પ્યાલો … (બોધકથા) …

૧.]  પ્યાલો …  (બોધકથા) …

 

 

glass

 

એક સાંજે ગુરૂજી પોતાના અનુયાયીઓ સમક્ષ હાથમાં એક પ્યાલો લઈ હાજર થયા.  બધા સમજી ગયા કે હમણાં સવાલ આવશે કે મારા હાથમાં રહેલો પ્યાલો અડધો ભરેલો છે કે અડધો ખાલી અને તેનો યોગ્ય જવાબ આપવા સૌ તૈયાર હતાં ત્યાં ગુરૂજીએ જુદો જ સવાલ પૂછયો.

 

ગુરૂજીએ કહયું કે મારા હાથમાં આ પ્યાલો ખાલી છે. જો હું તેને પાંચ મિનિટ પકડી રાખું તો શું થાય?

 

કોઈકે કહયું ખાસ કાંઈ નહી, બીજાએ કહયું આંગળીઓ દુખે.

 

ગુરૂજી હસ્યા અને કહયું જો હું પંદર મિનિટ પકડી રાખું તો? હવે વધુ જવાબ મળ્યા જેનો સૂર હતો કે આંગળા જકડાઈ જાય.

 

હવે પછીનો સવાલ હતો કે જો પ્યાલો અડધો કલાક સુધી પકડી રાખે તો શું થાય. થોડો સમય વિચાર કરી એક બે જણા બોલ્યા કે હાથ અકડાઈ જાય.

 

mun-mind

 

 

હવે વાત સમાપ્ત થઈ એમ સૌ માનતા હતાં ત્યાં એક ઓર સવાલ આવ્યો કે જો આ પ્યાલો એક કલાક પકડી રાખું તો ? હવે કોઈએ જવાબ નહી આપ્યો એટલે ગુરૂજી બોલ્યા લાગે છે કે જવાબ મારે જ આપવો પડશે. જો હું એક કલાક આ પ્યાલો પકડી રાખું તો મારો હાથ ખોટો પડી જાય. આગળ તેઓ બોલ્યા કે આવું આપણા મનનું છે. આપણે ખોટા વિચારો અને નફરતને જેટલા લાંબા સમય સુધી પકડી રાખશું તો આપણું મન પણ ખોટું થઈ જશે અને તેની અસર આપણા વાણી અને વર્તન પર થશે.  એટલે આવાં નકારાત્મક તત્વોને લાંબો સમય ન પકડી રાખતાં ફગાવી દેવાં એ જ સૌના માટે હિતાવહ છે.

 

 

 

૨.]  વચલો …

 

અનિકેત ત્રણ ભાઈઓમાં વચલો. સમજણો થયો ત્યારથી માતા–પિતાની શીખ મુજબ મોટાભાઈની આમન્યા રાખતો થયો હતો. પરંતુ નાનકાના આગમન પહેલાનું તેમનું વહાલ નાનકાના આવ્યા પછી તેના તરફ વળ્યું હતું. આમ બે ભાઈઓની વચ્ચે તે દબાયેલી માં ઉછર્યો હતો.

 

સારા–માઠા પ્રસંગે મોટાની સલાહ લેવાતી, જયારે તેને તો લેવાયેલા નિર્ણયોનું પાલન જ કરવાનું રહેતું. ઘણીવાર તેને થતું કે તેનો અભિપ્રાય પણ લેવાય, પણ તેમ કહેવાની તેની હિંમત ન હતી, કારણ કે નાનપણથી કહેલું કરવાની આદત પડી ગઈ હતી.

 

નાનકાના લગ્ન લેવાયા ત્યારે તેને હતું કે ગ્રહશાંતિની વિધિ તે અને તેની પત્ની મળીને કરે પણ તે કહેવાની હિંમત કરે તે પહેલા નિર્ણય લેવાઈ ગયો કે તે વિધિ મોટો જ કરશે.

