કેવી રીતે હૃદયને સ્વસ્થ રાખશો ? ….

કેવી રીતે હૃદયને સ્વસ્થ રાખશો ? ….
વિધીબેન  એન. દવે… (ડાયેટીશ્યન, ન્યુટ્રીસ્નાલીસ્ટ)

 

 

 

આજે આપણે ફરી … “દાદીમાનું ડાયેટ કોર્નર” પર આહાર નિષ્ણાંત.. વિધી એન. દવે (B.Sc (F & N) PGDCA, M.Sc. (DFSM) Conti.) ડાયેટીશ્યન, ન્યુટ્રીસ્નાલીસ્ટ દ્વારા ‘તમારું સ્વાસ્થય અને રોજનો ખોરાક’ …અંગે જરૂરી પ્રાથમિક માહિતી મેળવીશું.

 

વિધીબેન દ્વારા હંમેશા એક અલગ જ માહિતી ભરેલ પોસ્ટ ‘દાદીમા ની પોટલી’ ના વાંચક વર્ગ માટે મોકલવામાં આવે છે., જેનો સંબંધ કોઈને કોઈએ રીતે ડાયેટ સાથે સંકળાયેલ હોય છે. ‘દાદીમા ની પોટલી’ પર ..‘ડાયેટ ફોર ફેમીલી … ‘ શીર્ષક હેઠળ ‘કેવી રીતે હૃદયને સ્વસ્થ રાખશો ? ….’ તે અંગેની જાણકારી -તેમજ માર્ગદર્શન .. વિધિબેન દવે દ્વારા આપણે સમયાંતરે નિમિત મેળવતા રહીએ છીએ. આજની પોસ્ટ ‘દાદીમા ની પોટલી’ પર મોકલવા બદલ અમો વિધીબેન ના અંતરપૂર્વકથી આભારી છીએ.

 

સ્વસ્થ હૃદય સારા જીન્સ ની નિશાની છે. રોજ બરોજ ની કસરત, પોષણકીય રસોઈ તેમજ તણાવ ને કેમ કેમ દૂર રાખવો (કરવો) તે સ્વસ્થ હરદય પર ટકેલું છે.

તો અહીં થોડી હૃદય સ્વસ્થ રાખવાની ખોરાકીય ઈલાજ છે.

 

શરીરના વજનને જાળવવું:
પોતાનો ડાયેટ પ્લાન ડાયેટિશ્યન પાસેથી બનાવડાવો, જે આપના ખોરાક લેવાની આદત તેમજ તમારી લાઈફસ્ટાઈલ ને ધ્યાનમાં રાખીને તમારી માટે પોષણકીય ખોરાકનું પ્લાન કરી આપે.
 
ગળ્યા ખોરાક ને પ્રમાણસર ગ્રહણ કરો :
 
Desserts , ગળ્યા (મીઠાં) ખોરાક તેમજ પીણાં (ફળોના જ્યુસ વિગેરે …) તેમજ ગળ્યા નાસ્તા વધુ કેલેરી પ્રોવાઈડ કરે છે. જે ફેટ તેમજ ખાંડમાંથી ઉત્પન થાય છે. ફેટ Arteries ને બ્લોક (કોટ) કરે છે. તેમજ વજન વધારે છે. આ ઉપરાંત, નમકનો (સોલ્ટ) ઉપયોગ પણ અસર કરે છે.
 
ટોટલ કોલેસ્ટ્રોલ અને સેચ્યુરેટેડ ફેટને કંટ્રોલમાં રાખવું :
 
ડેરી અને એનિમલ પ્રોડક્ટ, જેવી કે – બટર, ચીઝ, ફેટવાળું દૂધ, રેડ મીટ, ઓરેન્જ મીટ કે જેમાંથી કોલેસ્ટ્રોલનું પ્રમાણ વધે છે, માછલી ને બાદ કરતા. કારણ કે માછલીમાં રહેલ કોડલીવર ઓઈલ (તેલ) હૃદય માટે ખુબ સારૂ છે. વેજીટેબલ ઘી તેમજ સફેદ મીટ હૃદય માટે સારૂ છે.
 
 એક્ટિવ બનવું :
સારા કોલેસ્ટ્રોલનું પ્રમાણ વધારવું (HDL), ફીઝીકલ એક્ટીવીટી વધારવી (કસરત કરવી, ચાલવું, યોગા વિગેરે), સ્મોકિંગ તેમજ આલ્કોહલ બંધ કરવા તેમજ વધારે વજન હોય તો ઘટાડવું.
 ખાસ કરી OMEGA 3 FATTY ACIDS હૃદય માટે સારૂ છે.જે લોહીમાં ટ્રાઇગ્લિસરાઇડ્સ(ચરબીનો એક પ્રકાર)ને ઓછું કરે છે. હૃદયમાં સોજો અને લોહી જામ થવું વગેરેને ઓછું કરવામાં આ મદદ કરે છે. અને માછલી જેવી કે, Mackerel, Salman, Tuna and Sardine માં છે.(સેલ્મોન, ઝીંગા, ટ્યુના, ટ્રાઉટ, હેરિંગ વગેરે પ્રકારની દરિયાઇ માછલીઓ તમારા હૃદય માટે સારી સાબિત થઇ શકે છે). અલબત, તળેલી માછલીનું સેવન ન કરવું. તે ઉપરાંત સોયાબીન, અળસીના બી (Flax Seed) અને કનોલા તેલ માં પણ મળે છે.
 
