઞાન પ્રાપ્ત થાય છે.

 

  • ઇન્દ્રિય વિષયોથી મન મુક્ત થાય છે ત્યારે એ ઈશ્વર ભણી વળે છે ને એના પર ચોંટી રહે છે.  બુદ્ધ આત્મા આ રીતે મુક્ત થાય છે.  ઈશ્વરથી દૂર લઇ જતા પંથે જનાર આત્મા બંધનમાં ફસાય છે.

 

–     શ્રી રામકૃષ્ણ પરમહંસ 

 

 

(રા.જ.૧૦-૨૦૦૨(૧૭)૨૭૯)

 

 

  • હે ભારત ! સૌનાં શરીરમાં રહેલો આત્મા અવધ્ય છે; તેથી કોઈ પણ પ્રાણી માટે શોક કરવાનું તારા માટે યોગ્ય નથી.

 

  • જેનાથી આ જગત વ્યાપ્ત છે તેને તું નાશરહિત જાણ.  એ અવિનાશીનો વિનાશ કરવા કોઈ સમર્થ નથી.

 

  • જે આ આત્માને મારવાવાળો માને છે અને જે તેને મરેલો માને છે, એ બંને સાચા નથી.  આ આત્મા ન તો મારે છે કે ન તો મારી શકાય છે.

 

  • આત્મા ક્યારે ય જન્મ લેતો નથી કે મરતો નથી, કે નથી તો અસ્તિત્વ ધારણ કરીને અસ્તિત્વહીન થવાવાળો.  એ તો અજન્મા, નિત્ય, શાશ્વત, અને પુરાતન છે.  શરીરનો નાશ થવા છતાં એનો નાશ થતો નથી.

 

 

(રા.જ.૧૦-૨૦૦૨(૧૨)૨૭૪)

 

 

(શ્રી કૃષ્ણની વાણી –પૃ.૧૦)

 

બ્લોગ લીંક : http://das.desais.net
email : [email protected]

 

 

બ્લોગ પોસ્ટ પર મૂકેલ આપના પ્રતિભાબ, બ્લોગ પર આવકાર્ય છે.