 

અને પિતા મર્યા ત્યારે? તે પોતાના પિતાના અગ્નિસંસ્કાર કરવા માંગતો હતો કારણ તે તેના પિતાને બહુ ચાહતો હતો. પરંતુ વડીલોએ તેને ન કરવા દીધા કારણ વચલા પુત્રથી આ ન થઈ શકે તેમ જણાવાયું. કાં મોટો કરે કાં નાનકો. અંતે નાનકાએ આ કામ પાર પાડયું.

 

અનિકેત વિચારતોઃ શું વચલાની કોઈ કિંમત નથી ? તેની લાગણીઓની કોઈને દરકાર નથી ? સારા–માઠા પ્રસંગે આગળ પડતો ભાગ ભજવવાનું તેના ભાગ્યમાં નહી લખાયું હોય ?

 

પણ એક દિવસ ઉપરવાળાએ તે અરમાન પણ પૂરા કરી આપ્યા જયારે તેના દસ વરસના પુત્રના અગ્નિદાહનું કામ તેના હાથે નિર્માયુ !

 સાભાર:

નિરંજન મહેતા

 

સંપર્ક વિગત :

niranjan mehtaNiranjan Mehta
A/602, Ashoknagar(Old),
Vaziranaka, L.T. Road,
Borivali(West),
Mumbai-400091.
Tel. 28339258/9819018295

 

લેખકશ્રી નો પરિચય :

શ્રી નિરંજનભાઈને સાહિત્યનો શોખ નાનપણથી અને તેને કારણે ૧૯૬૮–૬૯માં બે વાર્તાઓ લખાઈ અને છપાઈ. પરંતુ ત્યાર બાદ નોકરી અને કૌટુંબિક જવાબદારીઓને કારણે સમય ન મળતા છેક ર૦૦૪માં રિટાયર થયા બાદ ફરી આ સીલસીલો ચાલુ થયો અને છેલ્લા ૧૦ વરસમાં લેખો, નવલિકા, બે–ત્રણ કવિતા, લઘુકથા મળી લગભગ ૬પ રચનાઓ પ્રકાશિત થઈ છે. (અપ્રકાશિત જુદી).

આ બધી રચનાઓ જન્મભૂમિ, મુંબઈ સમાચાર, કુમાર, નવનીત–સમર્પણ, અહા! જિંદગી (જે હવે બંધ થઈ ગયું છે), અભિયાન જેવા સામયિકોમાં પ્રગટ થઈ છે.

આજ રોજ તેમનો આ બીજો લેખ (બોધકથા) મોકલી ‘દાદીમા ની પોટલી’ નાં પાઠક વર્ગ સાથે નિયમિત રીતે જોડાવા બદલ અમો શ્રી નિરંજનભાઈ નાં અંતરપૂર્વકથી આભારી છીએ. આપ સર્વે મિત્રો સમયાંતરે તેમના અન્ય લેખ પણ અહીં માણી શકો તે માટે અમારી સદા નમ્ર કોશિશ રહેશે. આપના પ્રતિભાવ લેખ સાથે જરૂર મૂકશો. 

 

 
બ્લોગ લીંક : http://das.desais.net
email : [email protected]

 

 

બ્લોગ પોસ્ટ પર મૂકેલા આપના પ્રતિભાવ, બ્લોગ પર આવકાર્ય  છે.

 

 

‘નવી ભોજનપ્રથા’ નાં ચાહક મિત્રો માટે ખાસ :

Navi Bhojan Pratha Shibir :

Dt. : 9-3-2014  – Sunday,  Time : 9 :00 am to 2 : 30 pm

Speaker : Shree B. V. Chauhan

Venu : Shreyas School Manjalpur Naka Baroda

Reg. Fees : 150/-

Contact : 0265-2633894

 

આપ શિબિરમાં જોડાવા ઇચ્છતા હો તો ઉપર દર્શાવેલ નંબર પર જરૂરથી સંપર્ક કરશો.

ફેશબુક દ્વારા બ્લોગ પોસ્ટ પર આપની કોમેન્ટ્સ અહીં મૂકવા વિનંતી છે.....

  • pinak .i. dalal.

    i am very much interested in gujarati sahitya , sugam sangeet and have passion in
    singing ghazals, songs of yester years , in both gujarati/hindi film .
    likeminded persons can connect with me anytime.

    with regards. pinak dalal.