લીલા શાકભાજી : શાકભાજીમાં ફોલેટનું પ્રમાણ વધુ જોવા મળી છે જે હોમોસીસ્ટેનના જોખમને ઓછું કરે છે. શાકભાજી જેવા કે પાલક, સલાડ, ફ્લાવર વગેરેને તમારા રોજના ભોજનમાં સામેલ કરો. ટામેટામાં લાઇકોપીન રહેલું છે જે હૃદયરોગનો હુમલો થવાની સંભાવનાને પણ ઓછી કરી દે છે. માટે તેનું સેવન પણ તમને સ્વસ્થ રહેવામાં મદદરૂપ બનશે.
 
ઉચ્ચ ફાઇબર :આખા અનાજમાં ફાઇબરનું પ્રમાણ મોટી માત્રામાં હોય છે જે ખાવાથી ચરબીમાં ઘટાડો થાય છે. તેમાં ખનીજ, વિટામિન જેવા પદાર્થો જોવા મળે છે જે હૃદયને સ્વસ્થ રાખે છે. ભોજનમાં રોટલી, મસૂર, વટાણા, બ્રાઉન રાઇસ, જવ વગેરેનો સમાવેશ કરો.
 
બદામ :બદામમાં મોનો, પોલીઅનસેચ્યુરેટેડ, પોલીન્યુટ્રેન્ટ્સ જેવા ફેટ હોય છે જે હૃદય માટે સ્વસ્થ ખાદ્ય પદાર્થ સાબિત થઇ શકે છે. તે ખરાબ કોલેસ્ટ્રોલને ઓછું કરે છે અને વિટામિન અને ફાઇબર પૂરું પાડીને હૃદયને સ્વસ્થ રાખે છે.
 
જરૂરી ટીપ્સ :
 
• દિવસ દરમ્યાન ૩ ફક્ત ચમચી જ તેલ તેમજ ૨ ચમચી ઘી વાપરવું.
• દર બે (૨) કલાકે પ્રવાહી ખોરાક, સૂપ, સલાડ, જ્યુસ વિગેરે લેવાનો આગ્રહ રાખવો.
• લસણ અખરોટ વધુ લેવા.
• ડ્રાયફ્રૂટ, ફરસાણ ના ખાવા.
• દર મહીને તેલ બદલતા રહેવું.

 

– વિધી એન. દવે

સિનિયર ડાયેટીશ્યન

ઝાઈડ્સ હોસ્પિટલ

આણંદ (ગુજરાત)

Zydus Hospital & Health Care Research Pvt. Ltd. (Anand-Gujarat) 

 

બ્લોગ લીંક: http://das.desais.net

email: [email protected]

 

‘દાદીમાનું ડાયેટ કોર્નર’ પર મૂકેલ આજની પોસ્ટ જો તમોને પસંદ આવી હોય તો આપના પ્રતિભાવ બ્લોગ પોસ્ટ પરના કોમેન્ટ બોક્ષમાં મૂકશો, જે સદા અમોને માર્ગદર્શક બની રહે છે અને લેખિકા ની કલમને પ્રેરકબળ પૂરું પાળે છે.

‘ડાયેટ કે ડાયેટિંગ’ ના સંદર્ભમાં આપના જીવનમાં ઉદ્ભવતા કોઈપણ પ્રશ્નો માટે …. (આટલું જરૂર કરશો)

સ્વાસ્થય અંગેની કોઈ પણ સમસ્યા આપને હોય તો આપની સમસ્યા જરૂર કોમેન્ટ્સ બોક્ષ દ્વારા અથવા અમારા ઈ મેઈલ દ્વારા [email protected] અથવા વિધીબેનને દવે ના ઈમેઈલ આઈડી [email protected] પર લખીને જણાવશો.. વિધીબેન દ્વારા તમોને જવાબ આપવા ની કોશિશ કરવામાં આવશે અથવા તેમની પાસેથી જવાબ મેળવી અમો તમારા ઈ મેઈલ આઈડી પર મોકલી આપવા કોશિશ કરીશું. … આભાર ! ‘દાદીમા ની પોટલી’.

 

અન્ય પૂરક માહિતી ...(જરા અજમાવી જુઓ) …

દાદીમા નાં સરળ ઘરગથ્થુ ઉપાયો :

 

મદસ્વી (જાડાપણું) :
• એક પાકા લીંબુના રસમાં મધ મેળવીને ચાટવાથી મદ્સ્વી પણું ઘટે છે.
• પાકા લીંબુનો રસ (૨-૧/૨) અઢી તોલા તથા મધ લઇ, વીસ તોલા સહેજ ગરમ પાણીમાં મેળવી જમ્યા બાદ તરત પીવાથી એક થી બે માસ માં મદ્સ્વી પણું ઘટવા લાગે છે.
• તુલસીના પાનને દહીં કે છાશમાં ખાવાથી વજન ઘટે છે. શરીરમાંથી ચરબી ઓછી થાય છે, અને શરીર સપ્રમાણ બને છે.
• સહેજ ગરમ પાણીમાં મધ મેળવી સવારે નરણે (ભૂખ્યા પેટે) પીવાથી ચરબી ઉતરે છે. પ્રમાણમાં વધુ જાડી વ્યક્તિ પણ આ પ્રયોગથી ઓગળી જાય છે.
• લસણ પીસીને દૂધમાં પીવાથી લોહીના દબાણ, બ્લડપ્રેશરમાં ખુબ ફાયદો થાય છે. લસણ બ્લડ પ્રેશરની રામબાણ દવા છે.
• બે ચમચી મધમાં એક ચમચી લીંબુનો રસ મેળવી સવાર-સાંજ પીવાથી હૃદય-રોગમાં ફાયદો થાય છે.
• એલચી દાણા અને પીપરી મૂળ સરખે ભાગે લઇ ઘી સાથે રોજ ખાવાથી હૃદય રોગમાં ફાયદો થાય છે.
• આદૂનો રસ અને પાણી સરખે ભાગે મેળવીને પીવાથી પણ હૃદય રોગમાં ફાયદો થાય છે.
• હૃદય રોગીએ ગાજરનો રસ નિયમિત પીવો જોઈએ, તેનાથી હૃદય મજબૂત બને છે અને હૃદયની કાર્યશક્તિ વધે છે.
• હૃદયનો દુખાવો ઉપડે ત્યારે તાત્કાલિક ઉપાય તરીકે તુલસીના આઠ-દસ પાન અને બે-ત્રણ કાળા મરી ચાવી જવાથી, દુઃખાવો મટે છે અને જેની તત્કાલ અસર જણાય છે.
• છાતી, હૃદય કે પડખામાં દુઃખાવો થતો હોય તો ૧૦-૨૦ ગ્રામ તુલસીનો રસ ગરમ કરીને પીવો, પાનને વાટીને લેપ કરવાથી દુઃખાવો માટે છે.
 
નમ્ર વિનંતી :
વિલાયતી દવાઓના પ્રયોગ કરતા પહેલા, ઉપર દર્શાવેલ ઉપાય અજમાવવાથી દવાની આડઅસર ની શક્યતા ઘટી જાય છે. શરીરને શ્વાસની જરૂરત છે તેવી જ રીતે યોગ્ય શ્રમની પણ જરૂરત જણાય છે. પ્રવૃત્તિ એ પૂજા છે.
લગભગ બધી બીમારી પાચન અવ્યવસ્થાને કારણે થાય છે. તેને યોગ્ય કરવા સળંગ ૬-૮ કલાક નિંદ્રા, પરેજી-ઉપવાસ, એકટાણું, ત્યાજ્ય વિગેરે લાભદાયક પુરવાર થાય છે. દવા અને પરેજી પચાસ પચાસ ટકા ભાગ ભજવે છે.
 
સૌજન્ય : તંદુરસ્તી તમારા હાથમાં ….
 
ચેતવણી : કોઈપણ ઘરગથ્થુ ઉપાય અજમાવતા પહેલા પોતાની તાસીર તેમજ જે તે સમયે પોતાની શારીરિક પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં લઇ અને યોગ્ય અને નિષ્ણાંત ની (રાહબરી) દેખરેખ  હેઠળ તેમની સલાહને ધ્યાનમાં લઇ વધુ પ્રયોગ કરવા જરૂરી છે.

ફેશબુક દ્વારા બ્લોગ પોસ્ટ પર આપની કોમેન્ટ્સ અહીં મૂકવા વિનંતી છે.....

  • janak trivedi

    many many thanks use full article for a heart probleam

  • Prabhudas.Pokar

    Thanks and good wishes for providing more and more informations like this for common people .

    May God Bless You.

    Regards

    Nayan Gangar

  • Prabhudas.Pokar

    it is very usefull in life

  • YOGESH MALKAN

    This tips are very useful for everyone. Pass them to all atleast we all can do…

  • Chandrakant

    Thanks Vidhiben & priya saras jankari api che

  • Kanji Boghara

    this tips is very usefull in our life

  • ROHIT PATEL

    good guidence for keeping heart healthy….is the double filtered sing tel is harmfull than other oils ???..which is best oil for consumption is healthier…???

  • Harish Raval

    Very important useful guide line for avoid heart attack…

    very nice ,,,,,thnx sir

  • Ashok Patel

    thanks usefull for health

  • Mixita Atul Contractor

    Thanks…very usefull tips …

  • Naresh Patel

    Very use full artical

    Thanks

  • Suresh Bhagwanji Mirani

    Thanks , nice.

  • Bhupendra Patel

    Very informative guidence for Heart problem &regarding it’s diet..Thanks to Ashokbhai & Vidhiben..

  • purvi

    bahu sundar mahiti aapi vidhi bahen. khub khub aabhar.